Шъуашэм тырыпагэу

Тхьамафэу икIырэм ихъугъэ-­шIэгъэ анахь дахэ хъугъэмэ ащыщ адыгэ шъуашэм и Мафэ.

Ар игъэкIотыгъэу культурэм илэжьэпIэ зэфэшъхьафхэм ащыхагъэунэфы­кIыгъ. Культурэ хэ­хъоныгъэм и Гупчэу «Ошъад» зыфиIоу къутырэу Гавердовскэм дэтым адыгэ шъуашэм фэгъэ­хьыгъэ Iофтхьэбзэ дахэ щы­кIуагъ. ЦIыф лъэпкъ зэфэшъхьафхэм ялIыкIохэр мэфэкIым зэфищагъэх.

Шъуашэхэр зыщыгъ сабыйхэр, ахэм янэ-ятэхэр, къулыкъу ыкIи организацие зэфэшъхьафхэм къарыкIыгъэхэр, артистхэр, журналистхэр гъэкIэрэкIагъэхэу мэфэкIым къекIолIагъэх. Шъуашэ зыщыгъ­хэм анэмыкIэу, непэрэ мафэм диштэу тхыпхъэ хэдыкIыгъэхэр зиIэ кIакохэр, шъхьарыхъонхэр, Iалъмэкъхэр, адыгэ бгырыпхыхэр, дышъэидагъэр зыхэт гъэ­дэхалъэхэр — шъхьадж иамал къыхьырэм елъытыгъэу къахэщыщтыгъэх.

Гупчэр зычIэт унэм идэкIоепIэ пчэгу нэфынэшхом пчыхьэ къэгъэлъэгъоныр щырагъэжьагъ. «Ошъадэм» хахьэу, къа­шъом ансамблэу «Синдикэм» икъэшъуа­кIохэм якъэгъэлъэгъонхэм къахэхыгъэ адыгэ шъошэ зэфэшъхьафхэр зыщыгъ артистхэр чэзыу-чэзыоу пчэгум къы­те­хьагъэх. Къэшъо шъуашэу къагъэлъа­гъорэмэ тарихъэу апылъыр Iофтхьабзэр зезыщэщтыгъэхэу Биданыкъо Аланрэ ГъукIэлI Дианэрэ адыгабзэкIи урысы­бзэкIи къаIуатэщтыгъ. Ащ фэдэу шъошэ шъхьаIэхэм якъэгъэлъэгъон заухым, «Адыгэ макъэм», Къэралыгъо телерадиокомпаниеу «Адыгеим» ащылажьэ­хэрэр, культурэм иIофышIэхэу адыгэ шъуашэр зищыIэныгъэ пытэу хэуцуагъэ­хэр гъэкIэрэкIагъэхэу пчэгум къытыращагъэх. Нэужым пчэгум къырагъэблэгъагъ адыгэ шъуа­шэм и Мафэ зимэфэкI мафэкIэ агъэнэфагъэу, IэпэIэсэ инэу, нахьыжъ гъэшIуагъэу СтIашъу Юрэ. Адыгэ Республикэм ишъо­шэ-тамыгъэу ащ ыдыгъэр зыщыгъ къэшъокIо пшъа­шъэри пчэгум къыращагъ. IэпэIасэм ыдыгъэ шъуашэмэ ащыщэу республикэм имэфэкI ар дештэ.

— Лъэпкъ шъуашэм паспортым фэдэу зэгорэм еплъыщтыгъэх. АщкIэ цIыфыр зыщыщыр къашIэщтыгъ. Непэ шъуашэм зыкъеIэтыжьы, ифэшъошэ чIыпIэм еуцо­жьы. IэкIыб къэралыгъом къэгъэлъэгъон къыщыттызэ, адыгэ шъуашэхэр зыщыгъ кIалэхэмрэ пшъашъэхэмрэ къытедгъэ­хьэгъагъэх. «Фантастик» аIозэ, адыгэ шъуашэр зэрашIодахэр къыхагъэщы­гъагъ. Арышъ, непэ тишъуашэ лъыдгъэкIотэн фае. Адыгэ шъуашэр лъэпкъым ынап, — зэфихьысыжьыгъ СтIашъу Юрэ.

Адыгэ шъуашэм и Мафэ итарихъ къызщежьагъэр АР-м и Адыгэ Хасэ ихэсашъхьэ хэтэу МэщфэшIу.

Нэдждэт мэфэкIым къекIолIагъэхэм агу къыгъэ­кIы­жьыгъ:

— Адыгэ шъуашэм и Мафэ ихэгъэу­нэфыкIын къахэзылъхьагъэр Адыгэ Хасэр ары. Джащ фэдэу мы IофтхьабзэмкIэ зыцIэ къыхэгъэщыгъэн фаер ЕмтIылъ Нурбый. Ащ Iоф зыщишIэщтыгъэр ­лъэпкъ гъэзетэу «Адыгэ макъэр» ары. Арышъ, «Адыгэ макъэри» мэфэкIым икIэщакIоу тэлъытэ. Лъэпкъ шъуашэм и Мафэ зэрэдунаеу зэлъашIагъ ыкIи агъэ­мэфэкIы хъугъэ. Тхьэм джыри бэрэ тфе­гъэпсэу, джащ фэдэ мафэхэр джыри бэрэ къыддыхигъэунэфыкIынэу, бэрэ-бэрэ къытхэтынэу СтIашъу Юрэ сыфэлъаIо.Нэужым мэфэкIым ихьакIэхэр «Ошъа­дэм» иартистхэм яконцерт къырагъэблэгъагъэх. КъэшъокIо купэу «Синдикэр», орэдыIохэу Хъурэнэ Азэрэ Дэр Абиррэ, лъэпкъ музыкальнэ Iэмэ-псымэхэм яансамблэу «Бэгъэуджыр», орэдыIо ныбжьыкIэу Бэрэтэрэ Заур концерт программэм хэлэ­жьагъэх. «Бэгъэуджым» ишыкIэпщынаохэу ГъукIэлI Дианэрэ Лъэцэрыкъо Даринэрэ апэрэу орэд къыщызэдаIуагъ. КIэухым «Ошъадэм» ипащэу Едыдж Викторие хьакIэхэм зафигъэзагъ:— «Щыгъыныр — гуащэ, ятIэр — пщы ун» сянэжъ ыIощтыгъ. Ар адыгэ гущы­Iэжъ. Щыгъынэу зыщытлъэрэм тыгу илъыр къыреIотыкIы. Адыгэ саем, цыем философиеу, гупшысэу ахэлъыгъэр къитIотыкIын, ныбжьыкIэхэм анэдгъэсын фае. Адыгэ хабзэр, шъуашэр, бзэр тыгу илъхэмэ, егъашIэми тыкIодыщтэп.

Пчыхьэзэхахьэр чэфэу, гушIуа­гъоу рекIокIыгъ. ХьакIэу къе­кIолIагъэхэм гухахъо афэхъугъ.

Тэу Замир.