Инвестициехэм ахэхъо

Петербург щыкIорэ Дунэе экономическэ форумым Урысые Федерацием ишъолъырхэм инвестициехэмкIэ яIофхэм язытет къэзыгъэлъэгъорэ Лъэпкъ рейтингым икIэуххэр къыщаIуагъэх. Адыгеир анахь дэгъукIэ къыхагъэщыгъэ шъолъыр 20-мэ ахэфагъ.«Урысые Федерацием ишъо­лъырхэм бизнесым IэпыIэгъу етыгъэнымкIэ Iофтхьабзэу зэрахьэхэрэм шIуагъэу къатырэр зыфэдэр ары рейтингри зэ­лъытыгъэр. Петербург щыкIорэ Дунэе экономическэ форумыр амалышIоу щыт инвестиционнэ проектхэмкIэ ыкIи опытэу яIэмкIэ яеплъыкIэхэм, яекIолIакIэхэм ащагъэгъозэнхэмкIэ. Шъолъыр­хэм хабзэр ащызыIыгъхэр рейтингым кIигъэгушIущтых предпринимательхэм яIоф нахь тэ­рэзэу зэхэщагъэ зэрэхъущтым иамалхэм игъэкIотыгъэу яусэн­хэмкIэ», — къыIуагъ УФ-м и Правительствэ и Тхьаматэ иапэ­рэ гуадзэу Андрей Белоусовым.

«Илъэс къэс тэгъэунэфы апэ­рэ чIыпIэхэр зыубытыхэрэм яинвестициехэр нахьыбэ зэрэ­хъухэрэр. Амалхэр зыщыдэгъу чIыпIэхэр ары бизнесми зызди­гъазэрэр, джащ фэдэу мэхьэнэ гъэнэфагъэ иIэу щыт шъолъыр­хэм япащэхэм Iофыгъоу къэуцухэрэм шъхьэихыгъэу зызэ­ращагъэгъуазэрэм. Рейтингым мыщкIэ ишIуагъэ къэкIо, сыда пIомэ зэхъокIыныгъэшIухэм къа­фещэ», — къыIуагъ АСИ-м игенеральнэ пащэу Светлана Чупшевам.

Предпринимательхэм афа­гъэу­цугъэ упчIэхэм къаратыжьыгъэ джэуапхэмкIэ зэхагъэуцогъэ ушэтыным лъапсэ фэхъугъэр бизнесым изэхэщэнкIэ амалэу арагъэгъотыхэрэр зыфэдэхэр ары. Светлана Чупшевам къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, шъолъыр 85-м щыщэу 40-мэ гъэхъагъэу ашIыгъэхэмкIэ гурыт индексым нахь хэхъуагъ. ПредприятиякIэ­хэм ящыкIэгъэ инфраструктурэр алъыгъэIэсыгъэнымкIэ пIалъэхэр нахь кIэкI хъугъэх, бизнесым IэпыIэгъоу ратырэм хэхъуагъ, чIыфэхэр нахь псынкIэу къыз­IэкIагъэхьанхэмкIэ пэрыохъоу щыIагъэхэм къакIичыгъ.

Адыгеими фэгъэхьыгъэу ар къэпIон плъэкIыщт. Пандемием гумэкIыгъохэр къыздихьыгъэхэми, республикэм ихэбзэ къулыкъухэм инвестициехэр нахьыбэу тишъолъыр къихьанхэмкIэ шIуа­гъэ къэзыхьыщт Iофтхьэбзэ зэ­фэшъхьафхэр зэрахьагъэх. Ахэм яшIуагъэкIэ Лъэпкъ рейтингым Адыгеим чIыпIэу щиубытырэр нахьышIу ышIын ылъэ­кIыгъ. Я 36-рэ чIыпIэм щытыгъэмэ, зы илъэсым къыкIоцI я 11-м нэсыгъ. ИнвестициехэмкIэ иIофхэм язытет елъытыгъэу хэгъэгум ишъолъыр анахь дэгъу 20-мэ ар ахэхьагъ.

