Adıgey ve Türkiye, Çerkes diasporası vasıtasıya ilişkileri geliştirmeye devam edecek

Adıgey Devlet Başkanı Kumpıl Murat ile Türkiye Cumhuriyeti’nin Novorossiysk Başkonsolosu Metin Özkan arasında Adıge Cumhuriyeti hükümet Konağı’nda görüşme gerçekleştirildi.

Metin Özkan Ekim 2023’te bu göreve atandı ve tanışma ziyareti için cumhuriyete geldi. Türkiye Cumhuriyeti’nin Novorossiysk Başkonsolosluğu Ticaret Ataşesi Aydanur Avcı tanış ve Başkonsolosluk Birinci Sekreteri Sevil Şeyhova da Adıgeye geldi.

Görüşmede, Rusya-Türkiye ilişkilerinin güçlendirilmesi bağlamında Adıgey ile Türkiye arasındaki bölgesel bağların geliştirilmesi konuları ele alındı.

Müzakerelere Adıgey Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu Başkanı Çeraşa Anzavur, Adıgey Cumhuriyeti Ekonomik Kalkınma ve Ticaret Bakanı Şevcen Zavur, AC Başkan Yardımcısı Hakune Bella, Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanlığı’nın Krasnodar’daki Ofisi temsilcisi İgor Terziyan katıldı.

Adıge cumhuriyeti Devlet Başkanı Kumpıl Murat, cumhuriyetin Rusya-Türkiye ilişkilerinin güçlendirilmesine katkıda bulunmaya hazır olduğunu kaydetti. Bu amaçla Adıge cumhurieyti kendi yetki alanı dahilinde sürekli olarak ihracat potansiyelini geliştirmek için çalışmakta ve Türkiye ile ticari, ekonomik, kültürel ve eğitimsel bağları genişletmek ve Çerkes diasporasıyla insani projeler uygulamakla ilgilenmektedir.

Adıgey Başkanı, «Devletlerimizin, liderlerimiz Vladimir Vladimiroviç Putin ve Recep Tayyip Erdoğan’ın güvene dayalı ilişkisine dayanan diyaloğu, bölgesel ve uluslararası gündemdeki acil sorunların çözümüne katkıda bulunuyor» dedi.

А. Гусев.

Bu amaçla 2019 yılında Adigey’den Kumpıl Murat başkanlığındaki bir heyet Türkiye Cumhuriyeti’ni ziyaret ederek cumhurieytimizin yatırım ve ekonomik potansiyelini iş dünyasının bilgisine sundu.

Maykop ile Ankara belediyesi ve Gaziantep ili arasında kardeş şehir ilişkileri kurulmuş olup , Tahtamukгay ilçesi ile İnegöl şehri arasında anlaşma yürürlüktedir.

Daha sonra bir dizi uluslararası ticari misyon gerçekleştirildi. 2022 yılında Adıgey, devletinin 100. yıl dönümü kutlamaları kapsamında, Rusya-Türk parlamentolar arası Dostluk Grubu Eşbaşkanı Murat Baybatur başkanlığında Türkiye’den bir grup milletvekilini ağırladı .

Türkiye’deki çerkes diasporasının temsilcileri her yıl Adıge kültürü festivallerine, Adıge peyniri festivaline ve diğer kültürel ve eğitimsel projelere katılmaktadır. Türkiye ve Rusya’daki Adige Xase dernekleriyle yapıcı çalışmalar devam ediyor; Adıgey sakinleri, Türkiye’nin depremden etkilenen bölgelerine yardım sağlanmasına katıldı.

Diyalog sırasında Adıgey başkanı, Adıgey’in potansiyeli, Türkiye’nin, cumhuriyetin ana iş-ticaret ortaklarından biri olduğu dış ticaret ilişkilerinin geliştirilmesi ve Lagonaki eko-resortunun oluşturulmasına yönelik büyük projelerin hayata geçirilmesi ve Enem endüstri parkı hakkında bilgi verdi. Bu bağlamda cumhuriyet, bu ve benzeri projelerin hayata geçirilmesi için yabancı ortaklarla işbirliği yapmaya hazırdır.

Kumpıl Murat , “Bu toplantının Adıgey ile Türkiye arasındaki işbirliği için yeni ufuklar açacağına ve Rusya-Türkiye ilişkilerinin daha da güçlenmesine hizmet edeceğinden eminim. Özellikle Türkiye’de büyük bir Adige (Çerkes) diasporasının yaşadığı göz önüne alındığında, birçok temas noktamız var. İlişkilerimizi güçlendirmek için tüm fırsatlarımızı kullanmak önemli” diye vurguladı.

Türkiye Cumhuriyeti’nin Novorossiysk Başkonsolosu, depremden etkilenenlere yapılan yardımlardan dolayı teşekkür ederken, Türkiye Cumhuriyeti’nin Moskova Büyükelçisi adına da selamlarını iletti.

Murat Özkan: “Son yıllarda Türkiye ile Rusya Federasyonu arasındaki ilişkiler en üst seviyeye ulaştı. Başkonsolosluğumuz bölgelerle ekonomik, sosyal ve kültürel bağların daha da geliştirilmesi için çalışmaktadır. Kafkasya’da yaşayan halkların Türkiye’deki akrabalarıyla olan bağlarını bir dostluk köprüsü olarak görüyoruz. Ve bu köprünün işbirliğimizi güçlendirmenin temeli olduğuna inanıyoruz. Yatırım potansiyelinin artması, sosyo-kültürel bağların daha yoğun gelişmesi sayesinde yeni kardeş şehir ilişkilerinin oluşturulmasına yönelik adımları da destekliyoruz” diye konuştu .

Başkonsolosluğun, Türkiye ile Adıgey arasındaki ilişkilerin her alanda geliştirilmesi için çaba gösterdiğini, aynı zamanda kaliteli ve hızlı konsolosluk hizmetlerinin sunulmasına da büyük önem verdiğini vurguladı.

Sonuç olarak, karşılıklı yarar sağlayan işbirliğinin çeşitli faaliyet alanlarını kapsaması gerektiği vurgulandı. Ticari ve ekonomik bağların, kültürel, eğitimsel, bilimsel ve insani projelerin daha da geliştirilmesinin önemine dikkat çekildi.  Ardından Maykop’ta «Benim İşim Merkezi»nde yapılan toplantıda bu konular daha detaylı ele alındı.

Başkonsolosluğun ilgi-yetki sınırlarının Krasnodar Bölgesi, Rostov Bölgesi ve Adıge Cumhuriyeti’ni kapsadığını hatırlatalım.