Пшъэрылъхэр къыгъэнэфагъэх

АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зыхэлэжьэгъэ зэхэсыгъоу Къэралыгъо Советым — Хасэм тыгъуасэ иIагъэр 2020-рэ илъэсэу икIырэмкIэ аужырэу хъугъэ. Парламентым и Тхьаматэу Владимир Нарожнэм ар зэрищагъ.

2020-рэ илъэс бюджетым ыкIи 2021 — 2022-мкIэ агъэнэфагъэхэм афэгъэ­хьыгъэ республикэ законым мы зэхэсыгъом зэхъокIыныгъэхэр щыфашIы­гъэх. АР-м финансхэмкIэ иминистрэ игуадзэу Екатерина Косиненкэм къызэрэщигъэгъозагъэхэмкIэ, зымыгъэзэжьыщт мылъкоу бюджетым къыхэхъуагъэр ары ахэм лъапсэу афэхъугъэр. Республикэ хэбзэ гъэцэкIэкIо къулыкъухэм яIофшIэн шIуа­гъэ къытэу зэрэзэхащагъэм ыкIи къэгъэлъэгъон гъэнэфагъэхэм зэракIэхьагъэхэм афэшI дотацие субъектым къы­фэ­кIуагъ, псауныгъэм икъэухъумэн, социальнэ политикэм, къэлэ псэукIэр лъэхъаным диштэу гъэпсыгъэным апэIухьанэуи ахъщэ къыфатIупщыгъ. Ахэм анэмыкIэу, цIыфхэм IэпыIэгъу ятыгъэным епхыгъэ лъэныкъо зэфэшъхьафхэм апае зымыгъэзэжьын мылъку бюджетым къыхэхъуагъ.

Хъарджхэм алъэныкъокIи зэхъокIыныгъэхэр фэхъугъэх, ау щыкIагъэхэр мы илъэсымкIэ зытетым тетэу къэнэ­жьыгъэх. Ахэр УФ-м бюджетымкIэ и Кодекси, УФ-м финансхэмкIэ и Министерствэ зэзэгъыныгъэу дашIыгъэхэми адештэх.

Джащ фэдэу чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэхэм, социальнэ фэIо-фашIэхэм, социальнэ ыкIи IофшIэн зэфыщытыкIэхэр зыпкъ игъэуцогъэнхэмкIэ комиссием афэгъэхьыгъэ хэбзэгъэуцугъэхэм зэхъо­кIыныгъэхэр афэшIыгъэнхэм афэгъэхьыгъэ законопроектхэм мы зэхэсыгъом щатегущыIагъэх, щаштагъэх.

Пстэумэ ауж АР-м и ЛIышъхьэу Къум­пIыл Мурат депутатхэм закъыфигъэзагъ. Республикэм ипащэ илъэсэу икIырэр кIэкIэу къызэфихьысыжьыгъ, пшъэрылъэу тапэкIэ щыIэхэм къатегущыIагъ.

— Илъэсыр къызэрыкIуагъэп. Зэпа­хырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм шъо­лъыр экономикэм хэпшIыкIэу иягъэ ригъэкIыгъ. Социальнэ е экономикэ Iофыгъоу къыкъокIыхэрэр охътэ кIэкIым зэшIохыгъэнхэ фаеу щытыгъ. Респуб­ликэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм фытегъэпсыхьагъэу ыпэкIэ дгъэнэфэгъагъэ­хэри зэкIэтхьажьы хъущтыгъагъэп. ЦIыф­хэм апашъхьэ социальнэ пшъэры­лъэу щытиIэхэр, гъунапкъэхэр зиIэ режимым илъэ­хъан IэпыIэгъоу яттын фаехэмкIэ федеральнэ гупчэм къыгъэ­нафэхэрэр гъэцэкIэгъэнхэр шIокI зимыIэ Iофэу щытыгъ, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.

