Адыгеим и Премьер-министрэ республикэм социальнэ-экономикэ хэхъоныгъэу ышIырэм ехьылIэгъэ докладыр ФедерациемкIэ Советым къыщишIыгъ

Адыгэ Республикэм и Мафэхэр Урысые Федерацием и Федеральнэ ЗэIукIэ ФедерациемкIэ и Совет зэрэщыкIохэрэм къыдыхэлъытагъэу мэлылъфэгъум и 26-м ФедерациемкIэ Советым экономикэ политикэмкIэ и Комитет изегъэушъомбгъугъэ зэхэсыгъоу щыIагъэм Адыгэ Республикэм и Премьер-министрэрэ республикэм икъулыкъухэм ялIыкIохэмрэ хэлэжьагъэх. Адыгэ Республикэм исоциальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ епхыгъэ Iофыгъохэм, республикэм къахилъхьэгъэ  гупшысэхэм атегущыIагъэх. ФедерациемкIэ Советым и Комитет итхьаматэу Юрий Нееловым зэхэсыгъор зэрищагъ. Адыгэ Республикэм и Премьер-министрэ доклад шъхьаIэр къышIыгъ.

AAG_5315КъумпIыл Мурат республикэм, Адыгеим гъэхъэгъэ шъхьа­Iэу, хэхъоныгъэ ышIынымкIэ амалэу иIэхэм сенаторхэр ащи­гъэгъозагъэх.

— Адыгеир непэ Урысыем и Къыблэ ишъолъырэу псынкIэу хэхъоныгъэ зышIыхэрэм, эко­номикэмкIэ амалышхохэр зиIэ­хэм ащыщ. ЧIыопсымкIэ амалы­шIухэр зэрэтиIэхэм, тичIыгухэр гъэбэжъулъэу зэрэщытхэм, чIы­чIэгъ байныгъэ заулэхэмкIэ про­мышленнэ запасхэр зэрэтиIэхэм япхыгъэу республикэм иэкономикэ хэхъоныгъэ зэрэрагъэ­шIыщт лъэныкъохэр къыхахы­гъэх. Ахэм зэу ащыщ туризмэр, — хигъэунэфыкIыгъ Къум­пIыл Мурат.

Мы аужырэ илъэсхэм тадэжь къэкIорэ туристхэм япчъагъэ лъэшэу хэ­хъуагъ. Илъэ­си 7-м къы­кIоцI ахэм яп­чъа­гъэ фэдитIукIэ нахьыбэ хъугъэ. 2015-рэ илъэсым икIэух­хэм уары­гъуа­­зэмэ, турист нэбгырэ мин 360-рэ тиреспубликэ къэкIо­гъагъ. Хабзэм икъу­лыкъу­хэм инвесторхэмрэ туристхэмрэ ящыкIэ­гъэ инфраструктурэр афызэ­хэ­щэгъэ­ным иамалхэр зэрахьэх: автомобиль гъогухэр, электроэнергиер зэ­рыкIорэ линиехэр, газры­кIуа­пIэхэр, псыры­кIуапIэхэр агъэ­псыгъэх. А гухэлъхэм сомэ миллиарди 4 фэдиз апэIуагъэ­хьагъ.

AAG_5341

Ау Адыгеим иинфраструктурэ тапэкIи зегъэушъомбгъугъэ­нымкIэ федеральнэ IэпыIэгъум фэныкъощт. Адыгэ Республикэм и Премьер-министрэ мы лъэныкъомкIэ гупшысэ заулэ къахилъхьагъ. Республикэм ихэбзэ Iэшъхьэтетхэм яшIошI­кIэ, республикэм исоциальнэ-экономикэ хэхъоныгъэ, туристхэм япчъагъэ зыкъегъэIэтыгъэ­ным, инвестициехэр нахьыбэу къыхалъхьанхэм ахэр фэIоры­шIэщтых. Ащ фэдэ гупшысэхэм ащыщых экономикэ шъо­лъыр хэушъхьафыкIыгъэм игъу­напкъэхэу Мыекъопэ районым щагъэнэфагъэхэм ахэIэзыхьа­жьын­хэмкIэ амалэу щыIэхэм ахэплъэнхэр, Мыекъопэ районым ипсэупIэхэмрэ къалэу Мыекъуапэрэ япсыубытыпIэ, яма­гистральнэ псырыкIуапIэ яшIын ухыгъэныр, регион мэхьанэ зиIэ автомобиль гъогоу «Адыгэкъал — Бжъэдыгъу­хьабл» зыфиIорэр федеральнэ гупчэм имылъку хэгъэхьа­жьыгъэныр.

