ИлъэсыкIэм зыфэтэгъэхьазыры

Мэфэпчъым къызэригъэлъагъорэмкIэ, тыгъэ­гъэзэ мазэр ит. Ащ къеушы­хьаты 2020-рэ илъэсыр ыкIэм зэрэфакIорэр.

Мыщ фэдэ уахътэм цIыфхэм илъэсым изэфэхьысыжьхэр ашIых, къадэхъугъэр, зэшIуахыгъэр агу къагъэкIыжьы. Джащ фэдэу къэкIорэ илъэсым гухэлъ гъэнэфагъэхэр фыряIэу ежэх.

Къихьащт 2021-рэ илъэсыр сыд фэдэщта? Анахьэу унаIэ зытебгъэтын фэе лъэныкъохэр ащ иIэха? Сыд фэдэ шъуашэ пщыгъэу къибгъэхьан фая? Мыхэм ыкIи нэмыкI упчIэхэм яджэуапхэр мы тхыгъэм щы­жъугъотыщтых.

КъокIыпIэм щыпсэурэ цIыфхэм псэушъхьэхэм шэн-зекIокIэ гъэ­нэфагъэхэр хагъахъо, илъэсэу къихьэрэр ахэмкIэ зэрэщытыщтыр агъэунэфы. Китай щы-
псэу­­хэрэм зэралъытэрэмкIэ, къихьащт илъэсым Быгъур ипсэу­шъхь. Ар Iушы, кIуачIэ хэлъ, Iоф­шIэныр икIас. Псэушъхьэр зэсэгъэ гъэ­псыкIэм тетэу мэ­псэу, шэн-зе­кIокIэ шъхьафыр къы­хихыныр къехьылъэкIы.

Быгъум и Илъэс сыдигъо къежьэра?

КъокIыпIэ мэфэпчъым къызэриIорэмкIэ, щылэ мазэм и 21-м къыщегъэжьагъэу мэзаим и 21-м нэс илъэсыкIэр къехьэ. Мазэм иятIонэрэ къихьэгъу зытефэрэ мафэр ары илъэсыкIэм икъежьэгъоу агъэнафэрэр. 2021-рэ илъэсым ар мэзаим и 12-м те­фэ. Мы мафэм къыщегъэжьагъэу илъэсым ибысым шъып­къэу Быгъум зилъытэжьыщт.

Быгъум и Илъэс къэхъугъэ сабыйхэр

ЫпэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ псэушъхьэм и Илъэс къэхъугъэ сабыйхэр рэхьатхэу ыкIи зышъэ итхэу къэтэджых. НахьыбэрэмкIэ, кIэлэцIыкIухэм апэрэ лъэ­бэкъухэр ашIынхэр, апэрэ гущы­Iэр къаIоныр жъажъэу къадэхъу. Агу щышIэрэри къыраIотыкIыныр къяхьылъэкIы. Сыд фэдэ Iофыгъоми ежьхэм яеплъыкIэ фыряI. Ягуапэу ны-тыхэм IэпыIэгъу афэ­хъух. Сабыйхэр къапэблэгъэ цIыфхэм агу фызэIухыгъэу апэгъокIых, ягуапэу адэджэгух, ау ямынэIуасэхэм «афэчъыIэх».

Ны-тыхэм ясабыйхэм шэнэу яIэр къыдалъытэн фае. Ахэр зыкIэхъопсыхэмрэ гупшысэу яIэ­хэмрэ зэхашIыкIын фае. КIэ­лэцIыкIухэм щыкIыгъэ лъэIухэр яIэщтхэп. Ау, мыщ дакIоу, на­хьыжъхэм сабыйхэр агъасэ зыхъукIэ, шIумрэ емрэ зэхашIыкIыным дэлэжьэнхэр пшъэрылъ шъхьаIэхэу яIэхэм ащыщ.

Илъэсым идэгъугъэхэр

Быгъур шъырытэу, рэхьатэу зэрэщытым къыхэкIэу 2021-рэ илъэсыр зыпкъ итэу рекIокIыщт. НахьышIум фэкIорэ цIыфхэм пэрыохъу яIэщтэп.
Iоф зышIэныр, пшъэрылъэу ыгъэуцугъэм фэкIоныр зикIасэхэм къэкIорэ илъэсыр IэпыIэгъу къафэхъущт. Ау псынкIэ хэкIыпIэхэм алъыхъурэ цIыфхэм Бы­гъур яшIушIэщтэп.

