А. Гусев
Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къэралыгъо регистрациемкIэ, кадастрэмкIэ ыкIи картографиемкIэ Федеральнэ къулыкъум — Росреестрэм иIэшъхьэтетэу Олег Скуфинскэм Мыекъуапэ IофшIэгъу зэIукIэгъу щыдыриIагъ. Iофыгъоу зытегущыIагъэхэр Адыгэ Республикэм чIыгу-мылъку лъэныкъомкIэ ыпашъхьэ ит пшъэрылъхэу зэдызэшIуахыщтхэр ары.
АР-м и ЛIышъхьэ Олег Скуфинскэм риIуагъ къызэрэкIуагъэмкIэ зэрэфэразэр ыкIи къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, илъэсэу икIыгъэм ыкIэхэм адэжь Москва щызэдыряIэгъэгъэ зэдэгущыIэгъум пыдзагъэу мыр щыт. Урысыем и Президентэу Владимир Путиныр кIэщакIо зыфэхъугъэ пшъэрылъхэр пхырыщыгъэнхэм тегъэпсыхьагъэу республикэмрэ Росреестрэмрэ язэдэлэжьэныгъэ гъэлъэшыгъэным епхыгъэ зэзэгъыныгъэхэу а лъэхъаным зэдашIыгъагъэхэм мыр апыдзагъ.«Непэрэ зэIукIэгъоу чIыгум епхыгъэ Iофыгъохэм афэгъэхьыгъэр пшъэрылъхэр нахь шIогъэ ин хэлъэу зэшIохыгъэнхэмкIэ, федеральнэ гупчэм къыгъэнэфэгъэ Iофыгъохэр нахь дэгъоу гъэцэкIэгъэнхэмкIэ тизэдэлэжьэныгъэ джыри нахь дгъэпытэным фэлэжьэщт», — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.Олег Скуфинскэм къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, Росреестрэм ичIыпIэ гъэIорышIапIэрэ «Роскадастрэм» икъутамэрэ 2020-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу республикэм щыпсэухэрэм яфедэ зыхэлъ, мэхьанэшхо зиIэ IофшIэныбэ къыкIэлъыкIорэ лъэныкъохэмкIэ зэшIуахыгъ: цIыф псэупIэхэм, чIыпIэ шъолъырхэм ягъунапкъэхэр агъэнэфагъэх, чIыгу Iахь зэфэшъхьафхэм ягъунапкъэхэм нэфагъэ нахь афашIыгъ, шъолъыр картографиер зэхагъэуцуагъ, чIыгухэм япчъагъэрэ ягъунапкъэхэмрэ ягъэнэфэнкIэ пIалъэхэр нахь агъэкIэкIыгъэх ыкIи нэмыкIхэр зэшIуахыгъэх.«О пшъхьэкIэ ренэу унаIэ зэратебгъэтырэм ишIуагъэкIэ а пшъэрылъхэр зэкIэ ипIалъэм, аужыпкъэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ ипIалъэм къыпэу зэшIохыгъэ мэхъух. Ащ экономикэми нахь зыкъырегъэIэты, анахь мэхьанэ зиIэр — тицIыфхэм ящыIакIэ нахьышIу ешIы. Хэгъэгум иIэшъхьэтет къыгъэуцугъэ пшъэрылъыр — чIыгухэр нахь шIогъэ ин хэлъэу гъэфедэгъэнхэр зэрищыкIагъэм тетэу республикэм щыгъэцэкIагъэ мэхъу. Ащ къегъэнафэ республикэм амалэу иIэри, иэкономикэ ихэхъоныгъэ зынэсыгъэ лъэгапIэри. Непэ а лъэгапIэр ины хъугъэ ыкIи сомэ триллиони 2-м шъхьадэкIыгъ», — къыIуагъ Олег Скуфинскэм.