Iофыгъоу къыкъокIыхэрэм язэшIохынкIэ республикэм ихэбзэ гъэцэкIэкIо къулыкъухэр УФ-м и Президентэу Владимир Путиным зэрэщыгугъыгъэхэм АР-м и ЛIышъхьэ къыкIигъэ­тхъыгъ. Федеральнэ ыкIи шъолъыр пар­ламентхэм зэпэблагъэхэу Iоф зэ­дашIагъ. УФ-м ФедерациемкIэ и Совет ыкIи Къэралыгъо Думэм Адыгеим ыцIэкIэ ащыIэ сенаторхэм яшIушIэкIэ зэшIохыгъэ хъугъэри бэ. Депутатэу Владислав Резник иIэпыIэгъоу лъэныкъуабэхэмкIэ республикэр лъыкIотагъ.

КъумпIыл Мурат Парламентым идепутатхэм яIофшIэн шIуагъэ къытэу зэрэзэхащагъэм, зэпахырэ узым зызщиушъомбгъурэ лъэхъаным хэбзэгъэуцугъэхэмкIэ къотэгъу къызэрафэхъугъэ­хэм, шIушIэ IэпыIэгъоу атыгъэм афэшI лъэшэу къызэрафэразэр къыкIигъэ­тхъыгъ.

— Илъэсэу икIырэм Iофыгъоу къыз­дихьыгъэхэм язэшIохын зэгурыIоныгъэ шъухэлъэу игъом шъукъызэрэхэ­лэжьагъэр къыкIэзгъэтхъымэ сшIо­игъу, — къыIуагъ республикэм ипащэ. — Ар УФ-м и Конституцие фашIыгъэ гъэтэрэзыжьынхэм яштэн, лъэпкъ проектхэм, къэралыгъо программэхэм, республикэм хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ хэушъхьафыкIыгъэ программэм япхырыщын афэгъэхьыгъэу къэпIон плъэ­кIыщт. ЗэкIэри пIалъэхэм адиштэу лъэкIуатэх. Адыгеим Iоф мымакIэу щызэшIохыгъэ зэрэхъугъэр хэгъэхъуа­гъэу щымытэу къэпIон плъэкIыщт. ГъэцэкIэкIо ыкIи хэбзэгъэуцу къулыкъухэр зэгурыIохэу, зэкъотхэу Iоф зэдамышIагъэмэ, а зэпстэур зэшIопхын плъэкIыщтыгъагъэп.

Къихьащт илъэсымкIэ пшъэрылъэу щыIэхэми АР-м и ЛIышъхьэ къащы­уцугъ. Псауныгъэм икъэухъумэнкIэ системэм игъэпытэн, зэпахырэ узэу дунаир зэлъызыкIугъэм иягъэу экономикэмрэ социальнэ лъэныкъомрэ аригъэкIырэр нахь макIэ шIыгъэным, Iофтхьабзэу агъэнэфагъэхэр шIуагъэ къатэу пхырыщыгъэнхэм ахэр афэгъэхьыгъэх.
— УФ-м и Къэралыгъо Думэ ыкIи АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм ядепутатхэм яхэдзынхэр зыщыщыIэщтхэ илъэсым ахэм анахьэу мэхьанэ яIэ мэхъу. Хэдзынхэм яохътакIэ къе­хьэ. Ахэм языфэгъэхьазырыни, язэ­хэщэни хэбзэгъэуцугъэхэм адиштэнхэм лъэшэу сыщэгугъы. ТиIофшIэн зэдылъытэгъэкIуатэ. Пшъэрылъэу тиIэхэр игъом ыкIи икъоу гъэцэкIэгъэнхэ фае. ЦIыфхэм уасэу ахэм къафашIырэр анахь шъхьаIэу зэрэщытыр зыщышъумыгъэгъупш. Ахэр ары къихьащт илъэсым иIоныгъо мазэ зымакъэ зытыщтхэр, — къы­Iуагъ КъумпIыл Мурат.