Шъуашэм и Мафэ ипэгъокIэу

Шъуашэм и Мафэ ипэгъокIэу | Адыгэ макъ

Iэшъынэ А.

Адыгэ Республикэм и Сурэт ­къэгъэлъэгъуапIэ лъэпкъ шъуа­шэм и Мафэ ипэгъокIэу Iоф­тхьабзэхэр щыкIуагъ.

Хъулъфыгъэ ыкIи бзылъфыгъэ шъуа­шэхэм яшIынкIэ амалэу агъэфедэхэрэм, сценэм ахэр зэрэщызэрахьэрэм, пшъэ­шъэ къэптаныр щыIэныгъэм къызэ­рэхэхьажьыгъэм афэгъэхьыгъэ лекциехэр ыкIи дышъэидэнымкIэ егъэджэн сыхьатыр ащ щызэхащагъ. Дизайнер IэпэIасэхэу Мерэм Сабинэ, Пэрэныкъо Рузанэ адыгэ лъэпкъ шъуашэхэр, тисурэтышIхэм шъуашэм епхыгъэ яIэшIагъэхэр къэгъэлъэгъоным хэхьагъэх.Сурэт къэгъэлъэгъуапIэм ипащэу, АР-м изаслуженнэ журналистэу Кушъу Светланэ зэхахьэр къызэIуихыгъ.— Адыгэ шъуашэм имэфэкI я 15-у Адыгеим щыхагъэунэфыкIы. Лъэпкъым икультурнэ кIэн тыухъумэн фае. Шъуа­шэр лъэпкъ культурэм изы Iахьэу щыт, философие куу хэлъ. ТиблэкIыгъэ уасэ фэтэшIыфэ, тихабзэ, тыбзэ, тишъуашэ зетэхьэфэ лъэпкъыр щыIэщт, — къы­Iуагъ Кушъу Светланэ.ИскусствоведениемкIэ кандидатэу, Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым икIэлэегъэджэ шъхьаIэу, технолог-конструкторэу КIэдыкIой Нэфсэт «Девичий адыгский кафтанчик: традиции и современность» зыфиIорэ лекцием къеджагъ. Нэфсэт гъэшIэгъоныбэ къыгъэхьазырыгъ, къыIорэр къыушыхьатыжьызэ, шъуашэмэ ащыщхэр къари­гъэлъэгъугъ, ахэлъ пкъыгъохэр къызэри­гъафэхэзэ, зэрашIыщтыгъэхэри, зэрагъэ­федэщтыгъэхэри IупкIэу къафи­Iотагъ.— Пшъэшъэ къэптаныр зыфэдэр не­пэрэ зэхахьэм къыщысIотэщт: ар зэрэзэтефыгъэр, дышъэ ыкIи тыжьын хэшIыкIыгъэхэмкIэ гъэкIэрэкIагъэу зэрэщытыгъэр. Непэрэ лIэужыкIэм ар зэригъэфедэрэм, ащ шэпхъэ гъэнэфагъэхэр зэрэпылъхэр зэхэтфыщт, — къыIуагъ КIэдыкIой Нэфсэт.МКъТУ-м тарихъымрэ культурэмрэкIэ икафедрэ идоцентэу, тарихъ шIэны­гъэхэмкIэ кандидатэу Цэй Заремэ «Эво­люция адыгского костюма: история и современность» зыфиIорэ лекциемкIэ Iофтхьабзэр лъигъэкIотагъ.— Адыгэ шъуашэм изэхэтыкIэ, джырэ лъэхъаным зэрагъэфедэрэм, сценэм къызэрэтырахьэрэм силекцие афэгъэ­хьыгъ. Шъуашэм ишIыкIэ зэрэзэблахъу­рэр мытэрэзэу сэлъытэ. Адыгэ шъуашэм ишапхъэхэр уукъонэу щытэп, ахэм атетэу бгъэпсын фае. КъызгурэIо, сценэм зэщымыщэу шъуашэр къытырахьанэу щыт, ау егъэлыегъащэхэр къыхэфэх. Адыгэ шъуашэр тидышъэ кIэн, ащ фэдэу мы­тэрэзэу ухэIэзыхьэ зыхъукIэ, тшIокIодыщт, — къыIуагъ Цэй Заремэ.ЗэлъашIэрэ дизайнерэу, лъэпкъ IэшIа­гъэхэмкIэ Адыгеим и Ассоциацие иIэпэIасэу Акъущ Фатимэ дышъэидэнымкIэ егъэджэн сыхьат зэхищагъ.Лъэпкъ IэпэщысэшIыныр лIэужхэм ащымыгъупшэным фэшI лIэшIэгъу пчъа­гъэмэ къапхырыкIыгъэ Iофыр Адыгеим иIэпэIасэмэ лъагъэкIуатэ. Тилъэпкъ идышъэ кIэн къэухъумэгъэным фыте­гъэпсыхьэгъэ Iофтхьабзэхэр зэхащэх. Адыгеим итарихъ зэрагъашIэзэ, лъэпкъ дышъэ кIэнэу тиIэ IэшIагъэхэм лIэужхэр нэIуасэ афашIых, лъэпкъ шэн-хабзэхэр ахэлъэу къыткIэхъухьэрэ ныбжьыкIэхэр пIугъэнхэр IэпэIасэхэм пшъэрылъэу зыфагъэуцужьыгъ.— Дышъэидэным упылъыным фэшI ижъырэ лъэпкъ Iэмэ-псымэхэр зэрэбгъэфедэщтхэм, тхыпхъэхэм, нэмыкIхэм екIолIакIэу IэпэIасэхэм афашIырэр ­лъэпкъ шIэжьым епхыгъэх. Дышъэ ыкIи тыжьын хэдыкIыным, лъэпкъ Iэпэщысэхэр шIыгъэнхэм ныбжьыкIэхэр афэтэгъасэх. Благъэр, шъагъэр, дышъэидэр, щылэ Iуданэр бгъэфедэхэзэ щыгъыныр зэрэбгъэпсыщтым, Iалъмэкъхэр, нэгъун­джалъэхэр, жьыфхэр, IэплъэкIжъыехэр хадыкIынхэм адыгэ пшъашъэхэр фэгъэ­сэгъэнхэм непэрэ егъэджэн сыхьатыр тегъэпсыхьагъ, — къыIуагъ Акъущ Фатимэ.Адыгэ Iэпэщысэхэм яшIыкIэ изэте­гъэуцожьын, изэгъэшIэн ыкIи ягъэфедэн мэхьанэшхо зиIэ лъэпкъ Iофыгъоу зэ­рэщытыр Iофтхьабзэм къекIолIагъэхэм зэхашIагъ. Лъэпкъ шъуашэм мэхьанэу иIэр зэрэкуур алъыIэсыгъ.Лъэпшъыкъо Фатим.

Поделиться: ВКонтакте Telegram Одноклассники