Лэжьыгъэм и Маф

Лэжьыгъэм и Мафэ ихэгъэунэфыкIынкIэ Iофтхьабзэу республикэм и Къэралыгъо фи­лар­моние щыкIуагъэм мэкъу-мэщым иIофышIэ пэрытхэр щагъэшIуагъэх.

Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат, Къэралыгъо Советым — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр, Премьер-министрэм ипшъэрылъхэр зыгъэцакIэу КIэрэщэ Анзаур, министрэхэм я Кабинет хэтхэр, АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэр, муниципальнэ образованиехэм япащэхэр, республикэм имэкъумэщ предприятиехэм, имэкъумэщышIэ-фермер хъызмэтшIапIэхэм япащэхэмрэ яIофышIэхэмрэ.

МэфэкI Iофтхьабзэр рамыгъажьэзэ, мэкъумэщ продукцием икъэхьыжьынкIэ муниципальнэ образованиехэм гъэхъагъэу яIэхэм ащ хэлэжьагъэхэм заща­гъэгъозагъ. Республикэм ипредприятие­хэм къыдагъэкIыгъэ гъомылэпхъэ зэ­фэшъхьафхэр къэгъэлъэгъоным къыра­хьылIэгъагъэх.

Залым къыщызэрэугъоигъэхэм зафигъазэзэ, Адыгеим и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ Урысыем къырашIылIэгъэ санкциехэм япхыгъэу мыгъэрэ илъэсыр зэрэкъиныгъэр.

«Санкциехэм къахэкIэу чIыгулэжьхэм яIофхэм язытет зэщымыкъоным тегъэ­псыхьагъэу Урысые Федерацием и Правительствэ унэшъо заулэ ыштэ­гъагъ. Ахэм яшIуагъэкIэ чIыгулэжьхэм къэралыгъо IэпыIэгъоу къаIукIагъэм хэхъуагъ нахь, хэкIыгъэп», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.

ФэгъэкIотэныгъэ зиIэ чIыфэхэр къа­зэраратырэ программэм диштэу фэ­дищкIэ нахьыбэу республикэм мылъку къызэрэфыхагъэкIыгъэр хагъэунэфы­кIыгъ. Сомэ миллион 746-рэ хъурэ IэпыIэгъу чIыгулэжьхэм къаIукIагъ. Программэу «Агростартапым» диштэу сомэ миллион 73-рэ хъурэ грантхэр къыхагъэкIыгъэх. ГъэрекIорэм егъэпшагъэмэ, процент 61-кIэ ар нахьыб. Фермер 43-мэ грантхэр къаратыгъэх.

Республикэм ихъызмэтшIапIэхэр лэ­жьыгъэр нахьыбэу къэхьыжьыгъэным, былымхъуным зегъэушъомбгъугъэным атегъэпсыхьэгъэ къэралыгъо программэхэм чанэу ахэлэжьагъэх. Былым пIашъэу аIыгъым проценти 5 хэхъуагъ, шъхьэ мин 13 фэдиз ар хъугъэ.

Республикэм ипащэ мэкъумэщ техни­кэр зэрагъэкIэжьырэм къытегущыIэзэ, АР-м социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ зэришIыщт унэе программэм диштэу ащ пае сомэ миллиони 120-рэ къызэ­рэхагъэкIыгъэр къыIуагъ. Мы илъэсым итыгъэгъазэ ахъщэр атырагощэнэу ра­хъухьэ.

Гъомылапхъэхэм хэгъэгур ащы­мы­кIэным фэшI Владимир Путиным пшъэ­рылъэу къыгъэуцугъэхэр икъоу гъэцэкIэгъэнхэ зэрэфаер КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ.

«Мыгъэ лэжьыгъэхэр гектар мини 124,4-мэ ащашIэгъагъ. Фышъхьэ лэжьыгъэу ыкIи джэнч лъэпкъ зэфэшъхьафхэу тонн мин 616,7-рэ республикэм щаIожьыгъ. Лэжьыгъэ тонн мин 625-рэ фэдиз чIыгулэжьхэм къахьыжьынэу къэтэлъытэ. Бжы­хьасэу тонн мин 480-рэ къа­хьыжьыгъ. Зы гектарым гурытымкIэ центнер 50,3-рэ къырахыжьыгъ. ГъэрекIо къахьы­жьыгъагъэм нахьи ар проценти 10-кIэ нахьыб», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.

Республикэм и ЛIышъхьэ чъыгхэтэлэжьыным зыпкъ итэу зызэриушъомбгъурэр, гектар мини 4,2-м ехъумэ пхъэшъхьэ­мышъхьэ чъыгхэр къызэра­щыкIыхэрэр, гектар мин 1,8-м ехъумэ интенсивнэ шIыкIэм тетэу зэрадэлажьэхэрэр, пхъэшъхьэ-мышъхьэ, цумпэ тонн мин 35,2-м нэсэу къызэрахьыжьыгъэр къыIуагъ.