Республикэм пэщэныгъэ щызезыхьэхэрэм Iофэу агъэцакIэрэм шIуагъэу къытырэр а пчъагъэм къызэриушыхьатырэр Росреестрэм ипащэ къыхигъэщыгъ. Ащ дакIоу чIыгухэм алъэныкъокIэ джыри проект инхэр зэшIохыгъэнхэ зэрэфаери ащ къыIуагъ. Ахэм ахэхьэх псэуалъэхэр инвентаризацие шIыгъэнхэр, лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ цифрэ зэшIохыкIэхэр къыхэхыгъэнхэр, цIыфхэмкIэ ыкIи бизнесымкIэ фэIо-фашIэу зэшIуахыхэрэр нахь лъэгэпIэ иным тещэгъэнхэр ыкIи нэмыкIхэр.Ащ нэужым щыIэгъэ зэIукIэу АР-м иминистрэхэм я Кабинет хэтхэр, чIыпIэхэм япащэхэр, шъолъыр къулыкъухэр, Росреестрэм ипащэ игуадзэхэр зыхэлэжьагъэхэм а Iофыгъохэм нахь игъэкIотыгъэу щатегущыIагъэх.Адыгеир апэрэхэм ащыщАР-м и Правительствэ зычIэт унэм зэIукIэгъу щызэдыряIагъ КъумпIыл Муратрэ къэралыгъо регистрациемкIэ, кадастрэмкIэ ыкIи картографиемкIэ Федеральнэ къулыкъум ипащэу Олег Скуфинскэмрэ. Мы Iофтхьабзэр зыфэгъэхьыгъагъэр Урысые Федерацием и Президент Адыгэ Республикэм чIыгу-мылъку лъэныкъомкIэ къыгъэуцугъэ пшъэрылъхэр гъэцэкIагъэ зэрэхъухэрэр ары.Iофыгъом итегущыIэн хэлэжьагъэх АР-м иминистрэхэм я Кабинет хэтхэр, муниципалитетхэм япащэхэр, шъолъыр къулыкъухэу мы Iофым фэгъэзагъэхэр, Росреестрэм ипащэ игуадзэхэр.ЗэIукIэр къызэIуихызэ АР-м и ЛIышъхьэ Олег Скуфинскэм республикэмкIэ мэхьанэшхо зиIэ ыкIи зигъоу щыт Iофыгъом — чIыгухэм япхыгъэ Iофхэм ягъэзекIон зэгъусэхэу тегущыIэнхэм иамал къызэритыгъэм пае зэрэфэразэр риIуагъ. КъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, республикэм иэкономикэ хэхъоныгъэ ышIынымкIэ ыкIи цIыфхэм ящыIакIэ нахь зыкъыIэтынымкIэ ар лъэпсэ шъхьаIэхэм зэу ащыщ.«Мы аужырэ илъэсхэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ Росреестрэм шIуагъэ къэзытырэ зэдэлэжьэныгъэ дытиIэ хъугъэ. Ащ кIэухышIухэри фэхъух, мылъку хэбзэIахьхэмкIэ бюджетым ихахъохэр нахьыбэ шIыгъэнхэмкIи ащ ишIуагъэ къэкIо. Ащ къикIырэр лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ пшъэрылъэу къэуцухэрэр зэшIохыгъэ хъунхэмкIэ амалэу щыIэхэми нахь зызэраушъомбгъурэр ары: гъогу километрэ пчъагъэхэр, еджэпIакIэхэр, сымэджэщхэр, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэр хэпшIыкIэу нахьыбэ мэхъух. НепэкIэ анахь Iофыгъо шъхьэIи 5-у тызнэсыщтхэр тичIыпIэхэм яхэхъоныгъэ епхыгъэх. Тэ къыдгурэIо: экономикэм нахь икъоу, нахьыбэу хэхъоныгъэ ышIыным пае чIыгухэр нахь федэшхо къахьэу гъэфедэгъэнхэ фае», — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.