Язэдэлэжьэныгъэ зырагъэушъомбгъущт

Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зэIукIэгъу адыриIагъ Урысые Федерацием сатыушIынымкIэ илIы­кIохэу Абхъаз Республикэм, Тырку Республикэм, Республикэу Кубэ ыкIи Испанием ащыIэхэ Кобесова Залинэ (Абхъазыр), Айдар Гашигуллиным (Тыркуер) ыкIи Вахтанг Мосашвили (Кубэр, Испаниер). Лъэпкъ проектэу «Дунэе кооперациемрэ экспортымрэ» зыцIэм ипрограммэу «СатыушIыным илIыкIохэм я Тхьамаф» зыфиIорэм те­гъэпсыхьагъэу ахэр Адыгеим къэкIуагъэх.

Iофыгъо шъхьаIэу зытегущыIагъэхэр шъолъырым дыряIэ сатыу-экономикэ зэдэлэжьэныгъэм хэхъоныгъэ егъэшIыгъэныр, IэкIыб къэрал экономикэ зэпхыныгъэхэм зягъэушъомбгъугъэныр ары. ЗэдэгущыIэгъум хэлэжьагъэх АР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу КIыкI Артур, АР-м и ЛIышъхьэ иIэпыIэгъоу Хьакъунэ Бэллэ, УФ-м хэгъэгу кIоцI IофхэмкIэ и Минис­терствэ илIыкIо IофшIапIэу Краснодар щыIэм иупчIэжьэгъоу Игорь Терзиян.

ЗэдэгущыIэгъум иублэгъум Адыгеим и ЛIышъхьэ Урысыем промышленностымкIэ ыкIи сатыумкIэ и Министерствэ ренэу ишIуагъэ республикэм къызэрэригъэкIырэм пае зэрэфэразэр къыIуагъ. Хэгъэгум ишъолъырхэм яIэкIыб къэрал экономикэ амалхэм хэхъоныгъэ ашIынымкIэ зишIуагъэ къэкIорэ Iофтхьа­бзэхэм язэхэщэнкIи ар IэпыIэгъу къызэрафэхъурэр къыхигъэщыгъ. Респуб­ликэм экономикэмкIэ гъэхъагъэу иIэхэм, проект шъхьаIэу къыдилъытэхэрэм Къум­пIыл Мурат ахэр щигъэгъозагъэх, Адыгеим инвестициехэмкIэ иамалхэми шъхьафэу къащыуцугъ.

ГущыIэм пае, инвестициехэм яхэхъо­ныгъэ ипсынкIагъэкIэ (проценти 104,9-рэ) Къыблэ федеральнэ шъолъырым текIоныгъэр къыщыдэзыхыгъэ шъолъырищмэ илъэсэу икIыгъэм Адыгеир ахэфагъ. Джы республикэм инвестициехэмкIэ 2030-рэ илъэсым нэс проект ин 20-мэ япхыгъэ IофшIэнхэр щызэшIуахыщтых, сомэ миллиарди 101-м ехъу ахэм апэIухьащт. Проект шъхьаIэхэм зыкIэ ащыщ промышленнэ паркэу «Инэмыр». Респуб­ликэм ипромышленность ихэхъоныгъэ кIочIэшхо ащ къыхилъхьащт. НепэкIэ а шъолъырым гектар 200 фэдиз еубыты, илъэсым ыкIэм ехъулIэу гектар 500-м нагъэсын мурад яI. Бизнесым Iоф ышIэнымкIэ ищыкIэгъэ амалхэр зэкIэ ащ щызэхэщагъэх. Резиденти 8-мэ промышленнэ паркым Iоф щашIэ. Предприятиехэр анахьэу зыдэлажьэхэрэр нэмыкI шъолъырхэм аIэкIагъэхьэрэ продукцием хэгъэхъогъэныр ары. ЗекIоным изе­гъэушъомбгъуни гугъэпIэ инхэр Адыгеим репхых. Мы аужырэ лъэхъаным зекIоу республикэм къихьэрэр илъэс къэс нахьыбэ мэхъу.

Адыгеим и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, IэкIыб къэрал хэгъэгубэмэ яегъэшхо къытагъэкIы нахь мышIэми, республикэм ипредпринимательхэу зипродукцие IэкIыб къэрал сатыушIыпIэхэм аIузыгъэкIыхэрэр нахьыбэ мэхъух. Ахэм ахэхьэх гъомылэпхъэ зэфэшъхьафхэр, машинэшIыным ипродукцие, пхъэм хэшIыкIыгъэ пкъыгъохэр ыкIи нэмыкIхэр. Къэралыгъо IэпыIэгъумрэ республикэм имэкъу-мэщ гъэпсыкIэу иIэм зэхъо­кIыныгъэу фэхъугъэхэмрэ яшIуагъэкIэ агростартапхэр хэпшIыкIэу республикэм нахьыбэ щыхъугъэх. Тыгъэгъазэм хашIыкIырэ дагъэр, адыгэ къуаер, пхъэ­шъхьэ-мышъхьэхэм къакIафырэ псыр, кIэлэцIыкIу гъомылапхъэхэр ыкIи нэ­мыкIхэр нахьыбэу джы къыдагъэкIых. Республикэм ипредпринимательхэм къыдагъэкIыхэрэмрэ фэIо-фашIэу агъэцакIэхэрэмрэ нахь къакIэупчIэхэу, нахь афэныкъохэу хъугъэ. А лъэныкъомкIэ гъусэныгъэ анахьэу зыдытиIэхэм ащыщых Тыркуемрэ Абхъазымрэ. Джащ фэдэу Адыгеим къыдигъэкIыхэрэр Белоруссием, Азербайджан, Казахстан ыкIи нэмыкIхэм аIэкIагъахьэх.

