Игъом къыхэбгъэщымэ…

Гукъау нахь мышIэми, аутизмэр къызэузырэ цIыфхэм япчъагъэ илъэс къэс хэхъо. Мы узыр зиIэм инервнэ системэ зэщэкъо. КIэлэцIыкIухэр ежьхэм ядунэе цIыкIу хэтых, нэмыкIхэм гущыIэгъу афэхъунхэр, адэджэгунхэр къин къащэхъу. КъэIогъэн фае мыщ фэдэ уз зиIэхэм игъом уадэлажьэмэ, ахэм Iуш дэдэхэр къызэрахэкIыхэрэр.

DSC_8546Лъэпкъэу зыщыщхэм, амалэу яIэм емылъытыгъэу, къэралыгъохэм зэкIэми мыщ фэ-
дэ сымаджэхэр къащыхагъэщых. Израиль къикIыхи хьэкIэ купэу мы мафэхэм республикэм къэкIуагъэхэм ахэт Абрэдж Наталье. ИсэнэхьаткIэ ар диагностик — сабыим узэу иIэр къыхегъэщы, социальнэ педагогэуи Iоф ешIэ. Лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ ялэ­гъухэм акIэмыхьэрэ кIэлэцIы­кIухэм Iоф адишIэзэ зэтыре­гъэуцожьых, мы лъэныкъомкIэ программэ зэфэшъхьафхэр зэхигъэуцуагъэхэу иIэх.

Сэкъатныгъэ зиIэхэм яреспубликэ обществэ итхьаматэу Агъыржьэнэкъо Симэ ащ елъэ­Iугъ республикэм ис сабыйхэм, ахэм янэ-ятэхэм заIуигъэ­кIэнэу. Сабыйхэр ащ къыфащагъ, нэбгыри 7-мэ яплъыгъ.

Джащ фэдэу мы мафэхэм зэхахьэ зэхащагъ. Ащ къыра­гъэблэгъагъэх АР-м гъэсэны­гъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ, псауныгъэр къэ­ухъу­мэгъэнымкIэ Министерст­вэм ялIыкIохэр, гурыт еджа­пIэ­хэм, кIэлэцIыкIу IыгъыпIэхэм япащэхэр, кIэлэегъаджэхэр, кIэлэпIухэр, аутизмэ ыкIи нэмыкI уз зиIэ сабыйхэм янэ-ятэхэр. Ахэм Наталье гущы­Iэгъу афэхъугъ.

ЗипсауныгъэкIэ илэгъухэм акIэ­мыхьэрэ кIэлэцIыкIухэм уаде­Iэн зэрэплъэкIыщтыр, ащкIэ амалэу щыIэхэр, программэу зэхигъэуцуагъэхэр Наталье къафиIотагъ. Сабый къэ­хъу­гъакIэм уз гъэтIылъыгъэ иIэ­мэ къызэрэхэбгъэщыщтым къызэрэугъоигъэхэр щигъэгъозагъэх.

Ятэжъхэм ячIыгужъ къызэ­рэкIуагъэр зэригуапэр, амалэу иIэмкIэ IэпыIэгъу къызарэфэ­хъущтыр ипэублэ гущыIэ ащ къыщыхигъэщыгъ.

— Сабыим илажьэр игъом къызыхэбгъэщыкIэ, сыд фэдэрэ уз иIэми, ар ызыныкъо фэдизэу зэтебгъэуцожьын плъэ­кIыщт. Ыныбжь елъытыгъэу игу­лъытэ, игъэпсыкIэхэр, ишIыкIэ­хэр нэмыкI сабыйхэм афэмыдэ зыхъукIэ, шIэхэу специалист­хэм адэжь пщэн фае. Аутизмэ закъоп, нэмыкI уз зэфэ­шъхьафхэри щыIэх. Ар Тхьэ Iоф. Iэзэгъу къэбгъотымэ, пасэу илажьэр къапшIэмэ, ишIо­гъэшхо къэкIощт. Уемызэщэу ащ фэдэ кIэлэцIыкIухэм уадэлэжьэ зэпытын фае, — еIо Абрэдж Наталье.

ЗыIукIэгъэ ны-тыхэм ясабыйхэм лъэшэу зэрафэсакъыхэрэр, ахэм ящыкIагъэр зэрара­гъэгъотырэр игущыIэ Наталье къыщыхигъэщыгъ. Нэужым ны-тыхэр зыгъэгумэкIырэ упчIэхэр хьакIэм ратыгъэх. ИгъэкIо­тыгъэ джэуапхэри ахэм агъо­тыгъэх.

ПIатIыкъо Анет.

Сурэтыр Iэшъынэ Аслъан тырихыгъ.