УплъэкIу-лъытэкIо къулыкъу­хэм алъэныкъокIэ пэрыохъухэр анахь зыщымэкIэ шъолъырищмэ Адыгэ Республикэр ахэфагъ.

«Индекс административного давления» зыфиIорэ ушэтынэу ашIыгъэм икIэуххэу бизнесым хэщагъэхэм яфитыныгъэхэм якъэухъумэн фэгъэзэгъэ Борис Титовым УФ-м и Президентэу Владимир Путиныр зыщигъэ­гъо­загъэм ащ фэгъэхьыгъэу къыщеIо.

Лъэпкъ рейтингым икIэуххэм къатегущыIэзэ Адыгэ Респуб­ликэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат къызэриIуагъэмкIэ, рес­публикэм инвестиционнэ амалышхо иI ыкIи УФ-м и Пре­зидентэу Владимир Путиным къы­гъэуцугъэ пшъэрылъхэм ате­гъэпсыхьагъэу ащ хэдгъэ­хъощт. Владимир Путиным и Джэпсалъэ къызэрэщиIуагъэмкIэ, предприниматель IофшIэнымкIэ унэе инвестициехэр нахьыбэу гъэфедэгъэнхэм къэралыгъом кIигъэгушIущтых.

Адыгеим а пшъэрылъхэр ыгъэцакIэхэ зыхъукIэ, лъэпкъ проектхэр, къэралыгъо программэхэр, федеральнэ гупчэм къы­тырэ амалхэр зэкIэ къызфегъэфедэх, АСИ-м игъоу ылъэ­гъухэрэри къыделъытэх. Пандемием илъэхъан а IофшIэным нахь мэхьанэшхо иIэ хъугъэ. Илъэсэу икIыгъэм зэкIэми анахь лъэшэу зэрар зыхьыгъэ лъэныкъохэм IэпыIэгъу псынкIэ ятыгъэнымкIэ хэгъэгум ипащэхэм унашъохэр аштэгъагъэх. Адыгеи­ми ежь ыгъэнэфэгъэ Iофтхьа­бзэхэри пхырищыгъэх.

«Бизнесым илIыкIохэм яеплъыкIэхэр къыдэтлъытэхэзэ экономическэ политикэр тэгъэ­псы. Тызэгъусэу предприниматель IофшIэныр нахьышIоу зэ­хэщэгъэнымкIэ шIыкIэ-амалэу щыIэхэр тэгъэфедэх», — къы­Iуагъ КъумпIыл Мурат.

ГъэрекIопагъэ къыщегъэжьагъэу предприятиехэм IэпыIэгъу ятыгъэнымкIэ гупчэм тиреспуб­ликэ Iоф щешIэ. «Мой бизнесыр» ащ къыхеубытэ. Предпринимательхэм IэпыIэгъу зэра­фэ­хъущтхэ шIыкIэхэр ыкIи лъэныкъохэр зэкIэ зы чIыпIэм щызэ­рэгъэуIугъэх. Ащ пае фэIо­-фа­шIэхэри цIыфхэм къызIэкIагъэ­хьанхэр нахь Iэрыфэгъу мэхъу. Ухьазырын Iофтхьабзэхэм пIа­лъэу ахьырэр нахь макIэ хъуным пае республикэм «зы шъхьаныгъупчъэ» зыфаIорэ шап­хъэмкIэ инвестиционнэ проектхэр агъэхьазырыщтых. 2017-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу 2020-м нэс ащ фэдэ шIыкIэ-амалыр инвестпроект 13-мэ япхырыщынкIэ агъэфедагъ.

Адыгеим и ЛIышъхьэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, Iофтхьа­бзэу зэрахьэрэр зэкIэ зытегъэ­псыхьагъэр инвестициехэр на­хьыбэ шIыгъэнхэр ары. Мы аужырэ илъэситфым (2016 — 2020) республикэм иэкономи­кэ сомэ миллиарди 150-рэ фэдиз инвестициеу къыхалъхьагъ.