А. Гусев
АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм я LX-рэ зэхэсыгъоу тыгъуасэ иIагъэр Парламентым ияблэнэрэ зэIугъэкIэгъукIэ аужырагъ. Ащ хэлэжьагъэх АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат, министрэхэм я Кабинет хэтхэр, федеральнэ ыкIи республикэ къулыкъухэм япащэхэр, нэмыкIхэр. Зэхэсыгъор зэрищагъ Парламентым и Тхьаматэу Владимир Нарожнэм.
Мыщ иповесткэ пстэумэ анахь иныгъ пIоми хэукъоныгъэ хъущтэп, Iофыгъуи 100 щыгъэнэфэгъагъ. Депутатхэр зытегущыIагъэхэм анахь шъхьаIэхэм ащыщ «Унагъом, ныгъом, тыгъом ыкIи кIэлэцIыкIугъом якъэухъумэн фэгъэхьыгъ» зыфиIорэ хэбзэгъэуцугъэм зэхъокIыныгъэхэр фэшIыгъэнхэр.ХэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием хэлажьэхэрэм ыкIи ахэм ягупсэхэм IэпыIэгъу ятыгъэным ар фытегъэпсыхьагъ. Сабыибэ зыпIурэ унагъохэу, зикIалэ ащ хэлажьэхэрэм афакIощтыгъэ социальнэ IэпыIэгъоу зипIалъэ зыухыгъэр зэтегъэуцожьыгъэныр ары ащ зигугъу къыщишIырэр.Хэбзэгъэуцугъэм зэхъокIыныгъэу фашIыгъэм къызэрэщыдэлъытагъэмкIэ, сабыибэ зыпIурэ унагъом икIыгъэу, илъэс 23-м аныбжь шIомыкIыгъэу, зы нэбгырэ е нахьыбэ хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием хэлажьэмэ, хэкIодагъэмэ унагъом исхэм анахьыкIэм ыныбжь илъэс 18-м нэсыфэкIэ (очнэ шIыкIэм тетэу еджэмэ илъэс 23-м нэс) ахъщэ тын къыфэкIощт.Ащ нэмыкIэу 2026-рэ илъэс бюджетым, шIокI зимыIэ медицинэ страхованиемкIэ Фондым иилъэс бюджет, муниципальнэ образованиехэм ятамыгъэхэм ягъэфедэнкIэ шапхъэхэр зыукъохэрэм, юридическэ лицоу гъэсэныгъэ имыIэу предприниматель Iофым пылъым, зихэхъогъоу илъэс 16-м къыщегъэжьагъэу 18-м нэс зыныбжьхэр янэ-ятэхэр ямыгъусэхэу чэщым урамым тетхэмэ тазырэу атыралъхьащтым, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыныр публичнэ хэбзэ зыкI системэм хэгъэхьэгъэным, инвестицие Iофым, гъэсэныгъэм, культурнэ кIэным хэхьэрэ псэуалъэхэм якъызэтегъэнэн ыкIи ягъэфедэн, нэмыкIхэм афытегъэпсыхьэгъэ хэбзэгъэуцугъэхэм зэхъокIыныгъэхэр афэшIыгъэнхэм афэгъэхьыгъэ хэбзэгъэуцугъэхэм япроектхэм атегущыIагъэх, апэрэ ыкIи ятIонэрэ еджэгъухэмкIэ аштагъэх.

