Iэрыфэгъу щыIакIэр гъэпсыгъэным фэшI

АР-м иминистрэхэм я Кабинет изэхэсыгъоу Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат тхьамэтагъор зыщызэрихьагъэр Правительствэм и Унэ тыгъуасэ щыкIуагъ. Социальнэ мэхьанэ зиIэ псэуалъэхэм яшIын ыкIи ягъэкIэжьын япхыгъэ Iофыгъохэр ары анахь шъхьаIэу ащ зыщытегущыIагъэхэр.

АР-м иминистрэхэм я Кабинет и Тхьаматэу КIэрэщэ Анзаур къызэриIуагъэмкIэ, социальнэ мэхьанэ зиIэ псэолъэ 99-рэ илъэсэу тызыхэтым республикэм щашIынэу е щагъэкIэжьынэу агъэнэфагъ. Ащ щыщэу 67-мэ IофшIэнхэр ащызэшIозыхыщтхэм зэзэгъыныгъэхэм адыкIэтхэгъахэх, псэолъэ 20-м пае зэнэкъокъухэр макIох е тхылъхэр агъэхьазырых. Общественнэ чIыпIэу е фэтэрыбэу зэхэт унэ­хэм ящагоу зэтырагъэпсыхьащтхэри, гъогоу агъэцэкIэжьыщтхэри хэлъытагъэхэу зэкIэмкIи псэолъи 155-рэ мэхъу, 101-мкIэ зэзэгъыныгъэхэр адашIыгъахэх.Нэужым псауныгъэм икъэухъумэн, гъэсэныгъэм, ныбжьыкIэ политикэм, культурэм, спортым, зекIоным, цIыфхэм IофшIэпIэ чIыпIэхэр ягъэгъотыгъэнхэм, инфраструктурэм ыкIи чIыпIэхэм язэтегъэпсыхьан япхыгъэ зэзэгъыныгъэу ашIыгъэхэм мы лъэныкъохэм афэгъэзэгъэ министерствэхэм, къулыкъухэм япащэхэр къатегущыIагъэх.Республикэм и ЛIышъхьэ иеплъыкIэхэр къыриIотыкIызэ, министерствэхэм чIыпIэ пащэхэм зэпхыныгъэ адыряIэу инфраструктурэмкIэ, социальнэ псэуалъэхэмкIэ щыкIагъэу щыIэхэр агъэнэфэнхэшъ, тхы­лъэу ящыкIагъэхэр пэшIорыгъэшъэу агъэхьазырынхэр, игъом зэнэкъокъухэр зэхащэнхэр шIокI зимыIэ Iофэу зэрэщытым къыкIигъэтхъыгъ.«ПIалъэхэм апэ титэу тылъыкIотэн, бюджет ахъщэм нахьыбэу шIуагъэ къызэрихьыщтым тыпылъын фае. Псэуалъэр нахьыжьэу дгъэуцумэ, нахьыжьэу цIыф­хэм ишIуагъэ якIынэу ригъэжьэщт. НэмыкI шъолъырхэм шIыкIэу къашъхьэпагъэхэр шъори жъугъэфедэх, зэхэщэн IофшIэнхэм республикэм щыпсэухэрэр къахэжъугъэлажьэх. ЦIыфхэм ямылъку къыхалъхьэзэ агъэпсыгъэ бюджетым фэгъэхьыгъэ программэмкIэ къагъэхьазырыгъэ проектхэр къыхэшъухых. Нэбгырэ пэпчъ икъалэ, ипоселкэ хэхъоныгъэу ышIыхэрэм иIахь зэрэхэлъыр зэхишIэн, нахьышIум ылъэныкъокIэ зэхъо­кIыныгъэхэр ылъэгъунхэ, уасэ афишIын фае», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.Культурэм, псауныгъэм икъэухъумэн, социальнэ фэIо-фашIэхэм ягъэцэкIэн япхыгъэ псэуалъэхэр цIыфхэмкIэ Iэрыфэгъоу щытынхэм фэшI псэупIэ гупчэхэм ащышIыгъэхэмэ зэрэнахьышIум, зы архитектурнэ куп къагъэпсын фаеу зэрэщытым шъолъырым ипащэ анаIэ тыраригъэдзагъ.