ЯIофшIэн зэфахьысыжьыгъ

АР-м ипрокуратурэ иколлегие изэхэсыгъоу Адыгеим ипрокурорэу Игорь Шевченкэм тхьамэтагъор зыщызэрихьагъэм Урысыем игенеральнэ прокурор игуадзэу Сергей Бажутовымрэ Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ хэлэжьагъэх.

2026-рэ илъэсым иапэрэ кIэлъэныкъо Iофэу ашIагъэм икIэуххэр мыщ щызэфахьысыжьыгъэх, хабзэм игъэпытэнкIэ пшъэрылъыкIэхэр щагъэнэфагъэх.УФ-м игенеральнэ прокурор игуадзэу Сергей Бажутовым коллегием хэтхэм зафигъазэзэ зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, къэралыгъом ипащэрэ УФ-м игенеральнэ прокуроррэ зэрагъэнэфагъэм диштэу АР-м ипрокуратурэ уплъэкIунхэр зэхещэх. Медицинэ, социальнэ IэпыIэгъу ягъэгъо­тыгъэнымкIэ, коммунальнэ фэ­Iо-фашIэ­хэмкIэ, лэжьапкIэмкIэ цIыфхэм яфитыны­гъэхэр икъоу къэухъумэгъэнхэм прокурорхэм анаIэ тырагъэты. ХэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием хэлажьэ­хэрэм IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэнымкIэ, бизнесменхэм яфитыныгъэхэм якъэухъу­мэнкIэ Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэр зэрахьэх.Ау мыщ дэжьым къэIогъэн фае рес­публикэм ихэбзэ къулыкъухэмрэ ипрокуратурэрэ унэшъо гъэнэфагъэхэр зыфаштэнхэ фэе Iофыгъо заули къызэрэнагъэр. Ахэм ахэхьэ ошIэ-дэмышIэ тхьамыкIагъо къызэхъулIагъэхэм ахъщэ ятыгъэныр, республикэм ипредприятиехэм лэжьапкIэмкIэ чIыфэу ателъхэр зытырагъэкIыжьынхэр, энергоресурсэу агъэфедагъэхэмкIэ псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым иорганизациехэм апашъхьэ чIыфэу щателъхэм къакIегъэчыгъэныр, лъэпкъ проектхэм къащыдэлъытэгъэ бюджет мылъкур къызфэгъэфедэгъэныр, фэгъэкIотэныгъэ зиIэхэм Iэзэгъу уцхэр аIэкIэгъэхьэгъэнхэр.АР-м ипрокурорэу Игорь Шевченкэм къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, апэрэ илъэсныкъом социальнэ-экономикэ Iофхэм язытет зыфэдагъэм, Урысыем и Президентрэ къулыкъум ипащэхэмрэ къагъэ­нэфэгъэ лъэныкъо шъхьаIэхэм къапкъы­рыкIыхэзэ, республикэм ипрокуратурэ икъулыкъухэм яIофшIэн зэхащагъ.«Тэ анахьэу ткIуачIэ зэтхьы­лIагъэр социальнэ Iофыгъо­шхохэм язэшIохын, цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ зыкъегъэIэтыгъэным тегъэпсыхьэгъэ амалхэу хэбзэ къулыкъухэм зэрахьагъэ­хэмкIэ IэпыIэгъу тафэхъуныр ары», — къыIуагъ Игорь Шевченкэм.Дзэ къулыкъушIэхэмрэ ахэм яунагъо­хэм арысхэмрэ IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэ­ным, фэгъэкIотэныгъэ зиIэхэм: кIэлэцIыкIу ибэхэм, сэкъатныгъэ зиIэхэм, сабыибэ зэрыс унагъохэм якъэухъумэн, IофшIэнымкIэ цIыфхэм фитыныгъэу яIэхэр амыукъонхэм, предпринима­тельхэм яфитыныгъэхэм якъэухъумэн, лъэпкъ проектхэр зэрагъэцакIэхэрэм, экстремизмэм, терроризмэм, къолъхьэ тын-Iыхыным зэрапэуцужьыхэрэм прокурорхэм гъунэ алъафы.