УФ-м мэкъу-мэщымкIэ и Министерствэ фэгъэзэгъэ джэпсэлъэ заули депутатхэм аштагъ.Джащ фэдэу АР-м цIыфхэм яфитыныгъэхэр къэухъумэгъэнхэмкIэ и Уполномоченнэ 2025-рэ илъэсым Iофэу ышIагъэм фэгъэхьыгъэ зэфэхьысыжьым депутатхэр едэIугъэх. А IэнатIэр зыгъэцэкIэрэ Михаил Шебанец къызэриIуагъэмкIэ, закъыфэзыгъазэхэрэм япчъагъэ, ыпэрэ илъэсым егъэпшагъэмэ, фэдитIукIэ нахьыбэ хъугъэ. ПстэумкIи лъэIу тхылъ 778-рэ къарахьылIагъ. ЗэкIэми яIофхэм ахэплъагъэх. КъяолIагъэхэм ащыщэу 540-р хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием хэлажьэхэрэмрэ ахэм яунагъохэмрэ. Ахэм яIофхэр пстэумэ апшъэ зэрашIыгъэхэм Уполномоченнэм къыкIигъэтхъыгъ.Парламент зэпхыныгъэхэм къащыдэлъытагъэу АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэмрэ Темыр Осетием — Аланием и Парламентрэ язэдэлэжьэныгъэ фэгъэхьыгъэ зэзэгъыныгъэм депутатхэр тегущыIэхи, дырагъэштагъ.

Ахэм анэмыкIэу Зарина Коноваловар Тэхъутэмыкъое районым ихьыкум участкэу N 3-м, КIыкI Мариет Мыекъопэ районым ихьыкум участкэу N 2-м, Хъут Заур Кощхьэблэ районым ихьыкум участкэу N 1-м яхьыкумышIэу гъэнэфэгъэнхэм дырагъэштагъ.Повесткэм щагъэнэфагъэхэм затегущыIэхэм ыуж АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм ияблэнэрэ зэIугъэкIэгъу иилъэситф IофшIагъэ къызэфихьысыжьыгъ ащ и Тхьаматэу Владимир Нарожнэм. А уахътэр хэбзэихъухьан IофшIэным имызакъоу, мэхьанэшхо зиIэ общественнэ-политическэ хъу-гъэ-шIагъэхэмкIэ зэрэбаигъэр ащ къыхигъэщыгъ. Урысыеми Президент, Адыгеим и ЛIышъхьэ яхэдзынхэр, Адыгэ Республикэр загъэпсыгъэр илъэси 100, Къэралыгъо Совет — Хасэр зызэхащагъэр, Конституциер заштагъэр илъэс 30, ТекIоныгъэшхор къыздахыгъэр илъэс 80 зэрэхъухэрэр, УФ-м и Федеральнэ ЗэIукIэ ФедерациемкIэ и Совет Адыгеим имафэхэр зэрэщыкIуагъэхэр, нэмыкIхэр а уахътэм къыхиубытагъэх.Владимир Нарожнэм къызэриIуагъэмкIэ, илъэситфым Парламентым икомитетхэр гъогогъу 460-рэ зэхэхьагъэх, Къэралыгъо Советым — Хасэм зэхэсыгъо 60 иIагъ, Iофыгъо 1200-мэ ахэплъагъэх, АР-м ихэбзэгъэуцугъэ 565-рэ ащаштагъ. «Правительственнэ сыхьатхэм» ыкIи «Парламент едэIунхэм» Iофыгъо 45-мэ ащатегущыIагъэх, федеральнэ хэбзэ къулыкъухэм афэгъэзэгъэ джэпсэлъэ 69-рэ аштагъ.— ТиIофшIэн Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат, сенаторхэу, депутатхэу Александр Наролиныр, Хъопсэрыкъо Мурат, Владислав Резник, Хьасанэкъо Мурат, федеральнэ гупчэм ыкIи Къыблэ шъолъырым ащыIэ тиIофшIэгъухэр, республикэм и Правительствэ, хэбзэухъумэкIо къулыкъухэр, муниципалитетхэр, общественникхэр тигъусэхэу зэшIотхыгъ, — къыIуагъ шъолъыр Парламентым ипащэ.