Лъэпкъ проектхэмрэ къэралыгъо программэхэмрэ атегъэпсыхьагъэу Адыгеим зэхъокIыныгъэ инхэр зыщыфэхъухэрэ лъэхъаным анахьэу ащ мэхьанэу иIэм зыкъызэриIэтырэр республикэм и ЛIышъхьэ къыхигъэщыгъ. Фэтэрыбэу зэхэт унэхэм яшIын, унэе псэупIэхэм ягъэпсын нахь псынкIэу республикэм щызэшIуахы хъугъэ, микрорайон псаухэр Адыгеим къетаджэх: чIыпIэхэм яхэхъоныгъэ тегъэпсыхьагъэу проект 16 республикэм щагъэцакIэ.«ЦIыфхэр зычIэсыщт унэхэм япчъагъэ хэгъэхъогъэнымкIэ Президентэу Владимир Путиным Адыгеим ыпашъхьэ пшъэрылъ къыщигъэуцугъ социальнэ инфраструктурэм епхыгъэ IофшIэныр джыри нахь гъэлъэшыгъэнэу. Мы лъэныкъомкIэ чIыгухэр зыфэдэхэм, ягъэпсыкIэ, язытет япхыгъэ къэбар икъур тищыкIэгъэ дэд», — къыIуагъ АР-м и ЛIышъхьэ.Амыгъэкощырэ мылъкумкIэ непэ Адыгеим икъэралыгъо реестрэ зыкI чIыгу Iахь ыкIи псэолъэ мин 601-рэ фэдиз къыхеубытэ, муниципальнэ образование 53-мэ ягъунапкъэхэр агъэунэфыгъэх ыкIи реестрэм хагъэхьагъэх, цIыф псэупIэ 227-мэ ягъунапкъэхэм афэгъэхьыгъэ къэбарыри къэралыгъо реестрэ зыкIым хагъэхьагъ. Мы илъэсым а IофшIэныр ухыгъэ хъунэу мэгугъэх.ХэушъхьафыкIыгъэу анаIэ зытырагъэтыгъэхэм ащыщ чIыпIэхэм шIуагъэу къатырэм нахь зыкъегъэIэтыгъэныр. Республикэм щызэшIуахырэ Iофтхьабзэхэм яшIуагъэкIэ амыгъэкощырэ псэуалъэхэм якадастрэ уасэ зэхэубытагъэу непэ сомэ триллиони 2-м шъхьадэкIыгъ.Илъэсэу икIыгъэм федеральнэ ыкIи республикэ бюджетхэм якъэкIуапIэхэр къызфагъэфедэхэзэ, амыгъэкощырэ псэолъэ мини 10,7-м фэдизмэ япхыгъэ кадастрэ IофшIэнхэр квартал 200-м щагъэцэкIагъэх. Проектэу «ПсэолъэшIыным пае чIыгухэр» зыфиIорэм тегъэпсыхьэгъэ Iофтхьэбзэ гъэнэфагъэхэр зэшIохыгъэ мэхъух: цIыфхэр зычIэсыщтхэ унэхэр зыщашIынхэ алъэкIыщт чIыгу гектар 820-рэ къыхагъэщыгъ.«Джыри зэ къэсэIожьы, Росреестрэм гъусэныгъэ пытэ дытиIэу а пшъэрылъхэр зэкIэ зэшIотэхых. Олег Александр ыкъор, тхьауегъэпсэу шIуагъэ къэзытырэ зэдэлэжьэныгъэмкIэ IэпыIэгъу къызэрэтэптырэм пае. Анахь пшъэрылъ шъхьаIэр — цIыфхэм ыкIи бизнесым ящыкIэгъэ фэIо-фашIэхэр нахьышIоу зэхэщэгъэнхэмкIэ, республикэм исхэм ящыIакIэ зыкъыIэтынымкIэ тизэдэлэжьэныгъэ тапэкIи зедгъэушъомбгъуным тыфэхьазыр», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.