Къоджэдэсхэр фэразэх

Непэ уахътэу тызэрытым гумэкIы­гъуабэ къытфехьы. ЦIыфхэм ящыIакIэ нахь къеIыхыгъ. Хэти хэкIыпIэу фэхъущтым егъэгумэкIы. ЗэкIэми яамал зэфэдэп, зым иIахьылрэ, иакъылрэ инэутхагъэрэ яшIуагъэкIэ мылъку егъоты, адрэм чэщи мафи чIыгум ыIэхэр хэлъэу Iоф зишIэкIэ, къыкIэкIырэ щыIэп. Джы цIыфхэм янахьыбэр щэн-щэфэным пылъ. ЗиIофхэр анахь дэихэр пенсионерхэр, сэкъатхэр, сымаджэхэр ары. Мыхэр пенсие тIэкIоу къаратырэр ары ныIэп зыщыгугъыхэрэр. Ау ащ урыщыIэн плъэкIыщтэу щытэп, сыда пIомэ мафэ къэс уасэхэм къа­хэхъо.


Непэ зигугъу къэсшIыщт Iофым уригъэгупшысэнэу бэ хэлъыр. «Мыщ фэдэ зекIуакIэхэр тэрэзха, хьауми, мытэрэз­ха?» пIомэ, цIыфхэм яшIошIхэр зэтемыфэнхэкIи хъун, ау зытетыр тэжъугъа­Iо, хъунэу хэлъыр къыхэтэжъугъэх. Къэбарэу шъузщызгъэгъуазэмэ сшIоигъор къэугупшысыгъэу щытэп.

ЩыIэх цIыфхэр хихыгъэ сэнэхьатым фэшъыпкъэу, гухахъо хигъуатэу рылажьэу. Ащ фэдэ цIыфым игугъу дахэкIэ ашIы зыхъукIэ, ори гуфэбэныгъэ фэошIы, уIукIэу удэгущыIэ пшIоигъоу охъу. Джащ фэдэ цIыф шIагъу непэ зигугъу къэсшIы сшIоигъор.

Ахьмад Мыхьамэт Вахэ ыкъор Чэчэн Республикэм ит къуаджэу Старое Ашатее къыщыхъугъ. Къызэрыхъухьагъэр мэкъумэщышIэ унэгъо Iужъу. ЗэшиплIырэ зы шыпхъурэ мэхъух. Мыхьамэт ятэ Вахэ къыгъэшIагъэм шоферэу Iоф ышIагъ, янэ Хедэ кIэлэцIыкIухэм япIун, яегъэ­джэн пылъыгъ, Iофи дишIагъ.

Анахьыжъэу Мыхьамэт гурыт еджапIэр къызеухым ятэ илъэуж рыкIуагъ, илъэс 45-м къехъу а сэнэхьатым рылэжьагъ, джы пенсием кIуагъэ, ау ащ пае къэмынэу джыри Iоф ешIэ.

Ахьмад Мыхьамэт Адыгеим къызыкIуагъэр 1999-рэ илъэсыр ары. Апэу поселкэу Лъэустэнхьаблэ щыпсэунэу къыхихыгъ, етIанэ Адыгэкъал. 2002-рэ илъэсым Мыхьамэт къутырэу Прицепиловкэм дэт хьалыгъу гъэжъапIэм шоферэу IофшIэныр щыригъэжьагъ. Адыгэ­къалэ дэт хьалыгъугъэжъапIэу «Дэрмэн» зыфиIорэм Iухьагъ. Къуаджэхэу Пэнэжьыкъуае, Джэджэхьаблэ, Аскъэлае, къутыр­хэу Краснэм, Шевченкэм адэт тучанхэм илъэс пчъагъэрэ хьалыгъу афищагъ.

2003-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу джы къуаджэхэу Хьалъэкъуае, ПчыхьалIыкъуае, Очэпщые адэсхэм хьалыгъу пчэдыжь къэс афещэ.

Мыхьамэт иIофшIакIэ ехьылIагъэу къоджэдэсхэм къаIохэрэм узядэIукIэ, мы лIым зэрэфэразэхэр къэпIонэу жэм къыхьырэп. ИлъэсипшIым къехъугъэу Мыхьамэт мы зигугъу къэсшIыгъэ къуа­джэхэм адэс лэжьакIохэм чэщи мафи, ощхи, оси, жьыбгъи, чъыIи имыIэу хьалыгъу гъэжъэгъакIэр къафещэ. Зы мафэ къыхэкIыгъэп хьалыгъур къаримыгъэуа­лIэу. Имашинэ къутагъэмэ, ащ пае къымыгъанэу, нэмыкI машинэ ештэшъ, къещэ, е а мафэм къымыщэн хъумэ, къоджэдэсхэм макъэ арегъэIу. Мыхьамэт гукIэгъушхо зыхэлъ цIыф. ОгуIэмэ, апэ къыбдеIэщтмэ ащыщ. Къин къызфэкIуа­гъэм, джащ фэд хъяр зиIэм ренэу IэпыIэгъу афэхъу.

Мыхьамэт къоджэдэсхэм «тхьауегъэ­псэушхо» раIо. Непэ нэIуасэ шъузыфэтшIыгъэ цIыф шIагъом игугъу дахэкIэ пшIыныр къылэжьыгъ. ЦIыфым уишIуагъэ ебгъэкIымэ гуапэ, псапэ. Ащ фэдэхэр ащыгъупшэхэрэп, ягугъу дахэкIэ ашIы, агъэлъапIэх.

Хъодэ Сэфэр.
Хьалъэкъуай.

Сурэтым итхэр: Мыхьамэтрэ ыкъоу Бислъанрэ.