IэпыIэгъунчъэу къагъэнагъэхэп

Мы мазэм осышхоу къесыгъэр къызэжъужьым гумэкIыгъо мымакIэу къыздихьыгъ. Адыгеир пштэмэ, Тэхъутэмыкъое ыкIи Теуцожь районхэр, Адыгэкъал анахьыбэу ар зытелъыгъэр.

ЩтыргъукIыр текIи, фабэр зыдэкIуаем сантиметрэ 60 фэдиз хъурэ осыр охътэ кIэкIым къыгъэжъуи, псыхъохэм, псыутIэхэм псэу адэтым къыхигъэхъуагъ, къызщыдэкIыгъэхэри щыIэх.

Псыкъиугъэм зэрар къызфихьыгъэхэм ащыщ хъугъэ Теуцожь районым ит къуаджэу Аскъэлае. Iофхэм язытет зыщыдгъэгъуазэмэ тшIоигъоу тыгъуасэ ащ тыкIогъагъ.

ПсэупIэр зэпызычырэ псыхъоу Мартэ инэпкъхэм къадэкIи, ащ пэблагъэу нахь чIыохым щысхэм къакIэуагъ. Унэе псыутIэу чылэ гъунэм щыIэхэми «яIахь къыхалъхьагъ». КъызэрэтаIуагъэмкIэ, урамхэу «Колхозная», «Мира» зыфиIохэрэм, Гагариным ыцIэ зыхьырэм ащыпсэухэрэр ары гумэкIыгъо къызфихьыгъэр.

Къуаджэр зэзыпхырэ лъэмыджитIум псыр къытехьи, агузэгу блэмыкIэу, шэпхъэ гъэнэфагъэ иIагъэм фэдэу, къэуцугъ.  Нахьыбэу псыр къызщиугъэм дэжькIэ тащыIукIагъ Теуцожь район администрацием ипащэу Хьачмамыкъо Азэмат, ащ игуадзэхэу Бэгъушъэ Борисэрэ ХьэдэгъэлIэ Мэджыдэрэ, псэупIэ кой администрацием ипащэу Еутых Мурат. УФ-м и МЧС и ГъэIорышIапIэ илIыкIохэри мы чIыпIэм щытыгъэх.

Районым ипащэ тызэрэщигъэгъозагъэмкIэ, унэгъо 15 мэхъу псыр къызкIэуагъэр. Ахэм ящагухэм адэхьагъ, хатэхэр зэлъикIугъэх, лъхъанчэу щыт псэуалъэхэм арыхьагъ. Охътэ кIэкIым къыкIоцI щтыргъукIыр фабэм зызэблехъум, осыр псынкIэу къыгъэжъуи псыхъом хэлъади инэпкъхэм къадигъэкIыгъ.

— Псыр къызкIэхьагъэхэм социальнэ псэуалъэ ахэтэп, унагъохэр ары зэлъикIугъэр, нэбгырэ 28-рэ мэхъу пстэумкIи ахэм ащыпсэурэр, — къыIуагъ Хьачмамыкъо Азэмат. – Нэжъ- Iужъми, изакъоу мэпсэуми, кощымэ зышIоигъохэм апэрэ мэфэ дэдэм IэпыIэгъу тафэхъугъ. МЧС-м итранспорт дгъэфедэзэ псым ахэр къыхэтщыгъэх, яIахьыл-гупсэхэм адэжь зыдэкIуагъэхэр. Унэгъуи 7-мэ арысхэр япсэупIэхэм къарынагъэх. Ахэм гъомылапхъэми, нэмыкIэу ящыкIагъэ щыIэми афетэщалIэ. Псым пэшIуекIогъуаеу зэрэщытыр, джыри къыхэхъоным, нахьыбэу зэрар къыхьыным ищынагъо зэрэщыIэр къыдэтлъыти, унэхэм арыхьэу цIыфхэр бэу дгъэкощынхэ фаеу хъумэ зыдэтщэщтхэр дгъэхьазырыгъ. Псэу къиугъэм зэрарэу къыхьыгъэр зыфэдизым, нэмыкI IэпыIэгъоу цIыфхэм ящыкIэгъэщтым ягугъу пшIыныр джыри жьы. ЫпэрапшIэу ар зэкIэкIожьынышъ, чылэм дэкIыжьын фае.

