Лъэпкъхэр зэгурыIонхэм пае

Дунэе Адыгэ Хасэм и Хэсашъхьэ изэхэсыгъо щылэ мазэм и 20 — 21-м Налщык щыкIуагъ. Адыгеим, Къэбэртэе-Бэлъкъарым, Къэрэщэе-Щэрджэсым, хы ШIуцIэ Iушъом щыпсэурэ шапсыгъэхэм, Ставрополь краим, Пшызэ шъолъыр, Германием къарыкIыгъэ лIыкIо купхэр ащ хэлэжьагъэх.

ДАХ-м инахьыжъхэм я Совет итхьаматэу, лъэпкъым итхэкIо цIэрыIоу МэщбэшIэ Исхьакъ, общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм» итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан, АР-м лъэпкъ IофхэмкIэ, IэкIыб къэралхэм ащыпсэурэ тилъэпкъэгъухэм адыряIэ зэпхыныгъэхэмкIэ ыкIи къэбар жъугъэм иамалхэмкIэ и Комитет итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр, Хэсашъхьэм хэтхэр Ады­геим икIыгъэ лIыкIо купым хэтыгъэх.

Зэхэсыгъор зэрэкIуагъэм фэгъэхьыгъэу гущыIэгъу зыдэтшIыгъэр республикэ Адыгэ Хасэм итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан:

— ДАХ –м и Хэсашъхьэ изэ­хэсыгъо джыдэдэм лъэпкъхэр нахь зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэу зэгурыIоныгъэм, зэкъошныгъэм тазэрадэлэжьэщтым фэгъэхьыгъагъ. Урысыем щыпсэурэ лъэпкъ­хэм азыфагу илъ зэфыщытыкIэхэр зыми ыукъо хъущтэп. Джыдэдэм ащ нахь гъэлъэшыгъэу тынаIэ тетын фае. Ащ мэхьанэшхо зэрэратырэм ишыхьат УФ-м лъэпкъ Iофыгъо­хэмкIэ иагентствэ илIыкIо ДАХ-м и Хэсашъхьэ иигъэкIотыгъэ зэхэсыгъо зэрэхэлэжьагъэр. ДАХ-м инахьыжъхэм я Совет итхьаматэу МэщбэшIэ Исхьакъ зэхэсыгъом къыщыгущыIагъ. Ироманэу «Айщэт» техыгъэ фильмэу «Графиня Аиссе» зыфиIорэм Налщык къыщызэфэсыгъэхэр рагъэплъыгъэх. Дунаим изытет, къэралыгъохэм язэфыщытыкIэхэр къыдэплъытэзэ, тихэгъэгу илъ зыпкъитыныгъэм икъэухъумэн тыдэлэжьэн фае. ЗэкIэ къэгущыIагъэхэм а гуп­шысэр пхыращыгъ.

— Хэхэс тилъэпкъэгъухэм ялIыкIохэр къэкIонхэ алъэкIыгъа?

— Европэм щызэхэщэгъэ Адыгэ Хасэхэм я Федерацие ипащэу Сэмнэз Зэти Германием къикIыгъ. IэкIыбым щыIэ тилъэпкъэгъухэм тазэрэдэла­жьэ­рэм фэгъэхьыгъэ Iофыгъохэри зэхэсыгъом къыщаIэтыгъагъэх. Ащ фэгъэхьыгъэу сыкъэгущыIэ­нэу хъугъэ. IэкIыбым къикIыхэзэ тилъэпкъэгъухэр Адыгеим, Къэбэртэе-Бэлъкъарым, Къэрэщэе-Щэрджэсым къакIохэ къэс лъэпкъым итарихъ, икультурэ къэухъумэгъэным афэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэм язэхэщэн къытефэ­хэу къыхэкIыщтыгъ, ащ тизэпхыныгъэхэр агъэпытэ. ГущыIэм пае, ДАХ-м и Хэсашъхьэ изэхэ­сыгъомэ ащыщ 2018-рэ илъэсым Тыркуем щыкIогъагъ. Адыгэ миллиони 6 — 7 зыщыпсэурэ Тыркуем лъэпкъ зэфэшъхьафэу исхэм япчъагъэкIэ адыгэхэр ящэнэрэ чIыпIэм щыIэх. Тырку Республикэр зыгъэпсыгъэу Мустафа Кемаль Ататюрк имавзолееу къэралыгъо мэфэкI мафэ­хэм цIыфхэр зычIагъахьэхэрэм, тилъэпкъэгъумэ уасэу къафашIырэм ихьатыркIэ, ДАХ-м изэхэсыгъо мафэхэм атефэу ипчъэхэр къытфызэIуахи, тычIащэнэу хъу­гъэ. Джащ фэдэу Урысыем илIыкIо гъэIорышIапIэу Тыркуем щыIэм тащэгъагъ. Мыщ фэдэ Iофтхьабзэхэм къэралыгъохэр нахь зэпэблагъэ ашIых.

2019-рэ илъэсым Къэбэртэе- Бэлъкъарым, Къэрэщэе-Щэрджэ­сым, Адыгеим къарыкIыгъэ сабыйхэр Израиль, Тыркуем защагъэпсэфынэу ащэгъагъэх. ЧIыпIэ хьалэмэтэу къэралыгъо­хэм яIэхэм, ахэм ащыпсэурэ адыгэхэм якультурэ, яшэн-хабзэхэр къызэраухъумагъэхэр нэрылъэгъу афэхъугъ. ТапэкIэ тилъэпкъэгъухэм тазэрэдэлэжьэщтым тегупшысэн фае. Фестивальхэм, конференциехэм, къэгъэлъэгъонхэм язэхэщэн ДАХ-р хэлажьэу, якIэщакIоу бэрэ къы­хэкIыгъ. А IофшIэныр тапэкIэ зэрэлъыдгъэкIотэн тлъэкIыщтым тегупшысэщт.

— Республикэ Адыгэ Хасэм къыфэдгъэзэжьмэ, хэдзынхэр зыщыкIощт зэфэсыр къэблагъэ. Ащ шъуфэхьазыра?

— Мэзаем и 11-м республикэ Адыгэ Хасэм иIофшIэн изэфэхьысыжьхэмрэ Хасэм итхьаматэ ихэдзынхэмрэ зыщыкIощт зэфэ­сыр зэхэтщэщт. Ащ ипэгъокIэу Адыгеим ирайонхэм зэIукIэхэр ащызэхэтэщэх. Кощхьэблэ, Красногвардейскэ, Теуцожь ыкIи Шэуджэн районхэм тащыIагъ. Дгъэнэфэгъэ уахътэм елъытыгъэу къэнэгъэ районхэми тарыхьащт.

Тэу Замир.