Джащ фэдэу КъумпIыл Мурат станицэу Кужорскэм зэкIом ыкIи «линие занкIэр» зеIэм мыщ щыпсэоу зыкъыфэзыгъэзэгъа­гъэхэм гумэкIыгъоу къаIэтыгъагъэхэм ядэгъэзыжьынкIэ пшъэрылъхэр зэрагъэцэкIагъэхэм зыщигъэгъозагъ.«Къутырэу Чернышевым, поселкэу Табачнэм, нэмыкI псэупIэхэм яIофыгъо­хэр зэхэубытагъэу зэшIотхыгъагъэх. ЦIыфхэм Iэрыфэгъу щыIакIэ афэгъэпсыгъэным фэшI джа шIыкIэхэри, лъэпкъ проектхэм, къэралыгъо программэхэм, «Единэ Россием» ипроектхэм амалэу къатыхэрэри, шъо къэкIуапIэу шъуиIэхэри жъугъэфедэнхэ фае», — къыIуагъ республикэм и ЛIышъхьэ.Зэхэт бюджетыр мы илъэсым иапэрэ мэзищ гъэцэкIагъэ зэрэхъугъэми мы зэхэсыгъом щытегущыIагъэх. АР-м финансхэмкIэ иминистрэу, Правительствэм и Тхьаматэ игуадзэу Виктор Орловым къызэриIуагъэмкIэ, илъэсыр къызихьа­гъэм къыщыублагъэу хэбзэIахьэу ыкIи мыхэбзэIахьэу пстэумкIи сомэ миллиарди 6,9-рэ зэхэт бюджетым хахъоу фэ­хъугъ, ащ щыщэу сомэ миллиарди 5,2-р республикэ бюджетым къыхэлъхьагъэ хъугъэ.КъумпIыл Мурат чIыпIэхэм япащэхэм закъыфигъазэзэ, муниципальнэ хахъохэр нахьыбэ хъунхэм пае къэкIуапIэхэм алъыхъунхэу, къэралыгъо мылъкум хэ­хьэрэ псэуалъэр бэджэндэу ыштагъэу, ащ ыпкIэ къамытызэ чIыфэ зэтезгъэ­хьагъэхэм Iоф адашIэнэу, бизнесым пылъэу гъэбылъыгъэу лажьэхэрэм якъы­чIэгъэщын ыуж итынхэу пшъэрылъ къафишIыгъ.«ТицIыфхэм тафэгумэкIын фае»Къэзэрэугъоигъэхэр зытегущыIэгъэхэ Iофыгъохэм ащыщыгъ къутырэу Гавердовскэм къыпэблэгъэ чъыгхэтэ лэжьэ­кIупIэхэм гъэстыныпхъэ шхъуантIэр аIэкIэгъэхьэгъэныр.Шъугу къэтэгъэкIыжьы: къутырэу Гавердовскэм, муниципальнэ образованиеу «Къалэу Мыекъуапэ» хахьэрэм, ыкIи чъыгхэтэ лэжьэкIупIэхэу ащ къыпэIулъхэм яхэхъоныгъэ епхыгъэ IофыгъуабэхэмкIэ республикэм щыпсэухэрэм ацIэкIэ «линие занкIэхэм» ялъэхъан пащэм упчIабэ къыратыгъагъ. Республикэм и ЛIышъхьэ хэушъхьафыкIыгъэ зэIукIэу зэхищэгъа­гъэм а Iофыгъом щыхэплъэгъагъэх, чъыгхэтэ лэжьэкIупIэхэм ятхьаматэхэри ащ рагъэ­блэгъагъэх.АР-м и ЛIышъхьэ ащ епхыгъэу пшъэ­рылъ заулэ афишIыгъагъ: цыхьэшIэгъу инженер инфраструктурэр гъэпсыгъэныр, чъыгхэтэ лэжьэкIупIэхэм ащыпсэухэрэм щыIэкIэ амал тэрэзхэр ягъэгъотыгъэнхэр.АР-м иминистрэхэм я Кабинет изэIу­кIэ къыщыгущыIагъ Iахьзэхэлъ обществэу «Газпром газораспределение Майкоп» ыкIи пшъэдэкIыжьэу ыхьырэмкIэ гъунэпкъэ гъэнэфагъэ зиIэ обществэу «Газпром межрегионгаз Майкоп» зыфиIохэрэм ягенеральнэ пащэу ЕкъутэкI Аслъан. