Театрэхэр къызэIуахыжьыгъэх

Адыгэ Республикэм и Пушкинскэ народнэ унэ гъэцэкIэжьын IофшIэнхэр щаухыгъэх. Ащ икъызэIухыжьын фэгъэхьыгъэ зэхахьэм республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат хэлэжьагъ.

Адыгэ Республикэм и Урыс театрэу А. С. Пушкиным ыцIэ зыхьырэм, Лъэпкъ театрэу Цэй Ибрахьимэ ыцIэ зыхьырэм Iоф зыщашIэрэ унэр зэтырагъэпсы­хьажьыгъ. Ти ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат театрэхэм япащэ­хэм, артистхэм аIукIагъ, гъэ­цэкIэжьын IофшIэнхэр зэрэкIуа­гъэхэм защигъэгъозагъ.

Урысыем икъэралыгъо лъэпкъ проектэу «Культурэм» хэхьэрэ Iофтхьабзэр щыIэны­гъэм щыпхыращызэ, Адыгэ Республикэм культурэмкIэ иучреждениехэр, искусствэхэмкIэ кIэлэцIыкIу еджапIэхэр зэрагъэ­цэкIэжьыхэрэр КъумпIыл Мурат зэхахьэм къыщиIуагъ.

ЛIышъхьэм къыхигъэщыгъ театрэхэм спектаклэ дэгъухэр ащагъэуцунхэ, тIысыпIэ нэкI ямыIэу цIыфхэр яплъынхэ зэрэфаер.

Театрэхэр зычIэт унэм тарихъ гъэшIэгъон иI. 1899-рэ илъэсым, жъоныгъуакIэм апэрэ мыжъор агъэтIылъи, унэм игъэ­псын рагъэжьэгъагъ. Урамэу Бульварнэм псэолъэшI Iофыгъо­хэр щаублагъэх. Къалэм щыпсэухэрэм, сатыушIхэм ямылъкукIэ псэолъэшIхэм рагъэжьэгъэ унэр илъэсрэ ныкъорэкIэ агъэпсыгъ. Иван Фоминыр архитекторэу щытыгъ.
Уахътэр зылъэкIуатэм, театрэр зытет урамым А. С. Пушкиным ыцIэ фаусыгъ. Пчыхьэзэхахьэм театрэм фэгъэхьыгъэ къэбархэр экранышхомкIэ къагъэлъэгъуагъэх. Хэгъэгу зэо­шхом илъэхъан, нэмыкI илъэс къинхэр цIыфхэм зэпачыгъэх, театрэр щыI, мэпсэу.

Унэр къызэрэзэIуахыжьырэм фэгъэхьыгъэ зэхахьэм артистхэр къыщыгущыIагъэх, орэд къыщаIуагъ, къыщышъуагъэх. Урысыем, Адыгеим янароднэ артистэу Кукэнэ Мурат А. С. Пушкиным иусэу щэрджэсым фэгъэхьыгъэм къеджагъ. Артистхэм ацIэкIэ Адыгэ Респуб­ликэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат «тхьауегъэпсэу» риIо­жьыгъ унэр зэрэзэтырагъэпсы­хьажьыгъэм фэшI.

Урысыем щызэлъашIэрэ артистэу, Адыгэ Республикэм инароднэ артистэу Бэгъ Саид гущыIэ фабэхэр типащэхэм афэгъэхьыгъэу къыIуагъэх.

— Сэ театрэ макIэп слъэгъу­гъэр, Адыгеим итеатрэ зычIэт унэр анахь дэгъухэм ащыщэу сэлъытэ, — игупшысэхэм тащигъэгъозагъ С. Бэгъым.

Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо орэдыIо-къэшъокIо ансамблэу «Ислъамыем» зэхахьэм Нарт Шэбатныкъо фэгъэхьыгъэ орэдыр къыщиIуагъ, ансамблэм икъэшъуакIохэр щыуджыгъэх.

Урыс къэралыгъо театрэу А. Пушкиным ыцIэ зыхьырэм иартистхэм театрализованнэ едзыгъохэр къашIыгъэх.

Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо филармоние и Къэралыгъо оркестрэу «Русская удалым» иорэдыIоу Анастасия Истамуловам жъыуакIохэр игъу­сэхэу орэд къыIуагъ. АР-м и Лъэпкъ театрэу Цэй Ибрахьимэ ыцIэ зыхьырэм иартистхэм театрализованнэ пычыгъохэр къашIыгъэх.

— Зэхахьэм Правительствэм икъулыкъушIэхэр, тирайонхэм къарыкIыгъэхэр, культурэм иIофы­шIэхэр, кIэлэеджакIохэр, театрэр зыгу рихьыхэрэр зэрэ­хэлэжьа­гъэхэр тигуапэ. Лъэпкъ театрэм итворчествэ мэхьэнэ ин етэты. Адыгабзэм изэгъэшIэн, игъэфедэн, шэн-хабзэхэр цIыфхэм алъыгъэIэсыгъэнхэм Лъэпкъ театрэр дэлажьэ. Адыгэ Хасэм хэтхэр купышхо хъу­хэу непэ театрэм къэкIуа­гъэх, — къытиIуагъ республикэ общественнэ движениеу «Адыгэ Хасэм» итхьаматэу ЛIымыщэкъо Рэмэзан. — Театрэхэм тыгу къыддеIэу тафэгушIо.

— ГущыIэр тхакIом къыще­жьэ, цIыфхэм алъэIэсы, — къыти­Iуагъ Урысыем IофшIэнымкIэ и ЛIыхъужъэу, дунаим щызэлъа­шIэрэ тхакIоу МэщбэшIэ Ис­хьакъ. — Непэ театрэхэм ямэфэкI адэтэгощы, яшIушIагъэ хагъэхъонэу афэтэIо.

Театрэр щэIэфэ лъэпкъыр щыIэщт. Шъопсэу, титеатрэхэр! Къэралыгъо гъэпсыкIэ иIэу Адыгеир зыпсэурэр мыгъэ илъэ­си 100 зэрэхъурэр зэхахьэм къыщыгущыIагъэхэм хагъэунэфыкIыгъ. Театрэхэм шIоу щыIэр къадэхъунэу афаIуагъ.

ЕмтIылъ Нурбый.
Сурэтхэр А. Гусевым тыри­хыгъэх.