Ащ нэмыкIэу Адыгэ Республикэм, къалэхэу Ростов-на-Дону, Шъачэ зэрэзэлъыIэ­сыхэрэ мэшIоку гъогухэм цIыф­хэр нахьыбэу ащызэращэнхэм­кIэ, анахьэу зыгъэпсэфыгъо мафэхэм туристхэм атегъэпсы­хьэ­гъэ мэшIокухэр зекIонхэмкIэ ищы­кIэгъэ амалхэр зехьэгъэнхэ зэ­рэфаем КъумпIыл Мурат игугъу къышIыгъ. Зэхэсыгъом хэлэжьагъэхэм а гупшысэр ашIо­гъэ­шIэгъоныгъ ыкIи ащ ахъщэ къыкIэкIонэу алъытагъ, ау ащ икъоу егупшысэгъэн фаеуи къаIуагъ. Урысыем имэшIоку­гъогухэм ялIыкIоу Владимир Лещишиным мэшIокухэр зэ-рэ­зекIощтхэ картэр зэхагъэуцонэу игъо къафилъэгъугъ.

— Инвестиционнэ площадкэхэр республикэм зэрэщызэхэщагъэхэм емылъытыгъэу турист кластерым тапэкIэ зиушъомбгъун зилъэкIыщтыр Iо­фыгъоу зигугъу къэтшIыгъэхэр зэшIохыгъэ зыхъухэкIэ ары ны­Iэп, — ариIуагъ сенаторхэм Адыгэ Республикэм и Премьер-министрэ.

Феде­ральнэ ведомствэхэм ялIыкIохэмрэ сенаторхэмрэ ку­рортэу «Лэгъо-Накъэ» хэхъо­ны­гъэ ышIынымкIэ амалышхохэр зэриIэхэр ыкIи афэлъэкIыщтым­кIэ къадеIэнхэу зэрэхьа­зырхэр зэхэсыгъом къыщаIуагъ. Ащ дакIоу предложениеу къахьы­гъэ­хэм язэшIохынкIэ Iофыгъо заулэмэ анаIэ атырарагъэдзагъ, чэзыу-чэзыоу Iофтхьабзэхэр зэ­рахьанхэ, пшъэрылъхэм ягъэ­цэкIэнкIэ амал зэфэшъхьафхэр къызфагъэфедэнхэ зэрэфаер хагъэунэфыкIыгъ, Урысые Федерацием и Правительствэ агъэхьыщт документхэм ягъэхьазырын агъэпсынкIэнэу игъо къафалъэгъугъ.

GNN_5061

КъумпIыл Мурат зэхэсы­гъом хэлэжьагъэхэм «тхьашъуегъэпсэу» ариIуагъ республикэм иIо­фы­­гъохэм анаIэ къазэратырадза­гъэм, ахэм язэшIохынкIэ къазэ­радеIагъэхэм афэшI. Джащ фэдэу амалэу иIэр къызыфигъэ­федэзэ, Адыгеим ахэр къэкIон­хэу, ичIыопс дахэ зэрагъэлъэ­гъу-нэу, туризмэм хэхъоныгъэ егъэ­­-шIыгъэнымкIэ стратегиеу къыхахыгъэр зэрэтэрэзым шы­хьат фэхъунхэу къыригъэблэгъа­гъэх.