Олег Скуфинскэм къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, Iофтхьэбзэ зэфэшъхьафхэмрэ гъогу картэхэмрэ яшIуагъэкIэ 2020-рэ илъэсым Росреестрэмрэ Адыгеимрэ IофшIэнышхо зэшIуахыгъ.«Непэ анахь мэхьанэшхо зиIэ пшъэрылъэу зыфэдгъэуцужьырэр зэпхыгъэр реестрэм итхагъэхэр икъоу щытынхэр ыкIи чIыгухэм язытет зыфэдэр тэрэзэу къыриIотыкIыныр ары. ЦIыф псэупIэхэм ягъунапкъэхэм ыкIи шолъырхэм ягъэнэфэнкIэ хэпшIыкIэу ыпэкIэ тылъыкIотагъ, республикэм ихэхъоныгъэкIи ащ мэхьанэшхо иI. Iофтхьабзэхэр ыкIэм фэкIох, мы илъэсым ахэр ухыгъэ зэрэхъущтхэмкIэ гугъапIэ щыI. Аужырэ илъэси 6-м а IофшIэным игъэцэкIэнкIэ пIалъэхэр нахь дгъэкIэкIынхэ тлъэкIыгъ ыкIи нахь дэгъоу Iофтхьабзэхэр зэшIохыгъэ хъугъэх», — къыIуагъ Росреестрэм ипащэ.Олег Скуфинскэм къызэриIуагъэмкIэ, законэу аштагъэхэм къызэрэдалъытэу псэолъабэхэмкIэ зищыкIэгъэ чIыпIэхэм нэфэгъэ икъу ахалъхьагъ, хэбзэIахьхэр тыгъэнхэмкIи ащ ишIуагъэ къэкIуагъ.«Джыри зы лъэныкъо къыхэгъэщыгъэн фае — хэгъэгум икартографие гъэпсыгъэныр. Мы илъэсым а лъэныкъомкIэ IофшIэнхэр ыкIэм нэс зэшIохыгъэ хъунхэу тэгугъэ, къэлэгъэпсын пшъэрылъхэр, чIыпIэ планированиер гъэцэкIагъэ хъунхэмкIэ лъэпсэ шъхьаIэхэм ар ащыщ. Мы илъэсым икIэуххэмкIэ Адыгеир Къыблэ федеральнэ шъолъырымкIэ анахь дэгъухэм зэрахэхьащтым нэмыкIэу, зэрэхэгъэгоуи анахь дэгъухэм ахэфэн фае», — къыхигъэщыгъ Росреестрэм ипащэ.ПсэуалъэхэмкIэ фитыныгъэхэм ятхын тегъэпсыхьэгъэ пIалъэр гъэкIэкIыгъэныр ыкIи учетым ахэр хэгъэуцогъэнхэр анахь пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ. НепэкIэ а Iофтхьабзэм мэфи 3 фэдиз пэIохьэ. Электрон шIыкIэм тетэу фэIо-фашIэхэр нахь псынкIэу зэшIохыгъэнхэм иамали нахь зегъэушъомбгъугъэн фае, чIыгухэри экономикэм ылъэныкъокIэ нахь дэгъоу гъэфедэгъэнхэр пшъэрылъ шъхьаIэхэм ащыщ.«Адыгеим инвестиционнэ политикэр чанэу зэрэщыпхыращырэм, инвестиционнэ проектышхохэм язэшIохынкIэ чIыгухэр нахь дэгъоу агъэфедэхэ зэрэхъугъэм тыкъыпкъырыкIызэ, тызэгъусэу джыри шъолъырым амалэу иIэхэр дгъэунэфынхэ тлъэкIыщт. Адыгеим ыцIэкIэ Урысые Федерацием исенаторхэу Александр Наролинымрэ Хъопсэрыкъо Муратрэ тафэраз тикъулыкъу ренэу гъусэныгъэ къызэрэдыряIэм пае. Республикэм ихэхъоныгъэ нахь зиушъомбгъуным ыкIи цIыфхэм ящыIакIэ нахь зыкъыIэтыным апае хэбзэихъухьан IофшIэныр тызэгъусэу лъыдгъэкIотэщт», — къыIуагъ Олег Скуфинскэм.