Iэшъынэ А.
Гъэмэфэ зыгъэпсэфыгъо лъэхъаным гурыт еджапIэхэр агъэцэкIэжьынхэр хабзэ. Къэралыгъо программэ зэфэшъхьафхэм яшIуагъэкIэ республикэм ит гъэсэныгъэ учреждениехэр аужырэ шапхъэхэм адиштэ мэхъух.
Адыгэ Республикэм гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ къызэрэщытаIуагъэмкIэ, мы илъэсым Мыекъопэ районым ит гъэсэныгъэ гупчэу N 9-м, Инэм дэт гурыт еджапIэу N 25-м игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр ащэкIох. Ахэм сомэ миллиони 148-рэ апэIухьанэу агъэнафэ, Iэмэ-псымэхэм сомэ миллиони 8-м ехъу атефэщт. IофшIэнхэр Iоныгъом и 1-м нэс аухыщтых.Джащ фэдэу мыгъэ апэрэу тIоу гощыгъэу гурыт еджэпIитфымэ гъэцэкIэжьынхэр ащыкIощтых. 2026 — 2027-рэ илъэсхэм Красногвардейскэ районым дэт гурыт еджапIэу N 15-р, Кощхьэблэ районым ит гурыт еджапIэхэу N 7-р, N 5-р, N 9-р ыкIи Джэджэ районым ит гурыт еджапIэу N 3-р игъэкIотыгъэу агъэкIэжьыщтых. ДжырэкIэ мыхэм унашъхьэхэр ащызэблахъух.
Мы мафэхэм гъэцэкIэжьынхэр анахьыбэу зыщыкIорэ Кощхьэблэ районым тыщыIагъ. ГъэсэныгъэмкIэ гъэIорышIапIэм къызэрэщытаIуагъэмкIэ, еджэпIищымэ яунашъхьэхэр зэблахъугъэх. Организацие зэфэшъхьафхэм зэзэгъыныгъэ адашIыгъэу IофшIэнхэр зэрифэшъуашэу зэшIуахых. ИгъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр щылэ мазэм аублэнхэу агъэнафэ. Джащ фэдэу Кощхьаблэ дэт кIэлэцIыкIу IыгъыпIэм игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьынхэр щашIых, чъэпыогъу мазэм нэс аухынэу агъэнафэ. Ащ нэмыкIэу, гъэрекIо ашIынэу аублэгъэ кIэлэцIыкIу IыгъыпIэр аухыгъ, шIэхэу къызэIуахынэу щыт.Къуаджэу Блащэпсынэ дэт гурыт еджапIэу N 5-м IофшIэнхэр зэрэщыкIохэрэр нэрылъэгъу тфэхъугъ. ЕджапIэм тызыщэIэ мафэм процент 80-р зэшIуахыгъахэу щытыгъ. ЕджапIэм ипащэу Мэкъулэ Марьят къызэрэтиIуагъэмкIэ, мэкъуогъу мазэм IофшIэныр аублагъ. ИлъэсыкIэ еджэгъум ехъулIэу къызэIуахыжьыщт, илъэсым ыкIэ нэс щеджэщтых.ПшъэдэкIыжьэу иIэмкIэ гъунэпкъэ гъэнэфагъэ зиIэ обществэу «Тем-строй» зыфиIорэр ары зэзэгъыныгъэ зыдашIыгъэу унашъхьэр зэблэзыхъурэр. Ащ ипащэу КIыкI Анзор къызэрэтиIуагъэмкIэ, процент 70 — 80-р агъэцэкIэгъ. ПсынкIэу, шапхъэхэм адиштэу япшъэрылъ зэшIуахы. Мафэ къэс анахь макIэмэ нэбгыри 6-мэ Iоф ашIэ. Пчэдыжьым сыхьатыр 8-м къыщегъэжьагъэу пчыхьэм сыхьатыр 8-м нэс къэуцу ямыIэу щэлажьэх.— ГъэцэкIэжьыным иапэрэ уцугъо ыкIэм къетфылIагъ, джы къэнагъэр зэIутхыжьыныр ары. Нэужым щылэ мазэм къыщегъэжьагъэу Iоныгъо мазэм нэс IофшIэнхэр зэшIуахынхэу щыт. Илъэс еджэгъур тэухыфэ пэублэ классхэр къуаджэм дэт кIэлэцIыкIу IыгъыпIэу къытпэмычыжьэу щытым кIощтых, апэрэ къатыр къытатыщт, сменитIоу гощыгъэхэу еджэщтых. Я 5-рэ классым къыщегъэжьагъэу я 11-м нэс Игнатьевскэм дэт гурыт еджапIэм щеджэщтых, автобускIэ ащэщтых. ЗэкIэмкIи еджапIэм нэбгырэ 330-рэ щеджэ, мы илъэсым кIэлэцIыкIу 18-м къыщымыкIэу къычIэхьанэу тэгъэнафэ, — еIо тигущыIэгъу.Лъэпкъ проектэу «КIэлэцIыкIухэр ыкIи ныбжьыкIэхэр» зыфиIорэм ишIуагъэкIэ еджапIэр зэтегъэпсыхьагъэ зэрэхъущтыр игуапэу пащэм къытфеIуатэ. ЗэрагъэнафэрэмкIэ, ыпэрапшIэу электричествэм ыкIи гъэстыныпхъэ шхъуантIэм ярыкIуапIэхэр, нэужым шъхьангъупчъэхэр, пчъэхэр, джэхашъор зэблахъущтых. Дэпкъхэр чырбыщым нэсэу агъэкъэбзэнхэшъ, икIэрыкIэу ашIыжьыщтых.— ЕджапIэр 1976-рэ илъэсым къызэIуахыгъагъ, мыгъэ илъэс 50 хъущт Iоф зишIэрэр. Джащ къыщегъэжьагъэу игъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьын рашIылIагъэп. ТищыкIэгъэ дэдэу щытыгъ. ЕджапIэр къатищэу зэтет, зэкIэмкIи кабинет 38-рэ хэт, ахэр къэнэжьыщтых, ау нахь зэтегъэпсыхьагъэ хъущтых. Класс пэпчъ зэпхыгъэ предметыр къыгъэлъагъоу сурэтхэр тетынэу тыфай, гущыIэм пае, химием икабинет Менделеевым итаблицэ тешIыхьэгъэщт. Классхэр зэкIэ джырэ шапхъэхэм адиштэу гъэпсыгъэщтых. Джащ фэдэу кIэлэеджакIохэм зызщагъэпсэфыщт чIыпIэ яIэщт. Психологым икабинет нахь ины тшIыщт, «кабинет релаксации» зыфиIорэр хэдгъэуцонэу тэгъэнафэ. Аужырэ шапхъэхэм адиштэным пае тиеджапIэ ищыкIагъэр зэкIэ рагъэгъотынэу тагъэгугъэ, — еIо пащэм.ЕджапIэм ыкIоцI закъоу щымытэу, ыкIыби агъэкIэжьыщт. КIэлэцIыкIухэм языгъэпсэфыгъо уахътэ жьы къабзэм щагъэкIон алъэкIынэу щагури зэтырагъэпсыхьанэу агъэнафэ.ИгъэкIотыгъэ гъэцэкIэжьыным сомэ миллион 93-рэ тефэщт, ащ щыщэу миллион 15 фэдизыр къатIупщыгъахэу унашъхьэм изэблэхъун пэIухьагъ.ДЕЛЭКЪО Анет.