БлэкIыгъэ илъэсым имэзипшI къэгъэлъэгъонхэмкIэ, 2024-рэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ егъэпшагъэмэ, 2025-м Адыгеим къихьэгъэ зекIомэ япчъагъэ процент 65-кIэ нахьыбэ хъугъэ.

АР-м зекIонымкIэ ыкIи зыгъэпсэфыпIэ чIыпIэхэмкIэ и Комитет къызэритырэмкIэ, щылэ мазэм къыщегъэжьагъэу чъэпыогъум нэс хьакIэщхэм къащыуцугъэ нэбгырэ пчъагъэм къыпкъырыкIыхэзэ ащ фэдэ зэфэхьысыжь ашIыгъ. Джащ фэд, зекIо инфраструктурэм изэтегъэпсыхьан­кIи республикэм лъэбэкъушIухэр ышIыгъэх. А пстэумэ яхьатыркIэ, мы лъэныкъомкIэ къэралыгъом хэхъоныгъэшIухэр щызышIыгъэ шъолъырхэм Адыгеир ащыщ хъугъэ. ЗыгъэпсэфыкIэ амалэу респуб­ликэм иIэр зекIохэм агу рехьы. Анахьэу къыхахыхэрэм яапэрэ сатырхэм ахэтых хъугъэ-шIэгъэ зэфэшъхьафхэм япхыгъэ зекIоныр, шхыныгъохэр къызэбэкIхэрэр, чанэу зыгъэпсэфыгъэным дэлажьэхэрэр, псы фабэхэр. ЗекIонымкIэ Комитетым зэригъэнэфагъэмкIэ, хьакIэщхэм, зекIо уцупIэхэм федэу ашIырэм фэдитфыкIэ хэхъуагъ. ГъэрекIорэ мэзэ пшIыкIузым зекIо хэбзэIахьэу сомэ миллион 26-м ехъу республикэм къыугъоигъ. Анахь хъугъэ-шIэгъэ инэу, хьэкIабэ къызэзыщэ­лIагъэр адыгэ къуаем ифестиваль. МэфэкI мэфитIум зекIо нэбгырэ мин 70-рэ фэдиз ащ щызэблэкIыгъ. Адыгеим, гъунэгъу Пшызэ шъолъыр ыкIи Ростов хэкум ямызакъоу, гупчэ Урысыем ыкIи ащ пэIудзыгъэ шъолъырхэм, IэкIыб къэралхэм къарыкIыгъэ зекIохэр ащ къеблэгъагъэх. Зызэхащэрэ илъэс 14-м къыкIоцI анахьэу зажэхэрэ мэфэкI ар хъугъэ.

ЗекIонымкIэ инфраструктурэм изэтегъэпсыхьан республикэ хабзэм ынаIэ тырегъэты. Правительствэр ащкIэ IэпыIэгъушху. Ащ пае ищыкIэгъэ мылъкур шъолъырхэм афетIупщы. Анахьэу зишIогъэшхо къакIорэмэ ащыщ лъэпкъ проектэу «ЗекIоныр ыкIи хьакIэпэгъокIыныр» зыфиIорэр.
— Анахь шэпхъэшIухэм адиштэрэ хьакIэщхэр тиIэхэ хъугъэ, джащ фэдэу модульнэ хьа­кIэщхэм къахэхъуагъ. Къэралыгъо IэпыIэгъумрэ зекIо­мэ япчъагъэ зэрахахъорэмрэ бизнес цIыкIум ыкIи гурытым адэлажьэхэрэм заушъомбгъу­ным, яфэIо-фашIэхэм ахагъэ­хъоным афэIорышIэх. ЧIыгулэжьхэми грантхэр къыз­фагъэфедэхэзэ, къоджэ зе­кIоным зырагъэушъомбгъу, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат.
А пстэумэ афэшъхьафэу республикэм икъэлитIумэ, Мыекъуапэрэ Адыгэкъалэрэ, «ЗекIо IункIыбзэхэр» ащагъэ­псых. А проектым къыдыхэлъытагъэу ятеплъэ зехъожьы, зе­кIохэм нахь ашIогъэшIэгъон мэхъух, къызфащэх.
ХьакIэщхэр зэрэзэтегъэпсыхьагъэхэмкIэ язэтеутыни республикэм щылъэкIуатэ (жъогъо пчъагъэу яIэмкIэ). Непэрэ мафэм ехъулIэу хьакIэщ 99-мэ ар акIугъ. Мы лъэныкъомкIэ IофшIэныр мыгъи зэпыущтэп. ШIокI зимыIэ пшъэрылъэу ар къэ­ралыгъом къегъэуцу.
ХьакIэщ унэхэм («гостевые дома» зыфаIохэрэм) ягъэунэфынкIи къэралыгъо ушэтыным Адыгеир джы хэфагъ. Мы илъэсым иIоныгъо мазэ къыщегъэжьагъэу кIуачIэ ащ иIэ хъущт. БлэкIыгъэ илъэсым къэбарыр къэнэфагъ. ГъэрекIо иIоныгъо щегъэжьагъэу хьакIэщ унэхэм ягъэунэфынкIэ ушэтыным Iоф ешIэ. Апэрэм ащ хэфэгъэ шъолъыр 18-мэ мыгъэ 4-р къахэхъощт, тиреспубликэ ахэм ащыщ. ГъэбылъыгъэкIэ зекIохэм фэIо-фашIэхэр языгъэгъотыхэрэр къэунэфыгъэнхэм ар фэIорышIэ.
Адыгеим зекIоныр нахьышIоу щызэхэщэгъэным фэIорышIэ зекIозещэ-гъуазэхэм яушэтыни. ДжырэкIэ нэбгырэ 87-мэ аттестациер акIугъ ыкIи республикэм Iоф щашIэнымкIэ къэралыгъо фитыныгъэ къаратыгъ. Шъугу къэдгъэкIыжьын, зекIозещэ-гъуазэ лицензиер уимыIэу улэжьэн уфитэп. Къэралыгъо фитыныгъэр зимыIэхэр къыхэзыгъэщыщтхэ лъыплъэкIо купым игъэпсын джырэкIэ макIо.
РеспубликэмкIэ мэхьэнэ ин зиIэ ахъщэхэлъхьэ проектхэу Лэгъонакъэрэ ДжэгокIо гъэхъунэмрэ яшIын лъэкIуатэ. Ахэм яIофшIэн заублэкIэ, Адыгеим зекIоу къызэрищалIэрэмэ ябагъэ фэдэ пчъа­гъэкIэ хэхъонэу щэгугъых.
— ЗекIоным зедгъэушъомбгъунымкIэ къэралыгъо гупчэм къытитырэ амалхэм ягъэфедэн лъыдгъэкIотэщт. ЦIыфхэм ящыIэныгъэ нахьышIу шIыгъэным ари фэIорышIэ, — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.
2025-рэ илъэсым зекIонымкIэ изэфэ­хьысыжьхэр охътэ благъэхэм къэнэфэщтых. БлэкIыгъэ илъэсым чъэпыогъум и 1-м ехъулIэу зекIо къэкIогъу мин 374-рэ Адыгеим щагъэунэфыгъ. Телефон зэпхыныгъэхэмкIэ операторхэм къызэралъытагъэмкIэ, ахэр нэбгырэ миллионрэ шъиплIырэ мэхъух.
Анцокъо Ирин.