Унэгъо пытэ зышIэн гухэлъ зиIэхэм Быгъур гъусэ афэхъущт. Ащ тыкъыпкъырыкIызэ къыхэтэгъэщы 2021-рэ илъэсым унагъо зышIэн гухэлъ зиIэхэм ягъогу зэрэзэIухыгъэщтыр. Джащ фэдэу, сабыйхэри псэушъхьэм икIасэх.

ЦIыфыбэ зыщызэрэугъоирэ чIыпIэхэр Быгъум ыгу рихьы­хэрэп. Изакъоу ищыIэныгъэ гъогу рыкIозэ ар есагъ.

Сыдэущтэу Быгъур бгъэшIощта?

ЦIыфыбэ зыщызэрэугъоирэ чIыпIэхэр псэушъхьэм зэримыкIасэхэм къыхэкIэу 2021-рэ илъэсыр уиунагъо ухэсэу къибгъэхьан фае.

Iанэм шIыгъошIоу ыкIи узгъэ­шхэкIыщт гъомылапхъэхэр тетынхэ фае. ГъэшIэгъонэу шIыгъэхэр Быгъум ыгу рихьыщтхэп. Ахэм анахьи кэртоф гъэжъа-гъэр къыхихыщт. Салат къинхэр бысымгуащэхэм ашIынэу рамыгъажьэми хъущт. Такъикъ зау­лэкIэ пшIын плъэкIыщт шхыныгъохэр псэушъхьэм ыгу рихьыщтых. Лымрэ пцэжъыемрэ шIы­гъошIоу аупщэрыхьанэу бы­сымгуащэхэм Быгъур къяджэ.

Ахэм анэмыкIэу, мэфэкI Iанэм хьантхъупсхэр, хьалыгъу зэфэ­шъхьафхэр тетынхэ фае. Джащ фэдэу мыIэрысэ зэрылъ псычэт, тхьачэт гъэжъагъэхэр Iанэм те­тыхэ зыхъукIэ, псэушъхьэр гу­шIощт.

Быгъум зэгъэфагъэу зэкIэ щы­лъыныр икIас, ащ лъэшэу ынаIэ тырегъэты. Бысымгуащэм иIанэ дахэу зэIуихымэ псэу­шъхьэр ыгъэгушIощт. Къыхэгъэщыгъэн фае былымылым хэшIы­кIыгъэ гъомылапхъэхэу Iанэм те­тыхэр къихьэрэ илъэсым ипсэу­­шъхьэ шъхьаIэ зэримыдэщтыр.

Сыд фэдэ шъор къыхихыра Быгъум?

ЫпэкIэ титхыгъэ къызэрэщы­тIуагъэу, къихьэрэ 2021-р Быгъу ГъучI Фыжьым и Илъэс. Ащ къыхэкIэу фыжьыр къызэбэкIырэмэ тынаIэ атетыдзэмэ на­хьы­шIу. Щыгъыныр, хьакъу-шыкъу­хэр, елкэм пылъ джэгуалъэхэр ащ хэхьэх.

МэфэкI Iанэм столтехъо фыжь къетхъухмэ, Быгъум игопэщт. ПхъэнтIэкIухэм ателъхэр, унэм ит мебелыр, пстэури фыжьыр къызэбэкIырэ шъохэмкIэ бгъэ­кIэракIэмэ, ащ гуапэ щыхъущт.

Тхыгъэр зэфэтхьысыжьмэ на­фэ къытфэхъу къихьэрэ Илъэ­сым IофшIэныр зикIэсэ, пшъэ­рылъ гъэнэфагъэхэр зыфэзы­гъэуцужьырэ цIыфхэм Быгъур IэпыIэгъу зэрафэхъущтыр. ГущыIэжъэу щыIэхэм ащыщ къеIо: «Мыжъоу щылъым ычIэгъ псыр рычъэрэп». Ащ къеушыхьаты гухэлъ гъэнэфагъэ уиIэу, ащ уегугъузэ уфакIо зыхъукIэ, зэ­фэхьысыжь гъэнэфагъэхэр къы­зэрэкIэлъыкIощтхэр. Шъыпкъэ, нэгъэупIэпIэгъум пстэури къыб­дэмыхъункIи хъун, ау пIэхэр емы­тIупщэххэу, пшъэрылъэу зы­фэбгъэуцужьыгъэм илъагъо лъэбэкъу пытэхэмкIэ урыкIонэу зебгъажьэкIэ, узыкIэхъопсыщтыгъэр зэрэбгъотыщтым щэч хэлъэп. Псэушъхьэ шъхьаIэу 2021-рэ илъэсым тиIэщтыр нахьышIум фэкIорэ цIыфхэм ныбджэгъу шъыпкъэ афэхъущт.