Адыгэ Республикэм и Мафэхэр ФедерациемкIэ Советым зэрэщыкIохэрэм къыдыхэлъытагъэу джыри зы зэхэсы­гъо мы мафэм щыIагъ. Федера­циемкIэ Советым федеральнэ IофхэмкIэ, регион политикэмкIэ, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьынымкIэ ыкIи Темырым иIофыгъохэмкIэ и Комитет хэтхэмрэ Адыгэ Республикэм ихабзэ икъулыкъухэм ялIыкIохэмрэ къэралыгъо, муниципальнэ фэIо-фашIэхэр цIыфхэм нахьышIоу афызэхэщэгъэным епхыгъэ Iофыгъохэм атегущыIагъэх. МФЦ-м исетьхэм Адыгеим лъэшэу зызэрэщау­шъомбгъугъэр мыщ щыхагъэунэ­фыкIыгъ. Мы аужырэ илъэсхэм къакIоцI фэди 5-кIэ нахьыбэу МФЦ-м фэIо-фашIэхэр афигъэцэкIагъэх. 2014 — 2015-рэ илъэсхэм МФЦ-м исетьхэр зэхэщэгъэнхэм ыкIи ахэм Iоф ашIэным сомэ миллиони 150-м ехъу пэIуагъэхьагъ. Ащ щыщэу сомэ миллион 15-р федеральнэ гупчэм къытIуп­щыгъ. Ау МФЦ-м псынкIэу хэхъоныгъэ зэришIырэм епхыгъэу ащ иIоф­шIэпIэ чIыпIэхэу къалэхэм чы­жьэу апэIудзыгъэхэм Интернетыр икъоу зэралъымыIэсырэм ыкIи связымкIэ яканалхэр зэ­рэзэщыкъохэрэм япхыгъэ Iофы­гъохэр къызэрэуцугъэхэр къэнэфагъэх. Компаниеу «Ростелекомым» игъоу зэрилъэгъугъэм тетэу сенаторхэр Адыгеим ипредложение — республикэм ипсэупIэхэм связым илиниякIэ­хэу джырэ шапхъэхэм адиштэхэрэр ащыгъэпсыгъэнхэмкIэ псэолъэшIын-монтаж IофшIэнхэм язэхэщэнкIэ амалэу щыIэхэр зэгъэшIэгъэнхэм япхыгъэ предложением хэплъагъэх.

ФедерациемкIэ Советым аг­рар-гъомылэпхъэ политикэмкIэ ыкIи чIыопсым игъэфедэнкIэ и Комитет зэхэсыгъоу иIагъэм лэжьэкIупIэхэмрэ Адыгэ Республикэм иагропромышленнэ комплекс ипсэуалъэхэмрэ ошъу­хэм ащыухъумэгъэнхэмкIэ шIэ­гъэн фаехэм щатегущыIагъэх. Мы IофыгъомкIэ Адыгэ Республикэм мэкъу-мэщымкIэ ими­нистрэу Юрий Петровыр къэгу­щыIагъ. Ащ лэжьэкIупIэхэр на­хьыбэу ошъухэм ащыухъумэ­гъэн­хэмкIэ ыкIи дзэ къулыкъу­хэу гидрометеорологиемкIэ ыкIи тыкъэзыуцухьэрэ дунаим имо­ниторингкIэ Федеральнэ къулыкъум къыфэIорышIэхэрэр техникэкIэ нахь дэгъоу уIэшы­гъэнхэмкIэ федеральнэ бюджетым щыщ ахъщэ тедзэ джыри гидрометеорологиемкIэ ыкIи тыкъэзыуцухьэрэ дунаим имо­ниторингкIэ Федеральнэ къулыкъум къыфыхэгъэкIыгъэным ехьылIэгъэ Iофыгъом хэплъэнхэу игъоу афилъэгъугъ. Джащ фэдэу республикэм мэкъу-мэ­щымкIэ и Министерствэ гид­рометеорологиемкIэ правовой лъапсэу щыIэхэм джыри ахэплъэжьыгъэн фаеу ылъытагъ.

АРм и ЛIышъхьэ

ипресскъулыкъу.

Сурэтхэр А. Гусевым тырихыгъэх.