«IэкIыб къэрал экономикэ IофшIэным хэпшIыкIэу хэхъоныгъэ ышIынымкIэ, блэгъэныгъэ зыдытиIэ хэгъэгухэм сатыумкIэ тизэдэлэжьэныгъэ зиушъомбгъунымкIэ къэралыгъо IэпыIэгъум мэхьанэшхо иI. Хэгъэгум и Правительствэрэ Урысые гупчэу экспортым фэгъэзагъэм­рэ къызэрэддеIэхэрэм ишIуагъэкIэ Адыгеим а лъэныкъом хэхъоныгъэ щишIы хъугъэ», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.Урысые Федерацием сатыушIынымкIэ илIыкIохэм хэгъэгум къыщыдагъэкIыхэ­рэр IугъэкIыгъэнхэмкIэ, IэкIыб къэрал экономикэ зэпхыныгъэхэр гъэпытэгъэнхэмкIэ мэхьанэшхо зэряIэр Адыгеим и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ.

«Шъо шъолъырхэм IэпыIэгъу шъуа­фэхъу цыхьэшIэгъу гъусэгъухэр къагъо­тынхэмкIэ, сатыушIыпIакIэхэр къыха­гъэщынхэмкIэ ыкIи логистикэм шIуагъэ къегъэтыгъэнымкIэ. Тэ тыхьазыр пчэгу Iэрыфэгъухэр инвесторхэм игъо афэтлъэ­гъунхэу, фэгъэкIотэныгъэ зыхэлъ зэзэгъыныгъэхэр адэтшIынхэу, анахь мэ­хьанэ зиIэр проект гъэнэфагъэхэр къахэтлъхьанхэр ары. Урысыем цыхьэшIэгъу гъусэгъухэу щытиIэхэмкIэ Адыге­им тапэкIи ынаIэ зытыригъэтыщтыр а зэфыщытыкIэхэр нахь гъэпытэгъэнхэр ары», — къыхигъэщыгъ КъумпIыл Мурат.

СатыушIыным илIыкIохэми къаIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ а Iофым ынаIэ зэрэтыригъэтырэм пае зэрэфэразэхэр, зэдэлэжьэныгъэмкIэ гугъэпIэ инхэр къэ­зытырэ лъэныкъо заули къыхагъэщыгъ. Республикэм ипредприятиехэр къызакIухьэхэ лъэхъаным ахэм анаIэ атырадзэгъагъ. Адыгеим зэрэщыIагъэхэм икIэухэу республикэм иэкспортерхэм тапэкIи зэдэлэжьэныгъэу адыряIэм зызэрэрагъэушъомбгъущтыр, IэпыIэгъумкIэ Iофтхьэбзэ тедзэхэр зэрэзэшIуахыщт-хэр, чIыпIэ предприятиехэм къыдагъэ­кIырэр зыщыIуагъэкIыщт сатыушIыпIэхэм зягъэушъомбгъугъэныр ыкIи нэмыкIхэр къыхагъэщыгъэх.

УФ-м и Правительствэ, партиеу «Единэ Россием» яIэпыIэгъу ишIуагъэкIэ сатыушIыным илIыкIохэм адыряIэ зэпхыныгъэр джыри нахь пытэ зэрэхъущтым, хэгъэгу заулэмэ экономикэ ыкIи блэгъэныгъэ зэпхыныгъэхэу адыряIэхэм нахь зызэраушъомбгъущтым ицыхьэ зэрэтелъыр Адыгеим и ЛIышъхьэ къыIуагъ.

СатыушIыным илIыкIохэр Адыгеим зэрэщыIэщтхэм ипрограммэ къыделъытэ пэрыт предприятиехэм нэIуасэ зафа­шIыныр, Адыгэ Республикэм и Гупчэу «Сибизнес» зыфиIорэм щылажьэхэрэм зэIукIэгъухэр адыряIэнхэр. Бизнесым ылъэныкъокIэ Iофыгъо гъэнэфагъэу къэуцухэрэм ахэплъэщтых, административнэ пэрыохъуныгъэу щыIэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ ыкIи сатыушIыпIакIэхэм якъэгъотынкIэ амалхэм ахэплъэщтых.

АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу къытырэ къэбархэмкIэ Тхьаркъохъо Сафыет.