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, партиеу «Единэ Россиер» кIэщакIо зыфэхъугъэ ыкIи УФ-м и Президентэу Владимир Путиным зыдыригъэштэгъэ программэу гъэстыныпхъэ шхъуантIэр аIэкIэгъэхьэгъэным фэгъэхьыгъэм 2024-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу къэралыгъом ипащэ ышIыгъэ унашъом тетэу зырагъэушъомбгъугъ ыкIи чъыгхэтэ лэжьэкIупIэхэу мысатыу товариществэу щытхэм гъэстыныпхъэ шхъуантIэр аIэкIэгъэхьэгъэным иамал къыщыдалъытагъ.Адыгеим и ЛIышъхьэ пшъэрылъ зэрафишIыгъэм тетэу ащ фэдэ лэжьэкIупIи 8-мэ гъэстыныпхъэ хъытыу шъхьаIэхэр ащагъэпсыгъэх. Ахъщэ тегъахъомкIэ Iоф­шIэнхэр агъэцэкIагъэх. Ащ ишIуагъэкIэ километрэ 17,5-рэ зикIыхьэгъэ газрыкIопIи 8 агъэпсыгъ, хэпIэ 1000 фэдизмэ гъэстыныпхъэ шхъуантIэм пашIэнхэм иамал яIэ хъугъэ.НепэкIэ чIыгу Iахьхэр зиунэе нэбгырэ 527-мэ лъэIу тхылъхэр къатыгъэх, зэзэгъы­ныгъэ 443-рэ зэдашIыгъ. Ахэм ахэхьэх проектхэм язэхэгъэуцон, унэ кIоцIхэм гъэстыныпхъэ шхъуантIэмкIэ ящыкIэгъэщт Iэмэ-псымэхэр арыгъэуцогъэнхэр, газгощыпIэ хъытыухэр шIыгъэнхэр.Ащ нэмыкIэу Iахьзэхэлъ обществэу «Газпром газораспределение Майкоп» зыфиIорэм республикэм ихэбзэ къулыкъу­хэр игъусэхэу чъыгхэтэ лэжьэкIупIэхэм гъэстыныпхъэ шхъуантIэр зэраIэкIагъэ­хьащтым играфик зэхагъэуцуагъ. Ащ къыделъытэ лэжьэкIупIэ 33-мэ къахиубы­тэрэ хэпIэ 2627-мэ газыр аIэкIэхьанымкIэ техническэ амал ягъэгъотыгъэныр. «Социальнэ газификациекIэ» заджэхэрэ программэм хэлажьэхэмэ ашIоигъоу нэбгырэ 246-мэ непэкIэ лъэIу тхылъхэр къатыгъэх.Чъыгхэтэ лэжьэкIупIэхэм яинфраструктурэ гъэпсыгъэнымкIэ Адыгеим и ЛIышъхьэ муниципалитетхэм япащэхэм пшъэ­рылъ афишIыгъ лэжьэкIупIэхэм якIолIэрэ гъогухэр агъэцэкIэжьынхэу ыкIи ашIынхэу, общественнэ транспортыр къякIолIэнэу, гъогухэр къэзгъэнэфыщтхэр атырагъэуцонхэу, автобус уцупIэ Iэрыфэгъухэр ашIынхэу.«Чъыгхэтэ лэжьэкIупIэ пэпчъ иIофхэм язытет нахьышIу зэрэхъущтым тыдэлэжьэн фае. ЦIыфхэу ахэм ащыпсэухэрэр тэ тицIыфых. Илъэс къэс а чIыпIэхэм язытет нахьышIу зэрэхъущтым, цIыфхэу ащыпсэухэрэм яфэшъошэ щыIакIэ яIэным тыдэлэжьэн фае», — къызэфихьысы­жьыгъ республикэм ипащэ.АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу къытырэ къэбархэмкIэХъут Нэфсэт, Тхьаркъохъо Сафыет.