Район пащэхэм къызэраIуагъэмкIэ, псыр техникэ гъэнэфагъэкIэ дащымэ, ар зыдагъэкIон щыIэп, датIыкIыгъэми ишIуагъэ къэкIощтэп, ежь-ежьырэу зэкIэкIожьыныр ары узщыгугъыщтыр. ЗыгорэкIэ джыри къыхахъомэ агъэфедэнхэу пшахъо зэрылъ дзыохэр агъэхьазырыгъэх.

Тыгъуасэ щэджагъо мыхъугъэу тэ тызнэсым псыр  зэкIэкIожьынэу ежьагъэу пащэхэми къоджэдэсхэми агу къыдищэежьыгъагъ. Сантиметри 8-кIэ ехыгъэу а уахътэм агъэунэфыгъагъ. Мартэ къыхэлъадэрэ псыхъо цIыкIоу ПкIашъ зыцIэми псэу дэтыр ехыжьыгъэу ары къызэраIуагъэр.

Арэу щытыми, хьэшъо щазмэкIи ухэтыным джыри Iофыр нэсыгъагъэп. Ащ тетэу тыхэхьанэу гугъэ тиIагъэми псынкIэу тIэкIэзыгъ. Ау тэри IэпыIэгъунчъэу тыкъагъэнагъэп. Къоджэдэсэу а чIыпIэм щытхэм ащыщэу ГъукIэлI Аслъан тракторымкIэ тисурэттех псыр къызкIэуагъэхэм арищалIэзэ сурэтхэр къытырихыгъэх.

Псым зэрар къызфихьыгъэхэм ащыщэу гущыIэгъу тызыфэхъугъэхэм апэрэ сыхьатэу ар къыздэкIыгъэм  къыщыублагъэу район администрацием ипащэхэми, МЧС-м илIыкIохэми зыпарэкIи къиным язакъоу къызэрэхамынагъэхэр къыхагъэщыгъ. КъэзэраIуагъэмкIэ, мэзаем и 1-м къыщегъэжьагъэу зэкIэри мы псэупIэм дэтых.

Аскъэлае гъунэгъу Краснодар краим игъунапкъэ пэблагъ. Нахь тэрэзэу къэпIон зыхъукIэ, ащ имуниципальнэ образованиеу «Псыфабэ» (Горячий ключ) хахьэрэ станицэу Мартанскэр къыпэблагъ. ПсэупIитIум азыфагу унэе псыутIэхэр щытых. А лъэныкъоми осышхо телъыгъ, фабэу щыIэмкIи зэфэдэх, арышъ, псыутIэхэм псэу адэтым хэхъонкIэ щынагъо.  Ащ фэшI, Теуцожь район администрацием оперативнэ куп зэхищагъэу мэфитIу хъугъэшъ псыутIэхэм язытет лъэплъэх. Хьачмамыкъо Азэмат тыгъуасэ къызэриIуагъэмкIэ, псыутIэхэм псэу адэтым зыпари хэхъуагъэп.

АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат псыр зыкIэогъэ къуаджэм Iофхэр зэрэщылъыкIуатэрэм ынаIэ тет. Район администрациеми оперативнэ къулыкъу зэфэшъхьафхэми чэщи-мафи псым  лъыплъэнхэу пшъэрылъ афишIыгъ. Ащ иунашъокIэ псыхъоу Мартэ псэу итыр зыфэдизым анаIэ тетынэу чIыпIи 7 агъэнэфагъ.

— ЦIыфхэм зэрарэу къафихьыщтыр нахь макIэ зэрэхъущтым тынаIэ тетын фае, ящыкIэгъэ IэпыIэгъур игъом ядгъэгъотыным тыфэхьазыр, — къыIуагъ республикэм ипащэ.

Осыр нахь макIэ хъугъэ, ау джыри зэкIэмэ ащыжъужьыгъэп. Аскъэлае пштэмэ, нахь теIэтыкIыгъэу щысхэм яхатэхэм джыри ар мымакIэу адэлъ. Ари къэжъужьынэу апэ илъ. Ар къыхахъомэ Iофхэр зэрэхъущтыр джыри къэшIэгъуай. Ау непэрэ мафэмкIэ уасэ фэпшIымэ, цIыфхэри, былымышъхьэхэри, щагу бзыоу унагъохэм аIыгъхэри псаоу къызэрэнагъэхэр зэкIэмэ анахь шъхьаIэ мэхъу.

ХЪУТ Нэфсэт.

Сурэтхэр Iэшъынэ Аслъан къытырихыгъэх.