АР-м и ЛIышъхьэ кIэщакIо афэхъугъэу хэбзэгъэуцугъэ 47-рэ яблэнэрэ зэIугъэкIэгъум щаштагъ, министрэхэм я Кабинет проект 258-рэ къыхилъхьагъ.Хэбзэгъэуцугъэу Iоф зыдашIагъэхэм Владимир Нарожнэр кIэкIэу къатегущыIагъ, Урысыем ыкIи ащ иныбджэгъу къэралыгъохэм ащыщэу Республикэу Беларусь яшъолъырхэм ащыщхэм яхэбзэихъухьэ къулыкъухэм, Урысыем и Къыблэ шъолъыр парламентхэм я Ассоциацие, федеральнэ гупчэм зэрадэлэжьагъэхэм ягугъу къышIыгъ, «Правительственнэ сыхьатхэм», «Парламент едэIунхэм» Iофыгъоу къащаIэтыгъэхэм къащыуцугъ.Ипсалъэ икIэухым АР-м и ЛIышъхьэ, министрэхэм я Кабинет, федеральнэ ыкIи республикэ къулыкъухэм, депутатхэм закъыфигъэзагъ. Зэпхыныгъэ зэдыряIэу, зэгурыIохэу зэрэзэдэлэжьагъэхэм шIогъэ ин къызэритыгъэм къыкIигъэтхъызэ, пстэуми зэрафэразэр къыIуагъ. КъэкIощт яенэрэ зэIугъэкIэгъум идепутат хъунэу зикандидатурэ къэзыгъэлъэгъощтхэм хэдзынхэмкIэ кампанием ягухэлъхэр къащыдэхъунхэу къафэлъэIуагъ.Пстэумэ ауж АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат гущыIэр ыштагъ. Яблэнэрэ зэIугъэкIэгъум идепутатхэм илъэситфым шIогъэшхо хэлъэу яIофшIэн зэрэзэхащагъэм фэшI нэбгырэ пэпчъ зэрэфэразэм республикэм ипащэ къыкIигъэтхъыгъ. УФ-м и Президент ыкIи федеральнэ гупчэм унашъоу къашIыхэрэм ягъэцэкIэн ищыкIэгъэ хэбзэгъэуцугъэхэр игъом штэгъэнхэм депутатхэр зэрэдэлэжьагъэхэр къыхигъэщыгъ.КъумпIыл Мурат къызэриIуагъэмкIэ, республикэ хэбзэгъэуцугъэу аштагъэ пэпчъ цIыфхэм яшIоигъоныгъэхэм адештэ. ХэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием хэлажьэхэрэмрэ ахэм яунагъохэмрэ IэпыIэгъу ятыгъэным фытегъэпсыхьагъэхэми лъэшэу Iоф адашIагъ.Республикэм ипащэ Донбасс ыкIи Новороссиер Урысыем къызэрэхэхьажьыгъэхэр, хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операциер зэрэрагъэжьагъэр мы илъэситфым къызэрэхиубытагъэхэр агу къыгъэкIыжьыгъ. Адыгеим щыпсэухэрэм УФ-м и Президентэу Владимир Путиным гъогоу хихыгъэм зэрэдырагъэштагъэр къыхигъэщыгъ, федеральнэ гупчэм иунашъохэр шъолъырым ыкIи муниципальнэ образованиехэм пхыращынхэмкIэ депутатхэм Iофышхо зэрашIагъэм къыкIигъэтхъыгъ.