Шхъомчхьантхъупсыр IэшIу

Къэралыгъо гъунапкъэхэр зэпачынхэр зыгъэпсэфакIохэмкIэ хьылъэ хъугъэ. Ау хэгъэгу кIоцI зекIоным зегъэушъомбгъугъэнымкIэ аужырэ илъэситIум ащ ишIуагъэ къэкIуагъ.

Бэмэ къагурыIуагъ хэгъэгум уимыкIыми чIыпIэ гъэшIэгъонхэр, чIыопс саугъэтхэр, къушъхьэхэр, Iэзэгъупсэу чIыгум къычIиутыхэрэр зэрэтиIэхэр. Ахэм уащегъэгъуазэ «гастротуризм» зыфаIорэм. ЧIыпIэ зэ­фэшъхьафхэр къэплъэгъунхэр, ахэм ащыпсэурэ лъэпкъхэм яшхыныгъохэм уахэIэныр, ятарихъ щыщ къэбархэр зэхэпхыныр сыдигъуи гъэшIэгъоны.

Шъолъыр зэфэшъхьафхэм ащыпсэурэ лъэпкъыбэм яшхыныгъохэр зызэрагъапшэхэм, анахь гъэшIэгъонхэу, зыми фэмыдэхэу къыхагъэщыгъэхэм Адыгеим щаупщэрыхьыхэрэм ащыщхэри хэфагъэх.

Апэрэ шъолъыритфэу къыхагъэщыгъэхэм Башкириер, Татар­стан, Адыгеир, Иркутскэ ыкIи Новосибирскэ хэкухэр ахалъытагъэх.

Башкирием щашIырэ бешбармакыр, ар лэгъищымэ арылъэу къахьы, лыр, лэпсыр, щэтэ ха­фэр шъхьафэу ахэм арылъых. Казы — шылым хашIыкIыгъэ нэкулъыр ары, баурсаки — тхьацу гъэтэджыгъэм хашIыкIырэ щэлэмэ хъурэе Iужъухэр.

Иркутскэ хэкум лъэпкъ зэфэшъхьафи 160-рэ фэдиз щэпсэу. Ахэм зэкIэми шхыныгъоу ашIы­хэрэр зэтекIых, зы мафэкIэ ахэр зэбгъэшIэшъущтхэп. Хьа­кIэу къафакIохэрэм монголхэм ашIырэ цуйваныр, бурятхэм ямантыхэр, зэрэцIынэу ашхырэ пцэжъыеу омулькIэ заджэхэрэр ашIогъэшIэгъоныщтых.

Адыгеим къэкIорэ зыгъэпсэфакIохэм адыгэхэм ашIырэ шхыныгъохэу шхъомчхьантхъу­псыр, адыгэ къуаеу зэрэхэгъэгоу зэлъашIагъэм хашIыкIырэ къояжъэр, бахъсымэр, ащ нэмыкIэу натрыф хьаджыгъэм хашIыкIырэ шхыныгъохэр агу рехьых, адыгэ щыпсыр амышхэу кIожьхэрэп.

Новосибирскэ хэкур пцэ­жъыем ыкIи псэушъхьэ лым хэшIыкIыгъэ шхыныгъохэмкIэ бай. ЗекIохэм мыщ щыпсэурэ лъэпкъхэм якультурэ зыфэдэм нэIуасэ зыфашIын амал яI, ячIыпIэ музейхэри ренэу зэIухыгъэх.

Татарстан кIуагъэхэм шхыныгъо IэшIухэу чак-чакыр, тал­кышыр зыфэдэхэр зэрамыгъа­шIэхэу агъэзэжьырэп. Тхьацум хашIыкIырэ эчпоч­макри, кыстыбыири агу рихьыщтых.

НэмыкI шъолъырхэу Урысыем икъыблэ лъэныкъо щыIэхэм ащыпсэурэ лъэпкъхэми къызэрашIэжьырэ шхыныгъо дэгъухэр яIэх, якIэсэ мыхьамелэхэмкIэ къахэщых.

(Тикорр.).