ХэбзэухъумэкIо къулыкъухэмкIэ прокуратурэм мэхьанэшхо зэриIэр Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къыхи­гъэ­щыгъ. Мы къулыкъум къэралыгъомрэ цIыфхэмрэ яфедэхэр, яфитыныгъэхэр, яшъхьафитыныгъэ къеухъумэ. НепэкIэ мыщ фэдэ пшъэрылъым мэхьанэшхо раты.«Тилъэхъэнэ къызэрымыкIо щынэгъончъагъэ щыIэным, цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэу­хъумэгъэнхэм лъэшэу мэхьанэ щараты. Общественнэ зыпкъ­итыныгъэ зэрэщыIэм ишIуа­гъэкIэ республикэр ицыхьэ зы­те­­лъы­жьэу ыпэкIэ лъыкIотэн елъэкIы. Хэгъэгум ипащэхэм яIэпыIэгъу ишIуагъэкIэ Адыгеим иэко­номикэ зыпкъ итэу хэхъоныгъэ ешIы. Республикэм иэкономикэ лъэныкъо пстэумкIи Iоф­хэр дэгъоу щызэпэфэх. Адыгеим ибюджет социальнэ Iофтхьабзэхэм зэратегъэпсыхьагъэу къэ­нэжьы. Мы илъэсым иапэрэ мэзибл бюджет мылъкум ипроцент 67-р социальнэ лъэныкъом пэIуагъэхьагъ. Ащ епхыгъэу тицIыфхэр социальнэу нахь ухъумагъэ мэхъух, республикэм щыIэкIэ-псэукIэу илъым нахь зыкъеIэты», — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.КъумпIыл Мурат зэрэхигъэунэфыкIыгъэмкIэ, апэрэ чэзыоу анаIэ зытырагъэ­тыхэрэр социальнэу мыухъумагъэхэр ары. Ахэм ащыщых кIэлэцIыкIу ибэхэр.«КIэлэцIыкIу ибэхэм псэупIэ къафэгъотыгъэнымкIэ чIыфэу ттелъыгъэр зытетэгъэкIыжьы: гъэрекIо фэтэр зэтегъэпсыхьэгъи 172-рэ ахэм яттыгъ. Мыгъи фэтэри 150-м къыщымыкIэу къа­фыхэдгъэкIын тимурад. Мылъкум ызыныкъо нахьыбэр къэзы­тIупщыгъэр рес­публикэ бюджетыр ары. Сомэ миллион 414-рэ ар мэхъу. ПсэупIэхэм яшIын зимылъку хэзылъхьагъэу а­гъэпцIагъэхэм япхыгъэ Iофы­гъори зэшIо­тхыгъэхэм ащыщ. ТапэкIэ ащ фэдэхэр къэмыхъунхэм пае псэо­лъэшIыпIэхэм Iоф­хэр зэращыкIорэм гъунэ лъытэфы», — къы­Iуагъ республикэм ипащэ.ЗэхэонкIэ щынагъоу щыт унэхэм цIыфхэр къачIэщыжьыгъэнхэм епхыгъэ Iофыгъори дэгъоу республикэм щызэшIуахы. ПсэолъэшIыным республикэм зызэрэщиушъомбгъугъэр ары ащ фэдэ пшъэрылъхэр зэшIотхын тэзыгъэлъэкIырэр. ГъэрекIо квадрат метрэ мин 600-м ехъурэ псэупIэ ттIупщыгъ, мыгъи ащ къыкIетымыгъэчын тимурад.Адыгеим и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, лэжьакIохэм яфитыныгъэхэм, псауныгъэм якъэухъумэн, псэупIэ-коммунальнэ хъызмэтым, гъэсэныгъэм япхыгъэхэм яIофшIэн зэрэзэхащэрэм нахь лъэшэу гъунэ алъыфыгъэн фае.«ЦIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ зыкъегъэIэтыгъэным тегъэпсыхьэгъэ унашъохэр тэштэх. Лъэныкъо шъхьаIэхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэнымкIэ федеральнэ амал­хэм анэмыкIэу республикэ мылъкури къызфэтэгъэфедэ. Лъэш дэдэу тынаIэ зытедгъэтыхэрэр кIэлэцIыкIухэр зэрыс унагъохэр ары. Ащ епхыгъэу сабыибэ зиIэ унагъохэу республикэм исхэм япчъагъэ хэхъо зэпыт. Iашэ зыIыгъэу непэ хэгъэгур къэзыухъумэхэрэми джащ фэдэ къабзэу тафэгумэкIы. ЛIыхъужъныгъэ зэрахьэзэ дзэкIолIхэм япшъэ­рылъ агъэцакIэ, тэ типшъэры­лъыр ахэми, яунагъохэми кIэгъэ­къон пытэу тыряIэныр ары», — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.IэпыIэгъу зэфэшъхьафхэр цIыфхэм арагъэгъоты, хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операциер зыщыкIорэ чIыпIэм шIушIэ IэпыIэгъур ренэу рагъащэ. Фондэу «Хэгъэгум иухъумакIохэр» зыфиIорэм ветеран пэпчъ, заом хэкIодагъэхэм яунагъохэм ренэу ынаIэ атырегъэты. Фондыр къызызэIуахыгъэм щегъэжьагъэу тхылъ 20400-рэ къыIэкIэхьагъ, ахэм япроцент 96-р зэшIуахыгъах. НепэкIэ пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием иветеранхэм IофшIапIэхэр къафэгъотыгъэнхэр, мамыр щыIакIэм ахэр хэгъозэжьынхэмкIэ IэпыIэгъу афэхъугъэныр. Федеральнэ программэу «ЛIыхъужъхэм яуахът» зыфиIорэм ехьыщыр программэу «Адыгеим илIыхъужъхэр» зыфиIорэр респуб­ликэм щагъэцакIэ.Республикэм ипащэ предпринимательствэм IэпыIэгъу егъэгъотыгъэным епхыгъэ Iофыгъохэми шъхьафэу къащыуцугъ. ГъэрекIо Адыгеим социальнэ гукъэкIхэмкIэ Агентствэм инвестициехэмкIэ и Лъэпкъ рейтинг я 19-рэ чIыпIэр щиубытыгъ. Бизнесым зегъэушъомбгъу­гъэнымкIэ ищыкIэгъэ амалхэр респуб­ликэм щызэрахьэх, прокурорхэм мы лъэныкъом уплъэкIунхэр щызэхащэх. Лъэпкъ проектхэр зэрагъэцакIэхэрэми ар афэгъэхьыгъ.«Щынэгъончъагъэм ылъэныкъо­кIэ анахьэу джыри тынаIэ зытедгъэтыщтхэр бзэджэшIа­гъэхэм, экстремизмэм, терроризмэм ябэныжьыгъэныр ары. Iофхэр зэщызыгъэкъонэу фе­жьэхэрэм псынкIэу ягъогупэ пыбзыкIыгъэн фае. БзэджэшIагъэм пэуцужьыгъэнымкIэ хэбзэухъу­мэкIо къулыкъухэр шъоры зыгъэгъуазэхэрэр. Президентэу Владимир Путиным зэригъэнэфа­гъэу, нахь шIуагъэ къытэу шъуиIофшIэн зэшIошъухынэу тышъущэгугъы», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.АР-м и ЛIышъхьэ зэхэсыгъом хэлэжьагъэхэм агу къызэригъэкIыжьыгъэм­кIэ, хэгъэгуми, республикэми политическэ хъугъэ-шIэгъэ инхэр Iоныгъом къащыхъущтых: Урысыем и Къэралыгъо Думэ, АР-м и Къэралыгъо Совет – Хасэм, муниципальнэ образованиехэм ялIыкIо къулыкъухэм хэдзынхэр ащыкIощтых. Хэдзынхэм ялъэхъан хабзэр амыукъоным, щынэгъончъагъэ щыIэным нахь лъэшэу гъунэ алъыфыгъэн фае.Зэхэсыгъом икIэух Адыгеим ипащэ къыIуагъ прокуратурэм иIофышIэхэм япшъэрылъхэр тапэкIи дэгъоу зэрагъэцэкIэщтхэм, республикэм ихэбзэ къулыкъухэм лъэныкъо пстэумкIи зэпхыныгъэу адыряIэр зэрагъэпытэщтым ицыхьэ зэрэтелъыр.АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу къытырэ къэбархэмкIэ ЛIышэ Саныет.