Икъоджэгъухэм арэгушхо

Меркицкэ лIакъом щыщхэу къуаджэу Нэ­ты­хъуае щыпсэухэрэм гъэзетеджэхэр ащы­мыгъуазэхэу щытэп. Ау сэ непэ анахьэу зигугъу къэсшIымэ сшIоигъор цIыф гъэшIэ­гъо­нэу Меркицкэ Ким Ибрахьим ыкъор ары.

Меркицкэ Ибрахьим.
Меркицкэ Ибрахьим.

Икъоджэ гупсэу къызщыхъугъэм бэрэ дэсынэу ар мыхъугъэми, ренэу Нэтыхъуае ыгу илъ. Районми, къуаджэми яхъу­гъэ-шIагъэхэм игуапэу защегъэ­гъуазэ. ИныбжьыкIэгъум ылъэгъугъэхэр, къыфаIотагъэхэр, ичIы­пIэгъу цIэрыIохэу къуаджэм ищытхъу чыжьэу зыгъэIугъэхэр щыгъупшэхэрэп. Ахэм ащыщых Хьагъур Анзаур Хьасан ыкъор — Адыгэ хэку исполкомым и Тхьаматэ игуадзэу илъэсипшI пчъагъэхэм Iоф ышIагъ, Бек Козэт — Адыгэ Республикэм изаслуженнэ журналист, ТАСС-м ирадио иIофышIагъ, тилъэпкъэгъухэу араб хэгъэгухэм арысхэм апае къэтынхэр адыгабзэкIэ зэхищэщтыгъэх, Бек Мелэч­хъан — апэрэ адыгэ бзылъфыгъэ врачхэм ащыщыгъ ыкIи нэмыкIхэр.

ИцIыкIугъор зыщыкIогъэ, гъэ­мафэрэ лъапцIэу къызщичъы­хьэщтыгъэ, ыгу хэпкIэгъэ къо­джэ гупсэм емызэщэу бэрэ игугъу къышIын елъэкIы. Ащ фэдэ шIулъэгъум лъапсэ имыIэу щытэп. Ятэжъэу Амин ККОВ-м (мэкъумэщышIэхэм IэпыIэгъу ятыгъэным фэгъэзэгъэгъэ комитетым) иапэрэ тхьамэтагъ. 1926-рэ илъэсым къуаджэу Нэтыхъуае ащ фэдэ комитет щызэхащэгъагъ. Ятэшэу Рэщыдэ фольклорым иугъоин дэлэжьагъ, кIэлэцIыкIухэм апае пшысэхэр, усэ цIыкIухэр ытхыщтыгъэх, нэмыцхэр къызыда­хьэхэм, къоджэдэсхэм апашъхьэ ар щаукIыгъагъ.

Кимэ ятэу Ибрахьим апэрэ комсомольцэхэу Нэтыхъуае дэ­сыгъэхэм ащыщыгъ. Хэгъэгу зэошхом ыпэкIэ тхэкIэ-еджакIэ ягъэшIэгъэнымкIэ пунктым Iоф щишIэгъагъ, етIанэ хэбзэухъу­мэкIо къулыкъум щылэжьэнэу комсомолым ыгъэкIогъагъ. Заор къызежьэм, Тэхъутэмыкъое рай­оным ипрокурор IэнатIэ къы­бгыни, заом Iухьэгъагъ. Дзэ про­куратурэм иследователыгъ, стратегическэ мэхьанэшхо зи­Iэгъэ къалэу Новороссийскэ шъхьафит шIыжьыгъэным хэлэ­жьагъ. Заом ыуж пэщэ IэнатIэ­хэр ыIыгъхэуи къыхэкIыгъ, мэ­къу-мэщыр зыпкъ игъэуцо­жьыгъэным хэлэжьагъ.

Ибрахьим Амин ыкъом Хэг­ъэгу зэошхом иорденэу а I-рэ шъуашэ зиIэр, Жъогъо Плъы­жьым иорден, медальхэу «За отвагу», «За боевые заслуги» зыфиIо­хэрэр къыфагъэшъо­шагъэх.

Меркицкэ Ибрахьим нэты­хъое лIакъом итарихъ цэрыцэу къыугъоигъ, къуаджэу Хьатрамтыку къыщыригъажьи, хы ШIуцIэ Iушъом щыIэ Суворово-Черкесскэ ыкIи тирайон къэкощыжьыгъэхэм агъэпсыгъэ къуаджэу Нэтыхъуае нэсыжьэу бэ къыугъоигъэр. ИгукъэкIыжьхэр зыдэт тхылъым зэреджагъэр «Мой аул Суворово-Черкесский».

Кимэ ятэ иIоф лъигъэкIуатэзэ, партийнэ-комсомол къулыкъухэм бэрэ Iоф ащишIагъ. Ау зэкIэми анахьыбэу зыщылэ­жьагъэр журналистикэр ары. Илъэс 35-рэ материалхэр къыу­гъойхэзэ ар тхагъэ. Хэку гъэзетэу «Адыгейскэ правдэм» исобкорыгъ, район гъэзетэу «Кошехабльские вести» зыфи­Iорэм иредактор шъхьаIэщтыгъ. Ытхыхэрэр гум лъыIэсхэу, ­купкI яIэу гъэпсыгъагъэх. Нэты­хъуае­рэ Кощхьаблэрэ ащыпсэу­хэрэ цIыф цIэрыIуабэхэм ядахэ ащ ыIуагъ.

Меркицкэ Ким.
Меркицкэ Ким.

