Къызэрэфэразэхэм кIуачIэ хегъуатэ

ЦIыфым ипсауныгъэ нахь лъапIэ щыIэп. Ар зызэщыкъокIэ, ыпэрапшIэу медицинэм иIофышIэхэм яуалIэ, къоджэдэсхэм апэрэ IэпыIэгъур нахьыбэрэмкIэ зыщагъотырэр фельдшер-мамыку IэзапIэр ары.

Мы аужырэ илъэсхэм тиреспубликэ ихэхъоныгъэхэм ащыщ социальнэ мэхьанэ зиIэ фельдшер-мамыку IэзапIэхэр кIэу зэрашIыгъэхэр, зэрэзэтырагъэ­псыхьагъэхэр. Ахэм къахеубытэ Очэпщые дэт ФАП-р. Къуаджэм дэсым ипчъагъэ телъытагъэу ащ нэбгыритIумэ Iоф щашIэ, зэфырекъужьых.

Хъут Сафьят мы фельдшер- мамыку IэзапIэм Iоф зыщишIэ­рэр илъэс 43-рэ хъугъэ, исэнэхьат хэшIыкIышхо фызиIэ специалист. ЦIыфхэм ишIуагъэ аригъэкIыным зэрэфэхьазырыр къыдалъытэзэ илъэс пчъагъэкIэ узэкIэIэбэжьымэ ФАП-м пащэ фашIыгъэу, ип­шъэ­рылъхэр щытхъу хэлъэу егъэцакIэх.

Сафьят мы къуаджэм къыщыхъугъ. ИцIыкIугъом къыщегъэ­жьагъэу медицинэм ыгукIэ фэ­щагъэу щытыгъэти, емыджэнджэшэу Мыекъопэ медицинэ училищым чIэхьагъ. 1979-рэ илъэсым зыкIэхъопсырэ сэнэхьатыр зэригъэгъоти, икъоджэ гупсэ къыгъэзэ­жьыгъ, IофшIэныр ригъэжьагъ. Зы мафэ кIэмыгъо­жьэу, ыгурэ ыпсэрэ етыгъэу мэлажьэ.

— Илъэс нахь сыныбжьыгъэп сятэ идунай зе­хъожьым, унэгъо Iужъу, зэшыпхъуи­плIырэ зэшищрэ тыхъущтыгъ. Сянэ ипсауныгъэ изытет къызэIыхьэу бэрэ къыхэкIыщтыгъ, ары къэс къуаджэм фельдшерэу дэсыгъэ бзылъфыгъэр къатщэщтыгъ. Ар къызеIазэкIэ ылъэ къытеуцожьыщтыгъ. ЦIыф къызэрыкIоу ащ теплъыщтыгъэп, лъэшэу тыфэрэзагъ. Арын фае щысэтехыпIэ сфэхъугъэр, — еIо тигущыIэгъу.

Къуаджэм дэсхэм Сафьят цыхьэ фашIы. Илъэс зэкIэлъыкIохэм IэзэнымкIэ опытышхо иIэ хъугъэ. ЦIыфым илажьэр псынкIэу къешIэ ыкIи ащ ишIуа­гъэ ригъэкIыным пылъ.

— ТиIэзапIэ аужырэ шапхъэ­хэм адиштэу, гуIэтыпIэу щыт, — еIо Сафьят. — Апэрэ IэпыIэгъур ядгъэгъотыныр ары пшъэ­рылъ шъхьаIэу тиIэр. АщкIэ зэкIэ тищыкIагъэр район сымэ­джэщым къытеты. Джащ фэдэу план гъэнэфагъэ тиIэу нахьыжъхэми, сабыйхэми прививкэхэр афэтэшIых. Унэм тыкIоуи бэрэ къыхэкIы. Чэщы, мафэ, фабэ, чъыIэ иIэп цIыфэу гуIэрэм уишIуа­гъэ ебгъэкIыщтмэ. Iэпы­Iэгъу сызфэхъугъэхэм ягущыIэ фабэхэр зэхэсхымэ, сэркIэ зымыуасэ щыIэп, ащ кIуачIэ хэсэгъуатэ.