Республикэм ипредприятиехэм мыгъэ сомэ миллиард 26,8-рэ зыосэ продукцие къыдагъэкIыгъ. ГъэрекIорэм егъэ­пшагъэмэ, процент 41-кIэ ар нахьыб. Джащ фэдэу къое ­лъэпкъ зэфэшъхьафхэу тонн мин 19,4-рэ къыдагъэкIыгъ. БлэкIыгъэ илъэсым егъэпшагъэ­мэ, процент 18-кIэ ар нахьыб.

Къуаджэм исоциальнэ инфраструктурэ нахь зэтегъэпсыхьэгъэнымкIэ хэбзэ къулыкъухэм Iофэу ашIагъэм шъхьафэу къытегущыIагъэх. А Iофыгъохэм язэшIохын пае къуаджэхэм зэ­диштэу хэхъоныгъэ зэра­шIыщт программэм диштэу сомэ миллиард 1,8-рэ къыхагъэкIыгъ. Мы программэм тетэу псэолъэ 45-рэ — культурэмкIэ унэхэр, кIэ­лэцIыкIу IыгъыпIэхэр, спорткомплексхэр, гъогухэр, псы­рыкIуапIэхэр, газрыкIуапIэхэр, къоджэ специалистхэм атегъэ­псыхьэгъэ унэхэр ашIых, агъэцэкIэжьых е агъэкIэжьых.

«Лъытэныгъэ зыфэсшIырэ чIы­гулэжьхэр! Адыгеим ихэхъо­ныгъэ шъуиIахьэу хэшъушIы­хьэрэм осэшхо къыфэсшIызэ, къуаджэм щылэжьэрэ пстэуми лъэшэу сызэрафэразэр къэ-­
сэIо. Республикэм ис нэбгырэ пэпчъ, унагъо пэпчъ щы­IэкIэ-псэукIэу иIэщтыр шъо гуетыныгъэу шъухэлъым бэкIэ елъытыгъ. Гухахъо хэжъугъуатэзэ шъуиIоф мыпсынкIэ хьалэлэу зэрэжъугъэцакIэрэм, чIыгур шIу зэрэшъулъэгъурэм, Iофэу къы­хэшъухыгъэм шъузэрэфэшъыпкъэм афэшI «тхьашъуегъэпсэу» шъосэIо», — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.

Хыныгъом пэрытныгъэр ­щызыубытыгъэхэр мы мафэм агъэ­шIуагъэх. Мэкъу-мэщым гъэхъагъэу щашIыгъэхэм къа­пкъырыкIызэ, апэрэ чIыопс шъо­лъырымкIэ сомэ мини 100 зырызрэ АР-м и ЛIышъхьэ идипломрэ муниципальнэ образованиеу «Красногвардейскэ районым» ипащэ, ятIонэрэ чIыопс шъолъырымкIэ — муниципальнэ образованиеу «Теуцожь районым» ипащэ аратыгъэх.

Лэжьыгъэхэмрэ джэнч ­лъэпкъ зэфэшъхьафхэмрэ яIухыжьынкIэ зэнэкъокъухэм ащатекIуагъэхэр комбайнерхэу Андрей Ляховыр (Красногвардейскэ район); Александр Токаревыр (Джэджэ район); Жарэкъо Азэмат (Шэуджэн район); Александр Абрамовыр (Кощхьэблэ район); Туарэ Руслъан (Теуцожь район); Сергей Шуклиныр (Тэхъутэмыкъое район); Алексей Будниковыр (Мыекъопэ район); Къуижъ Хьалим (къ. Мыекъуапэ) ары.

КъумпIыл Мурат хыныгъом щатекIуагъэхэм сомэ мини 100 зырызрэ АР-м и ЛIышъхьэ идипломрэ аритыжьыгъэх.

АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэми къоджэ лэжьа­кIохэмрэ пэрытныгъэ зыубытыгъэхэмрэ шIуфэс къарихыгъ. Хэ­тэрыкIхэмрэ цумпэхэмрэ якъэгъэкIынкIэ гъэхъэгъэшхохэр зиIэ хъызмэтшIэпIэ пэрытхэм ахъщэ шIухьафтынхэмрэ дипломхэмрэ афагъэшъошагъэх.

АР-м и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцакIэу КIэрэщэ Анзаур жъокIупIэхэмрэ мэкъумэщ технологие пэрытхэмрэ ягъэфедэнкIэ, былым­хъу­нымкIэ, щэм икъэхьыжьынкIэ, гъомылапхъэхэм якъыдэгъэ­кIын­кIэ гъэхъэгъэшхохэр зиIэ хъыз­мэтшIапIэхэм Адыгэ Респуб­ликэм иминистрэхэм я Кабинет ишIухьафтынхэмрэ идиплом­хэмрэ аритыжьыгъэх.

Искусствэм иартистхэм яконцерткIэ Iофтхьабзэр аухыгъ. Республикэм ичIыгулэжьхэм апашъхьэ творческэ коллективхэм зыкъыщагъэлъэгъуагъ, орэд къыщаIуагъ.

АР-м и ЛIышъхьэ ипресс-къулыкъу
Сурэтхэр А. Гусевым тыри­хыгъэх.