Зэгорэм Москва ителеведущэхэм ащыщэу журналистэу Елена Масюк, Iофхэм язытет тэрэзэу зыщимыгъэгъуазэу, уры­сыбзэр Адыгеим щамыгъэфедэжь хъущт гупшысэр зыщыпхырищынэу фежьэгъэгъэ къэтыным пае Кимэ, Адыгеим ис цIыфыбэмэ яеплъыкIэ къыриIотыкIэу, лъэпкъ зэщыхъон фэмэ-бжьымэ зиIэгъэ къэтыным пэшIуекIоу «Надоело» зыфиIорэ статьяр ытхыгъагъ.
Кимэ усэхэри етхых. Ахэм гуфэбэныгъэ инэу икъоджэ гупси, иадыгабзи афыриIэр къахэщы.

Сичылэ гупс

Сыгу зыпэблагъэу
сичылэ цIыкIу,
О узэрашIэрэр
Хьатрамтыку.
Нэтыхъое лъэпкъым
о ущыщыгъ,
ЛIэшIэгъу пчъагъэ
къызэпыпчыгъ.

Тыгъэм инури уигъэфэбагъ,
Заом икъини узэридзагъ.
Лъэпкъы къутафэм
хыкIыб зишIыгъ,
ГъэшIэрэ чIыгур
зэринэкIыгъ…
УикIэлэ бланэхэр,
уипшъэшъэ чанхэр
Къуаджэми хабзэми
афэлэжьагъ.
Агу икъэбзагъэрэ
яIофышIакIэрэ
Хэкум пцIэ дахэкIэ
щарагъэIуагъ…
Заом Iутыгъэхэм,
губгъом итыгъэхэм,
Зичылэ напэ
зыгъэдэхагъэхэм,
ГущыIэ дахэ афэтэжъугъаIу!
Тыгу афэкъабзэу
тафэжъугъэлъаIу!
Сиадыгабз
Сыбзэ сянэ
сэ къысIуилъхьагъ,
Кушъэ орэдыр
къырысфиIуагъ,
Лъэпкъы тарихъым
сырыхищагъ,
Ащ идэхагъэ рызэхэсшIагъ.

Сиадыгабзэ сянэ икIэн,
Сэ сэпсэуфэ
ар згъэлъэпIэн,
Пхъорэлъфы цIыкIухэм
къафэзгъэнэн,
Тишэн-хабзэхэм
арыхэсщэн…

Джыдэдэм Кимэ Iоф ышIэ­жьырэп, зегъэпсэфы. Ау ипсау­ныгъэ егъэгумэкIы. Шъыпкъэ, ишъхьэгъусэу Рахьмэт ренэу ащ игъус, ынаIэ тет. Ари творчествэм пыщагъэхэм ащыщ. Рахьмэт лъэпкъ гъэсэныгъэм иотличник, егъэджэн Iофым иветеран, гъэзетхэми бэрэ адэ­лэжьагъ. Кимэрэ Рахьмэтрэ зызэдыщыIэхэр илъэс 50 зэхъум усэу «ГъашIэм иорэд» зыфиIорэр зэдатхыгъагъ. Орэдышъом ар изылъхьагъэр Хъут Рустем.

Меркицкэ Рахьмэт.
Меркицкэ Рахьмэт.

Меркицкэхэм ялъфыгъэхэр гъогу дахэ тыращагъэх. Апхъоу Розэ (Зеушъэмэ яныс) ятэ иIоф лъегъэкIуатэ, район гъэзетэу «Кошехабльские вести» ире­дактор шъхьаIэ игуадз. Акъоу Юрэ Кощхьаблэ ПенсиехэмкIэ ифонд испециалист-программист ­шъхьаI. Ахэм къакIэхъухьэрэ сабыйхэм лIакъом ищытхъу зэрэлъагъэкIотэщтым яцыхьэ телъ.

Журналистикэм ылъэныкъокIэ гъэхъагъэу иIэхэм апае Кимэ «Адыгэ Республикэм изаслуженнэ журналист» зыфиIорэ щытхъуцIэр къыфагъэшъошагъ. Ар Урысыем ижурналистхэм я Союз хэт, Советскэ Союзым и ЛIыхъужъэу Андырхъое Хъусен ыцIэкIэ щыт шIухьафтыныр ­къы­фагъэшъошэгъагъ, Краснодар краим ижурналист организацие идипломи къыраты­гъагъ.

Меркицкэ Кимэ усэхэр ытхын­хэр икIас. КIэлэцIыкIухэм афэгъэхьыгъэхэри ахэм ахэтых. Илъэс заулэ хъугъэ Кимэ дунэе нэфыр зимылъэгъужьырэр. Ау гум къиIукIырэ сатырхэр дахэу зэрегъэкIухэшъ, телефонымкIэ иныбджэгъухэм, инэIуасэхэм къафеджэ. «Кавказ» зыфиIорэ усэу урысыбзэкIэ зэхилъхьа­гъэм унэпс къэмыкIоу уедэIун плъэ­кIырэп. Адыгэ лъэпкъым хьазаб гъогоу зэпичыгъэр ащ унэгу къыкIегъэуцо.

ЗичIыгу гупсэ, зилъэпкъ ида­хэ ыIоным емызэщырэ Мер­кицкэ Кимэ псауныгъэ иIэнэу, итворчествэ нахь зиушъомбгъу­нэу, къыкIэхъухьэхэрэр насыпышIо хъунхэу тыфэлъаIо.
АкIэгъу Разыет,
Хьахъурэтэ Светлан.