Ащ нэужым Росреестрэм ипащэ игуадзэхэу Максим Смирновым, Алексей Бутовецкэм, Людмила Лилинам, Росреестрэм Адыгэ РеспубликэмкIэ и ГъэIорышIапIэ ипащэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ ЕмыкI Мариет, «Роскадастрэм» Адыгэ РеспубликэмкIэ икъутамэ ипащэу ХъокIо Аюбэ яIофшIэнкIэ зэфэхьысыжьхэр къашIыгъэх.ЗэIукIэгъум икIэуххэр къызэфихьысыжьхэзэ Федеральнэ къулыкъум ипащэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, чIыпIэхэм шIуагъэу къатырэм зыкъегъэIэтыгъэнымкIэ Адыгеир хэгъэгум пэщэныгъэ щызыIыгъ шъолъырхэм зыкIэ ащыщ хъугъэ: илъэси 6-м пчъагъэр сомэ миллиард 730-рэ хъущтыгъэмэ, джы триллиони 2-м шъхьадэкIыгъ.Цифрэ платформэу «Национальная система пространственных данных» зыфиIорэм игъэфедэн фэгъэхьыгъэ унашъоу федеральнэ лъэгапIэм тетэу аштагъэм къытегущыIэзэ Олег Скуфинскэм къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, правительствэм икъулыкъу пстэуми гъусэныгъэ адыриIэу Росреестрэм а пшъэрылъыр зэшIуехы. НепэкIэ а платформэм тетэу федеральнэ системэ 34-мэ, шъолъыр системэ 93-мэ, коммерчески 8-мэ япшъэрылъхэр агъэцакIэх. Амыгъэкощырэ мылъкум епхыгъэу Iоф зышIэхэрэмрэ хэбзэ къулыкъухэмрэ онлайн шIыкIэм тетэу къэбар зэфэшъхьаф мини 5-м ехъу джыри къызIэкIагъэхьан алъэкIыщт.«Непэ Мурат Къэралбый ыкъом зэзэгъыныгъэ дэсшIыгъ къэбар технологиехэмкIэ Адыгеим IофышIэ куп гъэнэфагъэ къэдгъэкIонэу ыкIи цифрэ платформэу зигугъу къэтшIыгъэр республикэм щыгъэфедэгъэнымкIэ тызэгъусэу план гъэнэфагъэ зэхэдгъэуцонэу. КъызэрэсщыхъурэмкIэ, мы илъэсым ыкIэм ехъулIэу ар зэшIотхын тлъэкIыщт», — икIэухым къыIуагъ Росреестрэм ипащэ.ЗэIукIэу щыIагъэм УФ-м и Президент республикэм чIыгу-мылъку лъэныкъомкIэ иIофхэм язытет джыри нахьышIу шIыгъэным фэгъэхьыгъэ пшъэрылъэу къыгъэуцугъэхэмкIэ унэшъо заулэ аштагъ. «Чъыгхатэхэмрэ гаражхэмрэкIэ амнистиер» зыфиIорэ программэм тегъэпсыхьэгъэ федеральнэ Iофтхьабзэхэм, чъыгхатэхэм, мысатыу организациехэм ячIыгу Iахьхэм, республикэм ичIыгухэм ягъэфедэн шIуагъэу къытырэм зыкъегъэIэтыгъэным, чIыпIэхэм якартографие ыкIи нэмыкI лъэныкъохэм япхыгъэ Iофтхьабзэхэм анэсыгъэх.РосреестрэмкIэ Адыгэ Республикэм ичIыпIэ гъэIорышIапIэ иIофышIэхэр нэIуасэ фашIыгъэх пэщакIэу яIэ хъугъэм — тапэкIэ ГъэIорышIапIэм ипащэ игуадзэу щытыгъэ ЕмыкI Мариет Испан ыпхъум.АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу къытырэ къэбархэмкIэ Тхьаркъохъо Сафыет.