Кавказ заор заухыгъэр илъэс 155-рэ хъугъэ

ШIэжьым охътэ гъэнэфагъэ иIэп

Лъэпкъ пстэуми ятарихъ агъэлъэпIэнэу фитыныгъэ яI: хыIушъо адыгэхэм Кавказ заор зыуцужьыгъэр илъэси 155-рэ зэрэхъугъэр хагъэунэфыкIыгъ. Ащ фэгъэхьыгъэ Iофтхьабзэхэр къалэу Шъачэ ыкIи ТIопсэ районым ащыкIуагъэх.

Ащ фэдэ мафэр къызыскIэ гъогу пстэури Шэхэ псыхъокIэй екIуалIэ. Илъэс 30 мэхъу Шэ­хэкIэй, ШэхэкIэе цIыкIум, Шэхапэ, Ахинтам адэсыхэм адыгэ лъэпкъымкIэ мэхьанэшхо зиIэ мафэу лIэшIэгъу псаум кIогъэ заор зэрэуцужьыгъэр агу къагъэкIыжьы. Джащ фэдэу ШIэ­жьым и Мафэ игъэкIотыгъэу ащыхагъэунэфыкIы Адыгэ Рес­публикэм, Къэбэртэе-Бэлъкъарым, Къэрэщэе-Щэрджэсым, Краснодар краим, тилъэпкъэгъу­хэр зыщыпсэухэрэ къэралыгъо­хэу Тыркуем, Сирием, Иорданием, Израиль, США-м, Австралием, Европэм.

Мэлылъфэгъум и 21-р ШIэ­жьым и Мафэу апэу хэзыгъэ­унэфыкIынэу езыгъэжьэгъагъэ­хэр ШэхэкIэйрэ Шэхапэрэ ащыпсэухэрэр арых. Нэужым къуаджэхэу Агуй-Шапсыгъэ, Шъхьафит адэсхэри къахэ­хъуагъэх.

…ПсэупIэу Ахинтам мафэм, сыхьатыр 10-м чIыпIэ зэфэшъхьафхэм къарыкIыгъэхэ цIыфхэр бэу къыщызэIукIэгъагъэх. Краснодар краим иадминистрацие къалэу Шъачэ, ПсышIопэ районым, Дунэе Адыгэ Хасэмэ ялIыкIохэр, ермэлхэм ыкIи къэ­зэкъхэм къагъэкIогъэхэ куп­хэр ахэм ахэтыгъэх.

ЦIыф зэIукIэм къыщыгущыIагъэх шапсыгъэ «Адыгэ Хасэм» ипащэу КIакIыхъу Мэджыдэ, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэу «ШэхэкIэим» итхьаматэу ЛIыф Хъалидэ, Шъачэ имэр игуадзэу Константин Чеботарь, общественнэ организацие зэфэшъхьафхэм япащэхэр, Шъачэ и Общественнэ палатэ хэтэу Мнац Дащян, япшIэнэрэ къэлэ еджапIэм ипащэу Владимир Давыдовыр, Гъошъо Аслъан, нэмыкI­хэ­ри. Ахэм зэдырагъаштэу къа­Iуагъэхэм ащыщых мамырны­гъэр зэрэгъэпытэгъэн фаер, зэгурыIоныгъэ цIыфхэм азыфагу зэри­лъын фаер, лъэпкъ зэ­фэшъхьаф­хэр зэфэсакъыжьхэу ыкIи зэдырагъаштэу зэрэщыIэнхэ фаер.

— Адыгэу дунаим тет пстэуми жъоныгъуакIэм и 21-м Кавказ заоу тилъэпкъ тхьамыкIэгъошхо къыфэзыхьыгъагъэр агу къагъэкIыжьы, — къыхигъэ­щыгъ ипсалъэ КIакIыхъу Мэджыдэ. — Ащ ыпкъ къикIыкIэ лъэпкъым ипроцент 90-рэ фэдизыр мы уахътэм зэрэдунаеу щитэкъухьагъэу мэпсэу. Ау ШIэжь Мафэр тытхьаусыхэным паеп е тари­хъыр кIэттхыкIыжьынэу арэп зыкIыхэдгъэунэфыкIырэр, непэ тышъхьафитэу Урысые Федерациеу демократическэ щыIакIэм техьагъэм зы Iахьэу тызэрэхэтыр ары. ШIэжьыр кIэн шъхьаIэу сыд фэдэрэ лъэпкъи къыфэнэ­жьы. Ар зышIокIодырэм ихабзи ибзыпхъи шIокIодых.

ПсэупIэу ПсышIуапэ итхьа­лъэ­IупIэ чIыпIэу тюльпан чъыгышхор зыдэщытым дэжь щыкIогъэ митингми къыщаIэтыгъэхэ Iофыгъохэр ыкIи зыщытегущыIагъэхэр лъэпкъхэр зыгъэунэхъу­хэрэ заохэр егъашIэм къэмыхъу­жьынхэм тызэкъотэу тызэрэ­фэбэнэн фаер ары.

Илъэс къэс ШIэжьым и Мафэ фэгъэхьыгъэу къэгъэгъэ зэхаб­лэ­хэр хы ШIуцIэм зэрэтыратIупщыхьэхэрэм фэшъхьафэу Мыгу лIакъом итамыгъэ зыдэщытым дэжь, ШэхэкIэишхом, щызэрэугъо­их. Хабзэ зэрэхъугъэу, пчыхьэм шапсыгъэ къоджэ анахь инэу Агуй-Шапсыгъэ цIыфхэр къы­щызэ­хахьэх. Митингым ыуж шъыгъо такъикъ зэдырахы, хэшъые зэрыблэхэр хы кIыIум щатIупщых.

— Адрэ мафэхэм афэмыдэу ШIэжьым и Мафэ куоу тызэригъэгупшысэхэрэм ащыщ тапэкIэ тилъэпкъ щыIакIэу иIэщтыр. Арышъ, тыбзэ тымыгъэкIодыныр, адыгэ хабзэу лъэпкъыбэмэ та­къыхэзгъэщырэр зетхьаныр, ти­тарихъ тщымыгъупшэныр пшъэ­рылъ шъхьаIэхэу тиIэхэм апэ итых.

Ныбэ Анзор.