— Тызэгъусэу тиухъумакIохэм яфитыныгъэхэр агъэфедэн амал зэряIэмкIэ гарантие къязытырэ системэр зэдэдгъэпсыгъ, социальнэ фэгъэкIотэнхэм ыкIи медицинэ IэпыIэгъум къащегъэжьагъэу, дзэкIолIхэм ясабыйхэм IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэным, ежьхэм IофшIэпIэ чIыпIэхэр ятыгъэнхэм анэсыжьэу къызэлъытыубытыгъ. Хэгъэгур къэзыухъумэхэрэм апашъхьэ пшъэдэкIыжьэу тхьырэр къыдгурыIозэ унашъо пэпчъ тштагъэ. Хэбзэихъухьан IофшIэным имызакъоу, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэр хэушъхьафыкIыгъэ дзэ операцием хэлажьэхэрэм шIушIэ IэпыIэгъоу афэкIощтыми чанэу хэлэжьагъэх. Ащыщыбэхэр ежьхэм ашъхьэкIэ дзэкIолIхэм яунагъохэм IэпыIэгъу афэхъугъэх, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.Адыгеим и ЛIышъхьэ шъолъырым ихэхъоныгъэхэм къатегущыIэзэ, Iофэу зэдашIагъэм ишIуагъэкIэ лъэныкъо пэпчъ зэхъокIыныгъэшIухэр зэрэфэхъугъэхэм, цIыфхэмкIэ мэхьанэшхо зиIэ проектхэр зэрэпхыращыгъэхэм къакIигъэтхъыгъ. Ащ хэхьэ инженернэ ыкIи гъогу инфраструктурэм игъэкIэжьын, еджапIэхэм, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм, сымэджэщхэм, культурэм ыкIи спортым япхыгъэ псэуалъэхэм яшIын, ягъэцэкIэжьын.КъумпIыл Мурат ипсалъэ икIэухым яблэнэрэ зэIугъэкIэгъум идепутатхэм, хэушъхьафыкIыгъэу Владимир Нарожнэм «тхьашъуегъэпсэу» къариIуагъ. Джащ фэдэу ныбжьыкIэ парламентым иIофшIэн шIуагъэ къытэу зэрэзэхищэрэр къыхигъэщыгъ. Шъолъырым ипащэ зэIухыгъэ зэдэгущыIэгъур хэбзэшIоу зэрэщытым, ар къызэтегъэнэгъэным мэхьанэшхо зэриIэм анаIэ тыраригъэдзагъ, депутат хъунымкIэ кандидатхэм ягухэлъхэр къадэхъунхэу къафэлъэIуагъ. УФ-м и Къэралыгъо Думэ ыкIи АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэм яхэдзынхэу Iоныгъом щыIэщтхэм афэгъэхьыгъэ пшъэрылъхэри къафишIыгъэх.— Хэбзэгъэуцугъэм диштэу, хэукъоныгъэ имыIэу, шъхьэихыгъэу хэдзынхэмкIэ кампаниер зэхэщагъэ хъунымкIэ ищыкIагъэр зэкIэ тшIэн фае. ЦIыфхэм Iоф адэшъушIэныр, ахэм яеплъыкIэхэр, ялъэIухэр зэхэшъухынхэр пстэуми анахь шъхьаI. Лъэбэкъоу тшIырэ ыкIи унашъоу тштэрэ пэпчъ цIыфхэм хабзэм нахьыбэу цыхьэ фашIыным фэIорышIэн фае, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.Нэужым Адыгеим и Парламент идепутатхэу, ащ и Аппарат иIофышIэхэу щытхъу ыкIи рэзэныгъэ тхылъхэмкIэ къыхагъэщыгъэхэм афэгушIуагъ, ахэр аритыжьыгъэх.УФ-м и Къэралыгъо Думэ ищытхъу тхылъхэр къафагъэшъошагъэх депутатхэу Алла Чернышовамрэ ШъэоцIыкIу Схьатбыйрэ. АР-м и ЛIышъхьэ ирэзэныгъэ тхылъхэмкIэ къыхагъэщыгъэх депутатхэу Любовь Ананниковар, Евгения Дьячковар, Ирина Мухинар.Мы зэхэсыгъомкIэ АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм ияблэнэрэ зэIугъэкIэгъу иIофшIэн зэфишIыжьыгъ. КъыкIэлъыкIорэ яенэрэм идепутатхэм яхэдзынхэр Iоныгъо мазэу къэблагъэрэм щыIэщтых.ХЪУТ Нэфсэт.