Гъогухэр щынэгъончъэнхэр

АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат гъогухэр щынэгъончъэнхэмкIэ АР-м и Комиссие изимычэзыу зэхэсыгъо зэрищагъ. Росавтодорым автомобиль гъогухэм ягъэфедэнкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу Роман Беккер хэлажьэзэ Iофтхьабзэр рекIокIыгъ.

Зэхэсыгъом хэлэжьагъэх УФ-м ФедерациемкIэ и Совет хэтэу Александр Наролиныр, Къэралыгъо Думэм идепутатэу Владислав Резник, федеральнэ инспектор шъхьаIэу Сергей Дрокиныр, АР-м иминистрэхэм я Кабинет и Тхьаматэу КIэрэщэ Анзаур, Къэралыгъо Советым — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, хэбзэухъумэкIо, уплъэ­кIокIо-лъыплъэкIо къулыкъухэм ыкIи муниципалитетхэм япащэхэр.Республикэм и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, Росавтодорым ипащэу Роман Новиковым ащ дыриIэгъэ IофшIэгъу зэIукIэгъум щаштэгъэ унашъохэм атегъэпсыхьагъэу Iофыгъоу агъэнэфагъэхэм атегущыIэщтых.Зэхэсыгъом анахь Iофыгъо шъхьаIэу зыщытегущыIагъэхэр 2026-рэ илъэсым пыкIыгъэ мэзи 8-м республикэм игъогухэм къатехъухьэгъэ тхьамыкIагъохэр ыкIи гъогухэм ящынэгъончъэн зыкъегъэ­IэтыгъэнымкIэ Iофтхьабзэу агъэна­фэ­хэрэр ары.Республикэм иIофыгъохэм ренэу ынаIэ къызэратыригъэтырэм пае Росавтодорым ипащэ зэрэфэразэр ЛIышъхьэм къыIуагъ. Ащ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, лъэпкъ проектым ишIуагъэкIэ гъогухэм ящынэгъончъэнрэ ядэгъугъэрэ зыкъягъэ­IэтыгъэнымкIэ Iофышхо зэшIуахыгъ. Ащ нэмыкIэу гъогухэм апэIуагъэхьэрэ ахъщэр нахьыбэ шIыгъэным республикэм анаIэ щытырагъэты. Илъэсэу икIыгъэм республикэм игъогу фонд а гухэлъхэм апае сомэ миллиарди 3 къыхигъэкIы­гъагъ, мы илъэсым — миллиарди 5.«Къэлэ гъогухэм япроцент 89-р ыкIи шъолъыр, муниципальнэ гъогухэм япроцент 73-рэ фэдизыр шапхъэхэм адиштэу тшIыгъэх. Илъэси 5-м федеральнэ мэхьанэ зиIэ гъогу километрэ 211-рэ зыпкъ идгъэуцуагъ. Къушъхьэлъэ чIыпIэхэри къыдэтлъытэхэзэ, лъэныкъо пстэумкIи гъогухэр зэпхыгъэу щытынхэм тынаIэ тетэгъэты», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.Гъогу инфраструктурэр гъэкIэжьыгъэ­ным фэгъэхьыгъэ проект заулэмэ рес­публикэм и ЛIышъхьэ ягугъу къышIыгъ. Ахэм ащыщых: шъолъырэу «Мэздахэм» транспортыр зэрекIурэр нахь дэгъоу шIыгъэныр, Тэхъутэмыкъое районымкIэ Шапсыгъэ псыIыгъыпIэм екIурэ автомобиль гъогур, Мыекъопэ районымкIэ Свято-Михайловскэ чылысым екIолIэрэ гъогур зэтегъэпсыхьэгъэнхэр.Мыекъуапэ иурамэу Хьахъуратэм ыцIэкIэ щытым игъэцэкIэжьын ублагъэ зэрэхъугъэм шъхьафэу къыщыуцугъэх. АгъэцэкIэжьыщт гъогу Iахьыр километри 2,2-рэ мэхъу. Ащ дакIоу ЛIышъхьэм къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, урамым гъэцэкIэжьын-зэтегъэпсыхьан Iофышхо тапэкIэ рашIылIэнэу щыт, гъогухэр зэрагъэпкIагъэхэр зэблахъущтых, чIычIэгъ коммуникациехэр нэмыкI чIыпIэхэм ащашIыщтых, ощхыпсыр зэрылъэдэщтыр джырэ уахътэм диштэу агъэпсыщт, гъо­гухэм атет тамыгъэхэри, къэзыгъэнэфырэ пкъыгъохэри зэблахъущтых. ДжырэкIэ мылъкум икъэкIуапIэхэм алъэхъух. Адыгэ Республикэм игъогу фонд имылъку­кIэ джырэ гъэцэкIэжьыныр зэшIуахыщт.АР-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Министерствэ Къэралыгъо автоинспекциемкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэу Андрей Огурцовым къызэриIуагъэмкIэ, илъэсым пыкIыгъэ уахътэм гъогухэм тхьамыкIэгъо 240-рэ къатехъухьагъ, ахэм нэбгырэ 39-рэ ахэкIодагъ, нэбгырэ 259-р фыкъуа­гъэ хъугъэ. Лъэпкъ проектэу «ЩыIэныгъэм пае инфраструктурэр» зыфиIорэм къыдилъытэрэ пчъагъэхэу хэкIуадэхэрэм къакIегъэчыгъэным телъытагъэхэм нагъэсышъугъэп къалэу Мыекъуапэ, Тэхъу­тэмыкъое, Теуцожь ыкIи Мыекъопэ районхэм.