Коронавирусым илъэхъан медицинэм иIофышIэхэм къиныбэ алъэгъугъ, пшъэдэкIыжь ин ахьыгъ. Узыр игъом къыхэгъэщыгъэныр пстэуми анахь шъхьаIагъ. Коронавирусыр зыщыщыр амышIэрэм къыхэкIыкIэ цIыфхэр щтагъэхэу, ашIэщтыр амышIэу щысыгъэх. Медицинэ IэпыIэгъум имызакъоу, гущыIэгъу уафэхъуныр, агу умыгъэкIодыныр, гугъапIэ яптын зэрэфаер специалист пэрытым дэгъоу къыгурыIощтыгъ ыкIи ыгъэцакIэщтыгъ. Узым упэшIуе­кIоным пае зишIуагъэ къэкIорэ закъор прививкэр арэу зэрэщытыр къоджэдэсхэм мыпшъы­жьэу афиIотагъ. Вакцинэр зы­хэзылъхьэ зышIоигъохэр къызызэIукIэхэкIэ, бригадэр къащэзэ ар ахалъхьэщтыгъ. Очэпщые фельдшер-мамыку IэзапIэм Пэ­нэжьыкъое сымэджэщым епхыгъэу Iоф ешIэ. ИщыкIагъэ­мэ, врач терапевт къагъакIо, амал зимыIэхэр сымэджэщым ащэхэзэ ятхьабылхэр арагъэуплъэкIух.

Непэрэ мафэр пштэмэ, IэзапIэм къекIолIэрэ нахьыжъхэм лъыдэкIуаер яI, ашъхьэ, агу мэузы. Амалэу щыIэмкIэ ахэм IэпыIэгъу афэхъух, врачым къафитхыгъэм елъытыгъэу яIазэх. КIэлэцIыкIухэр нахьыбэрэмкIэ зэпахырэ узхэр, температурэ ин яIэу къафащэх. Апэрэ IэпыIэгъум ыуж участковэ педиатрэм дэжь агъакIох е ащ къеджэх. Пэнэжьыкъое сымэджэщым иврачхэр мазэм зэ IэзапIэм къэкIох.

Сафьят исэнэхьаткIэ бэ къы­зэрэдэхъурэр ыкIи иIофшIэн хэшIыкIышхо фызиIэ специалистэу зэрэщытыр къаушыхьаты гущыIэгъу тызфэхъугъэ цIыфхэм. Ащ бэмэ ишIуагъэ аригъэкIыгъ, ар зымыуасэ щыIэп. ИIофшIэн дакIоу цIыфышIоу зэрэщытыр, Iэдэб хэлъэу зэрэзекIорэр, сымаджэм еушъыин, игумэкIыгъо шъхьащихын зэрилъэкIырэр бэмэ къыхагъэщы. СымаджэмкIэ гущыIэ дахэми мэхьанэшхо иI, сыда пIомэ медицинэм иIофышIэ къыриIорэр ащ ышIошъ мэхъу, ыгу реубытэ, а пстэури ащ иIофшIэн къыщыделъытэ.

Илъэс зэкIэлъыкIохэм ыгу етыгъэу Iоф зэришIагъэм пае Сафьят щытхъу тхылъыбэ къыфагъэшъошагъ. Теуцожь район администрацием, район сы­мэ­джэщым, къоджэ псэупIэм ящытхъу ыкIи ярэзэныгъэ тхылъхэр бэу иIэх. 2015-рэ илъэсым УФ-м псауныгъэр къэухъумэгъэ­нымкIэ и Министерствэ и Щытхъу тхылъ къыфагъэшъошагъ. Коронавирусым илъэхъан дэгъоу Iоф зэришIагъэм къыкIэлъыкIуагъ «75 лет Великой Победы» зыфиIорэ медалыр, «АР-м псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ изаслуженнэ IофышI» зыфиIорэр къылэжьыгъ. Ау щытхъу пстэуми апэ итэу бзылъфыгъэм ылъытэрэр цIыфхэм цыхьэ къы­зэрэфашIырэр, къызэрэфэразэхэр ары. Зыщыщ чылэм дэсхэм шIу алъэгъу, игугъу дахэкIэ ашIы.

Хэтрэ цIыфи иIофшIэн нэмыкIэу гухахъо зыхигъуатэрэр иунагъу ары. Ишъхьэгъусэрэ ежьыррэ пшъашъэрэ кIалэрэ зэдапIугъ, гъогу занкIэ тырагъэ­хьагъэх. Ахэм къакIэхъухьажьыгъэ пхъорэлъф-къорэлъфи 4-мэ ащэгушIукIых.

Иунагъо псауныгъэ илъэу, иIофшIэн гухахъо хигъуатэзэ джыри бэрэ лэжьэнэу, цIыфхэм шъхьэкIафэу къыфашIырэм къы­щымыкIэнэу Хъут Сафьят фэтэIо.