АР-м и ЛIышъхьэрэ министрэхэм я Кабинетрэ я Администрацие ипащэ игуадзэу Хъоткъо Саниет къызэриIуагъэм­кIэ, гъогухэм къатехъухьэгъэ тхьамыкIагъохэм апкъ къикIэу дунаим ехыжьыгъэхэм япроцент 51-р федеральнэ автомобиль гъогухэм япхыгъэх. Респуб­ликэм ипроектнэ офис щызэхагъэу­цуагъ ыкIи щаухэсыгъ гъогухэм атекIуадэхэрэм къакIегъэчыгъэнымкIэ Iофтхьэбзэ тедзэ­хэм ягъэцэкIэн телъытэгъэ гъогу картэр.Къэралыгъо гъогухэм алъыплъэгъэнымкIэ къулыкъум и ЧIыпIэ къутамэ ипащэу Чэтыжъ Азамат къызэриIуагъэм­кIэ, илъэсыр къызихьагъэм къыщыублагъэу хьылъэхэр зезыщэхэрэм шапхъэхэр зэраукъуагъэхэм пае административнэ унэшъо мини 2,4-м ехъу афызэхагъэуцуагъ, ахэм ащыщэу мин 1,6-р гъэцэкIагъэ хъугъэ. Зэхэубытагъэу атыралъхьэгъэ тазырыр сомэ миллион 30-м шъхьадэкIыгъ.Федеральнэ автомобиль гъогухэмкIэ «Черноморьем» игъэIорышIапIэ ипащэу Антон Летовым къызэриIуагъэмкIэ, къулыкъум гъогу километрэ 223-рэ къыфэгъэзагъ, ахэр Адыгеим ичIыгу хэхьэх. Гъогу картэм игъэ­цэкIэн ащ лъегъэкIуатэ. 2026 — 2028-рэ илъэсхэмкIэ республикэм пае сомэ миллиард 17-м ехъу къыхагъэкIыщт. А мылъкур мы къыкIэлъыкIохэрэм апэIу­хьащт: Кавказ къэралыгъо биосфернэ заповедникым екIурэ гъогум изэтегъэ­псыхьан, гъогу километрэ 22-м игъэцэкIэжьын, автомобиль гъогу километрэ 95,8-р зэрэгъэпкIагъэр зэблэхъугъэныр, гъогу ыкIи тротуар километри 5,4-р къызэрагъэнэфырэр гъэкIэжьыгъэныр, хьылъэшхохэр зезыщэхэрэм яуплъэкIун фэгъэзэгъэщт пунктитIум яшIын, гъогоу «Краснодар — Верхнебаканскэр» зыфиIорэм гъогу зэхэкIыпIэ щышIыгъэныр.«Адыгеяавтодор» зыфиIорэм и Гъэ­IорышIапIэ ипащэу Алексей Корешкиным къызэриIуагъэмкIэ, лъэпкъ проектэу «ЩыIэныгъэм пае инфраструктурэм» къыдыхэлъытагъэу сомэ миллиарди 2,2-рэ фэдиз мы илъэсым агъэфедэнэу рахъухьагъ. Мылъкур зыпэIуагъэхьащтыр республикэ гъогу километрэ 73,6-р ыкIи лъэмыджи 4-р шапхъэхэм адиштэу шIыгъэнхэр ары.АР-м гъогухэр щынэгъончъэнхэмкIэ и Гупчэ къызэритыгъэмкIэ, гъогухэм атет камерэ 240-м щыщэу Iоф зышIэрэр 209-р ары. Камерэ 25-р уахътэм диштэу зэтегъэпсыхьэгъэн, 5-р гъогухэм ящынэгъончъэнкIэ Къэралыгъо инспекцием епхыгъэн фае, зыр агъэцэкIэжьы.Къалэу Мыекъуапэ, Тэхъутэмыкъое ыкIи Теуцожь районхэм япащэхэм ягъо­гухэм язытет фэгъэхьыгъэу къаIотагъ.Росавтодорым и ГъэIорышIапIэ ипащэу Роман Беккер къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, гъогухэм алъэныкъокIэ Адыгеим Iофы­шхо щагъэцэкIагъ. Хэгъэгур зэрэпсаоу пштэмэ, республикэм гъогухэм къащыхъурэ хъугъэ-шIагъэхэм ягъэунэфынкIэ камерэу иIэм фэдиз нэмыкI шъолъырхэм яIэп. Ахэр щынэгъончъэнхэмкIэ республикэм щызэшIуахырэ инвестиционнэ программэм зэхъокIыныгъэхэр къулыкъум фишIыщтых.Зэхэсыгъом икIэухым Адыгеим и ЛIышъхьэ мы Iофыгъом фэгъэзэгъэ къулыкъухэм пшъэрылъхэр афишIыгъ. Анахьэу ахэр зыфэгъэхьыгъагъэхэр джырэ уахътэм диштэрэ камерэхэр икъоу атегъэуцогъэнхэр, гъогухэм къа­техъухьэрэ тхьамыкIагъохэм къакIегъэ­чыгъэнымкIэ гъогу картэр нахь шIогъэ ин къытэу гъэцэкIэгъэныр, хьылъэшхо­хэр зезыщэрэ автомобильхэм яуплъэкIун епхыгъэ пунктхэм яIофшIэн нахьышIоу зэхэщэгъэныр ары. ЦIыфхэм игъом къэбарыр алъыгъэIэсыгъэнымкIэ ыкIи гъогухэм къатехъухьэрэ тхьамыкIагъохэм къакIегъэчыгъэнымкIэ ащ фэгъэзагъэхэм япшъэрылъ нахь агъэлъэшыным анаIэ тырарагъэдзагъ.

АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу къытырэ къэбархэмкIэТхьаркъохъо Сафыет.